کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم)

کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) نوشته مهدی امیری و مهری رضایی است که محمدتقی فیاض‌بخش آن را گردآوری کرده و نشر فیض فرزان آن را منتشر کرده است. این جلد با تمرکز بر تلاوت قرآن، قرائت را فقط خواندن الفاظ نمی‌بیند و آن را نوعی حضور، تأمل و گفت‌وگو با کلام الهی معرفی می‌کند. متن کتاب از آیات، روایات، نقل‌قول‌های اخلاقی و نمونه‌هایی از سیره‌ی اهل معنا کنار هم استفاده کرده تا آداب، زمان‌ها و کیفیت انس روزانه با قرآن را نشان دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم)

کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) با محور تلاوت قرآن تنظیم شده و از همان مقدمه، قرائت را در پیوند با سلوک، خودشناسی و توجه به باطن انسان قرار می‌دهد. نویسندگان، مهدی امیری و مهری رضایی، با تکیه‌بر آیات و روایات توضیح می‌دهند که قرآن فقط متنی برای خواندن نیست، بلکه عهدی الهی و مجالی برای بازبینی درون است. در این نگاه، تلاوت وقتی معنا پیدا می‌کند که با خشوع، تدبر، حضور قلب و رعایت ادب همراه شود. کتاب همچنین بر این نکته تأکید می‌کند که هر انسان به اندازه‌ی مرتبه و آمادگی خود از قرآن بهره می‌گیرد و همین موضوع به متن حالتی تربیتی و تأمل‌برانگیز داده است.
کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) بر اساس یک اربعین تنظیم شده و مطالب آن در قالب روزهای پیاپی پیش می‌رود. در هر بخش، آیه، روایت، گفتاری از عالمان اخلاق، حکایت یا خاطره و گاهی دعایی کوتاه کنار هم آمده‌اند تا یک موضوع مشخص را روشن کنند. از جمله محورهای پررنگ کتاب می‌توان به اهمیت تلاوت قرآن، آداب تلاوت، ترتیل، تدبر، خضوع و خشوع، استعاذه، پاکی ظاهر و باطن، قرائت با حزن، میزان مناسب تلاوت، سوره‌های پیشنهادی مانند مسبحات و زمان‌های مناسب قرائت مانند بین‌الطلوعین و غروب اشاره کرد. این چینش باعث شده متن فقط مجموعه‌ای از توصیه‌ها نباشد و حالتی برنامه‌مند پیدا کند.
کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) در کنار نقل‌های دینی، از سخنان چهره‌هایی مانند امام‌خمینی، علامه طباطبایی، آیت‌الله بهجت، فیض کاشانی، ملااحمد نراقی و دیگران هم بهره گرفته است. حضور این نقل‌ها نشان می‌دهد که موضوع اصلی کتاب، صرفاً بیان فضیلت تلاوت نیست، بلکه ترسیم نوعی نسبت مداوم با قرآن در زندگی روزانه است. از دل این صفحات می‌توان فهمید که کتاب می‌خواهد تلاوت را از یک عادت زبانی به عملی همراه با توجه، مراقبه و تغییر درونی نزدیک کند؛ تغییری که از شیوه‌ی نشستن، خواندن و اندیشیدن آغاز می‌شود و به نوع نگاه انسان به خود و جهان می‌رسد.

خلاصه کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم)

کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) مجموعه‌ای از آیات، روایات، گفتار عالمان اخلاق و حکایت‌های کوتاه است که همگی حول یک موضوع می‌چرخند: چگونه می‌توان با تلاوت قرآن رابطه‌ای جدی‌تر و آگاهانه‌تر برقرار کرد. کتاب از اهمیت قرائت آغاز می‌کند و سپس به آدابی مانند ترتیل، تدبر، خشوع، استعاذه، پاکی، حزن در تلاوت و انتخاب زمان مناسب می‌رسد. در ادامه، با پیشنهادهایی درباره مقدار روزانه‌ی قرائت و توجه به برخی سوره‌ها، نوعی برنامه‌ی پیوسته برای انس با قرآن شکل می‌دهد. حرف اصلی این کتاب این است که تلاوت، وقتی با حضور قلب و توجه همراه شود، می‌تواند به بازسازی درون و مراقبت اخلاقی بینجامد.

