کتاب توطئه کرملین

کتاب توطئه کرملین نوشتهٔ والنتین استیپانکوف و یوگنی لیسوف و ترجمهٔ شهرام همت زاده است. انتشارات نیستان هنر این کتاب تاریخ را منتشر کرده است.

درباره کتاب توطئه کرملین

کتاب توطئه کرملین شما را به سال ۱۹۹۱ میلادی و به شوروی می‌برد؛ به وقتی که رادیو به مردم شوروی اعلام کرد چون گورباچف از نظر سلامت در وضعی نیست که بتواند عهده‌دار وظایفش باشد، کمیتهٔ دولتی وضعیت اضطراری که به‌همین‌خاطر به‌ریاست یانایف (معاون رئیس‌جمهور اتحاد جماهیر شوروی) تشکیل شده، یک وضعیت اضطراری شش‌ماهه اعلام می‌کند. اعلام کردند که هر گونه تظاهرات و اعتصاب ممنوع است، سانسور دوباره برقرار می‌شود، احزاب سیاسی و ساختارهای دولتی که برخلاف قوانین دولت مرکزی باشند هم دیگر وجود نخواهند داشت. مردم، بی‌اعتنا به این فرامین به خیابان‌ها آمدند و در نهایت کودتا به شکست انجامید. نتیجهٔ کودتا، شکست و تسریع روند فروپاشی شوروی بود. افرادی که سال‌ها جان و مال انسان‌ها را به گرو گرفته بودند و از هیچ جنایتی فروگذار نکرده بودند، نمی‌توانستند آزادی ملت را برتابند و مدام دستور و فرمان صادر می‌کردند. در نهایت و پس از شکست کودتای ۱۹ اوت، والنتین استیپانکوف (دادستان کل روسیه و یکی از نویسندگان کتاب حاضر) مأمور تشکیل پروندهٔ قضائی برای عاملان این کودتا شد و شروع به جمع‌آوری اسناد و مدارک این رخداد کرد. آنچه در این کتاب می‌خوانید، بر مبنای اسنادی است که او همراه با سایر اعضای دادستانی کل روسیه و شوروی، به‌ویژه معاون خود به نام یوگنی لیسوف گرد آورده است. کتاب توطئه کرملین را حاوی اطلاعاتی کتمان‌ناپذیر از این کودتای نافرجام و واقعیت‌های شوروی دانسته‌اند.

خواندن کتاب توطئه کرملین را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران مطالعهٔ تاریخ شوروی، کودتای نافرجام و واقعیت‌های شوروی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب توطئه کرملین

«نیکالای یفیماویچ کروچینا که مدیریت امور کمیتۀ مرکزی حزب کمونیست شوروی را بر عهده دارد همیشه سرش شلوغ است. اداره‌ای عظیم و با کارکردی خاص به او سپرده شده است. حزب، مالک بهترین ساختمان‌های دولتی، مراکز اجتماعی-سیاسی، تعداد بسیاری انتشارات و چاپخانه، مراکز اسناد، مؤسسات آموزشی، هتل‌ها، استراحتگاه‌ها، بیمارستان‌ها، پایگاه‌های ویژۀ کالاهای صنعتی و محصولات غذایی، بخش‌های مختلف مغازه‌ها، کارخانجات تولیدکنندۀ محصولات مختلف حتی کارخانۀ تولید مصنوعات فلزی ارزشمند از طلا و سایر جواهرات گران‌بهاست. نخبگان سیاسی حزب که به زندگی مرفه در داخل کشور عادت دارند، دوست ندارند در خارج از کشور، حال و احوال بدی را تجربه کنند و به همین دلیل هنگامی که برای تعطیلات یا مأموریت به خارج از کشور می‌روند، از خزانۀ کشوری چیزی از آن‌ها دریغ نمی‌شود. خلاصه این که «جزیرۀ کمونیسم» که مدیر تأمین منابع مالی آن نیکالای کروچینا است، برای حفظ تمام این ساختارها، هزینه‌کردهای بسیار زیادی را می‌طلبد.

در دوران آرامِ پیش از پروستوریکا میلیون‌ها عضو عادی به طور منظم حق عضویت‌شان را پرداخت می‌کنند، ۱۱۴ انتشارات وابسته به حزب و ۸۱ چاپخانه، تمام سودهای کلان‌شان را به حزب تحویل می‌دهند و مهم‌تر از همه این که مرز مشخصی بین دارایی‌های حزب و دولت وجود ندارد و به همین دلیل نفرات پیشین که سِمت نیکالای کروچینا را در دست دارند هیچ نگرانی‌ای بابت آن که از کجا پول تأمین کنند ندارند ولی این موضوع در مورد کروچینا به گونه‌ای دیگر است و یا به عبارت دیگر، در مورد او صدق نمی‌کند.

پروستوریکا به شدت تعداد اعضای حزب را کاهش می‌دهد، روزنامه‌ها و مجلات سر به شورش می‌گذارند و به این ترتیب باج‌وخراج‌های کمیتۀ مرکزی پیوسته و دائم در حال کاهش است. در عوض روز به روز افراد بیشتری پیدا می‌شوند که تفکر عمومی «وحدت حزب و خلق» را که دهه‌ها در اذهان عمومی حک شده بود، مورد شک‌وتردید قرار می‌دهند. این جریان تا آنجایی پیش می‌رود که کار به موضوعی غیرقابل باور و بی‌سابقه یعنی تحقیق و تفحص مالی حزب کشیده می‌شود. نیکالای کروچینا به اولین فردی در تاریخ مدیریت کمیتۀ مرکزی تبدیل می‌شود که باید به صورت علنی، پاسخگوی درآمدها و هزینه‌های حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی باشد.

البته او مختار است هر اندازه از حقیقت را که می‌خواهد در پاسخ‌های خود بیان کند زیرا جامعه هنوز این امکان را ندارد که حرف‌ها را راستی‌آزمایی کند ولی این حقیقتِ ورود آزادانۀ «افراد متفرقه» به خصوصی‌ترین حوزۀ فعالیت کمیتۀ مرکزی، حاکی از آن است که دیگر ادامۀ حیات حزب به آن شیوۀ پیشینِ راحتش غیرممکن شده است.»