کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی

کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی نوشته‌ی رضا امرایی، اثری پژوهشی در حوزه‌ی فقه شیعه است که توسط انتشارات قلم اعظم منتشر شده است. این کتاب به بررسی و تحلیل جایگاه و نقش اصل سهولت در آرای فقهی احمد بن محمد اردبیلی، معروف به محقق اردبیلی، می‌پردازد. نویسنده با رویکردی تحلیلی و تطبیقی، تلاش کرده است تا ضمن معرفی مبانی فقهی این فقیه برجسته، تأثیر اصل سهولت را در استنباط احکام شرعی و نحوه‌ی مواجهه‌ی او با مسائل فقهی نشان دهد. ساختار کتاب شامل طرح پژوهش، بررسی مبانی فقهی محقق اردبیلی، تحلیل اصل سهولت در آرای او و نتیجه‌گیری است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی

کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی با تمرکز بر اندیشه‌های احمد بن محمد اردبیلی، یکی از فقیهان برجسته‌ی شیعه در قرن دهم هجری، به بررسی جایگاه اصل سهولت در فقه اسلامی می‌پردازد. رضا امرایی در این کتاب، ابتدا تصویری از زندگی، آثار و روش تدریس محقق اردبیلی ارائه داده و سپس به سراغ تحلیل مبانی فقهی او رفته است. ساختار کتاب به گونه‌ای طراحی شده که ابتدا اهداف پژوهش، سؤالات و فرضیه‌ها را مطرح می‌کند و سپس با رویکردی تحلیلی، دیدگاه‌های محقق اردبیلی درباره‌ی اصل سهولت را در قیاس با دیگر فقها بررسی می‌کند. بخش‌های مختلف کتاب شامل مباحثی درباره‌ی صحت عمل اتفاقی مطابق با واقع، نقش علم و آگاهی در عبادات، جایگاه اصل سهولت در احکام عملی و اعتقادی، و تفاوت دیدگاه محقق اردبیلی با مشهور فقهاست. نویسنده تلاش کرده است تا با استناد به آثار و آرای محقق اردبیلی، نشان دهد که اصل سهولت نه‌تنها در فقه او جایگاهی ویژه دارد، بلکه می‌تواند الگویی برای تفسیر و استنباط احکام دینی در شرایط معاصر باشد.

خلاصه کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی

کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی به بررسی این موضوع می‌پردازد که چگونه اصل سهولت به عنوان یکی از قواعد مهم فقهی، در آرای محقق اردبیلی نقش‌آفرینی می‌کند. نویسنده ابتدا با اشاره به اهمیت اصل سهولت در شریعت اسلامی، آن را به عنوان بازتاب‌دهنده‌ی روح دیانت و تسهیل در اجرای احکام معرفی کرده است. سپس با تحلیل آرای محقق اردبیلی، نشان داده است که او در بسیاری از مسائل فقهی، اصل سهولت را مبنای استنباط قرار داده و بر این باور بوده که شریعت باید به گونه‌ای تفسیر شود که با زندگی اجتماعی مردم سازگار باشد و احساس تناقض میان دینداری و زندگی روزمره ایجاد نکند. در بخش‌های مختلف کتاب، نمونه‌هایی از فتاوا و دیدگاه‌های محقق اردبیلی درباره‌ی معذور بودن جاهل، صحت عبادت بدون اجتهاد یا تقلید در صورت انطباق با واقع، و عدم لزوم علم تفصیلی به احکام شرعی ارائه شده است. نویسنده با بررسی این موارد، نتیجه گرفته است که محقق اردبیلی اصل سهولت را نه‌تنها در احکام عملی، بلکه در مسائل اعتقادی نیز جاری می‌داند و بر این باور است که هدف اصلی شریعت، رسیدن به واقع و تحقق غرض شارع است، حتی اگر این امر از راه‌هایی غیر از اجتهاد و تقلید به دست آید. در نهایت، کتاب با جمع‌بندی دیدگاه‌های مختلف و نقد و بررسی آرای مخالف، جایگاه ویژه‌ی اصل سهولت را در فقه محقق اردبیلی تثبیت می‌کند.

چرا باید کتاب جایگاه اصل سهولت در مبانی فقهی مرحوم محقق اردبیلی را بخوانیم؟

این کتاب با تمرکز بر یکی از قواعد کلیدی فقه اسلامی، فرصتی فراهم می‌کند تا خواننده با رویکردی متفاوت به مبانی استنباط احکام دینی آشنا شود. ویژگی شاخص کتاب، تحلیل تطبیقی دیدگاه محقق اردبیلی با سایر فقها و برجسته‌کردن نقش اصل سهولت در فقه شیعه است. مطالعه‌ی این اثر می‌تواند به فهم بهتر رابطه‌ی میان فقه و زندگی اجتماعی، و همچنین چگونگی تفسیر احکام دینی در مواجهه با نیازهای روزمره کمک کند. علاوه‌براین، کتاب با ارائه‌ی نمونه‌های عینی از آرای فقهی، نشان می‌دهد که چگونه می‌توان از سخت‌گیری‌های غیرضروری در فقه پرهیز کرد و به سوی فهمی آسان‌گیرانه‌تر از شریعت حرکت کرد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به دانشجویان و پژوهشگران رشته‌های فقه، حقوق اسلامی و مطالعات دینی، طلاب حوزه‌های علمیه و علاقه‌مندان به مباحث اصول فقه و قواعد فقهی پیشنهاد می‌شود. همچنین به کسانی که دغدغه‌ی تطبیق احکام دینی با شرایط اجتماعی و زندگی معاصر را دارند، مطالعه‌ی این اثر توصیه می‌شود.