چرا باید کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) را بخوانیم؟

دلایل خواندن دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تلاوت قرآن را فقط به خواندن آیات محدود نمی‌کند و پیوند آن را با تدبر، خشوع و مراقبه نشان می‌دهد.
• مطالب کتاب به‌صورت روزانه و مرحله‌به‌مرحله چیده شده‌اند و برای شکل‌دادن به یک برنامه‌ی منظم قرائت مفیدند.
• خواننده با آداب مشخص تلاوت مانند ترتیل، استعاذه، حضور قلب و انتخاب زمان مناسب آشنا می‌شود.
• کتاب از آیات، روایات، دعاها، حکایت‌ها و گفتار عالمان اخلاق در کنار هم استفاده کرده و موضوع را از چند زاویه توضیح می‌دهد.
• بخش‌های مربوط به میزان قرائت و سوره‌های پیشنهادی، تصویری روشن از سنت انس روزانه با قرآن به دست می‌دهند.
• این اثر برای کسانی مناسب است که می‌خواهند نسبت میان تلاوت و تهذیب نفس را دقیق‌تر بفهمند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کسانی که می‌خواهند تلاوت قرآن را از یک عادت روزانه به عملی همراه با توجه و تأمل تبدیل کنند.
• علاقه‌مندان به متون اخلاقی و دینی که به آداب قرائت و انس با قرآن توجه دارند.
• مخاطبانی که به‌دنبال برنامه‌ای منظم برای قرائت روزانه و آشنایی با زمان‌ها و شیوه‌های مناسب تلاوت هستند.
• خوانندگانی که می‌خواهند سخنان عالمان اخلاق را در کنار آیات و روایات درباره‌ی قرآن یک‌جا ببینند.
• کسانی که درباره‌ی تدبر، خشوع و حضور قلب هنگام تلاوت سؤال‌های جدی دارند.

بخشی از کتاب دستورات اخلاق توحیدی (کتاب دوم)

«قاری قرآن باید هنگام تلاوت تدبر کند. تدبر یعنی وقتی انسان آیه‌ای را می‌خواند، مراحل اولیه واژه‌شناسی، نکات ادبی و بلاغی را در نظر گرفته و با لحاظ سیاق آیات قبل و بعد، سعی در فهم آیه داشته باشد. امام زین‌العابدین(ع) می‌فرماید: «آیاتُ الْقُرْآنِ خَزَائِنُ فَکلَّمَا فَتَحْتَ خِزَانَةً ینْبَغِی لَک أَنْ تَنْظُرَ مَا فِیهَا»؛ آیات قرآن گنجینه‌هایی هستند که هرگاه درِ گنجینه را باز کردی، سطحی به آن نگاه نکن و گنج را زیر و رو کن! قرآن کریم عهد و پیمان الهی با انسان‌هاست. می‌فرماید: وقتی قرآن می‌خوانی ببین خداوند با تو چه پیمانی بسته است! مبادا سرسری عبور کنی که اگر چنین کردی، روزی خواهد آمد که همین آیات را به تو عرضه می‌کنند و می‌گویند: ما این پیمان را از تو گرفتیم؛ در آن موقع اگر بگویی: حواسم نبود، از تو این توجیه را نمی‌پذیرند. خداوند متعال می‌فرماید: «أَوْفُوا بِعَهْدی أُوفِ بِعَهْدِکمْ»؛ به عهدم وفا کنید تا به عهدتان وفا کنم! وقتی کسی در رتبه خودش به عهد بندگی در درگاه الهی وفا نکند، خدا هم به عهدش وفا نمی‌کند.»