کتاب در کشور مردان

در این کشور، کسی افسردگی یک قلب را درک نمی‌کند.

حس ملی‌گرایی به باریکی نخ است. شاید به همین خاطر است که بسیاری از افراد فکر می‌کنند که باید از این حس به‌شدت مراقبت کنند

برای یه مطالعه‌ی خوب، باید به کتاب‌ها اعتماد کنی.

«اندوه از پوچی خوشش می‌آد؛ تنها چیزی که می‌خواد شنیدن بازتاب صدای خودشه. »

کسی که داره غرق می‌شه، این‌قدر تشنه‌ی زندگیه که می‌تونه به‌آسونی تو رو هم همراه خودش پایین بکشه.

از مرگ نترسیدن یک چیز است و زیر شمشیر مرگ آواز خواندن، یک چیز دیگر!

دیوانگی محض است اگر ادعا کنیم می‌دانیم در قلب آدم‌های دیگر چه می‌گذرد.

اگر عشق جایی آغاز می‌شود، اگر عشق نیرویی پنهانی‌ست که باید کسی آن را بیرون بکشد، مثل نوری که از آینه بیرون می‌جهد، برای من آن شخصْ مادر است. همیشه خشم، تأسف، و حتی آغوش گرم و تاریک نفرت وجود داشته‌اند اما عشق هم همیشه وجود داشته است و این شادی بوده که پیوسته عشق را احاطه کرده است.

حرف‌های بیهوده مثل غذایی‌اند که بیرون ریخته می‌شوند، مثل شاتوت‌های رسیده که بر خاک افتاده‌اند و فقط به درد مورچه‌ها می‌خورند، مثل نانی که برای پاک کردن دست و دهان استفاده می‌شود، مثل دانه‌زیتون‌های خوبی که قاطیِ هسته‌ی زیتون‌هایی می‌شوند که با دندان خراشیده شده‌اند، زبان دور آن‌ها پیچیده شده، و بعد، به خاطر مکیده شدن، خشک شده‌اند.

«آتش به برخی آدم‌ها زودتر از بعضی دیگر می‌رسد. چرا که برای بعضی‌ها، داغی و حرارت و آتشِ جهنم صدایی‌ست که نام‌شان را می‌خواند. »

به عدنان حسودی‌ام می‌شد. بیماری‌اش یک‌جور قدرت عجیب و غریب به او داده بود و همچنین، چیزی به او بخشیده بود که هیچ‌کدام از ما نداشتیم: یک جهان خصوصی که شامل کتاب‌ها و سرنگ‌هایش می‌شد. اتاق او مثل یک خانه‌ی کوچک بود و چیزهایی که در آن بود همه و همه فقط به خود عدنان تعلق داشتند. گرچه با دیدن کبودی‌های روی باسنش، خدا را به خاطر نعمت سلامتی‌ام شکر کردم، اما دعا کردم که من هم به یک بیماری دچار شوم تا به تبع آن بیماری، آنچه عدنان به دست آورده، من هم به دست آورم. همان چیزی که باعث می‌شود عدنان بزرگ‌تر و مستقل‌تر از همه‌ی ما به نظر برسد؛ همان چیزی که باعث می‌شود همه‌ی ما در خفا، همیشه منتظر نظر تأیید او باشیم؛ نظر تأیید کسی که تنها فردی در میان ماست که زندگی و ادبیات بیماری خودش را دارد و به نظر می‌رسد به هیچ‌کس نیازی ندارد.

به تمام جمعیت لیبی، فقط سه روز وقت داده شد تا اموال منقول‌شان را به بانک ملی کشور تحویل دهند. واحد پول ملی از نو طراحی شده بود. به طراحان گفته بودند که باید جشن گرفتن دهمین سالگرد انقلاب را روی پول‌ها طراحی کنند. مردم پاکت‌های پر از سکه، چمدان‌های پر از اسکناس، و سود معاملات‌شان را به بانک‌ها می‌سپردند. بعد به مردم گفته شد که سالیانه فقط می‌توانند هزار دینار از حساب خود برداشت کنند. والدین من حسابی از این ماجرا ضربه خوردند چرا که تنها فقط خرج ماهانه‌شان بالای هزار دینار بود. سال بعد، حساب پس‌اندازهای خصوصی که شامل بیشترِ حساب‌ها می‌شد، حذف شد و پدر و مادرم شاهد از بین رفتن پول‌شان مثل «حل شدن نمک در آب» شدند.

«تا کِی؟ تا کِی باید سرهامون رو خم کنیم؟ » «تا وقتی که خدا ما رو نجات بده. هیچ‌چیز تا ابد دووم نمی‌آره. »

در این کشور، کسی افسردگی یک قلب را درک نمی‌کند.

تنها چیزی که اندوهْ دوست داره بشنوه، صدای بازتاب خودشه.

بچه‌ها همه‌چیز را تغییر می‌دهند، زندگی را از نو می‌سازند، روزهای سیاه را قرمز خوش‌رنگ می‌کنند.

شما اسم‌تان را می‌شنوید و چاره‌ای ندارید جز اینکه به سمت منبعی رو بگردانید که نام‌تان را صدا کرده است. خدا آن روز را نیاورد اما بعضی از ما در اشتیاق جهنمیم همان‌طور که وقتی کسی اسم‌مان را صدا می‌زند، حتی اگر قبلاً او را ندیده باشیم، باز هم در اشتیاق پاسخ دادن و فرمانبرداری هستیم. یا مثلاً زمانی که معلم سؤالی می‌پرسد که ما پاسخش را نمی‌دانیم؛ دست‌مان را بالا می‌بریم و می‌گوییم «بله. » و اگر او نتواند ما را ببیند، دست‌مان را بالاتر می‌بریم و فریاد می‌زنیم: «آقا، ما اینجاییم! » هرچند که می‌دانیم هیچ‌کاری از دست‌مان برنمی‌آید جز لب گزیدن و شانه بالا انداختن. آتشْ آتش می‌طلبد. شیخ مصطفی در این باره به من هشدار داد و گفت: «سلیمان، باید سعی کنی از آتش دوری کنی. وقتی روی پل صراط هستی، نگاهت رو روی بهشت و زیبایی‌هاش متمرکز کن. هرکاری می‌کنی، فقط پایین رو نگاه نکن.

«ما دو نیمه‌ی یه روحیم، دو صفحه‌ی گشوده‌شده از یه کتاب. »

از مرگ نترسیدن یک چیز است و زیر شمشیر مرگ آواز خواندن، یک چیز دیگر!

در این شرایط فکر می‌کردم آیا می‌شود او دوباره مثل یک عروسک خیمه‌شب‌بازی که نقش مُرده را بازی کرده است، از جای خود بپرد، سیگار دیگری روشن کند

مسلماً در دل هر دروغی، یه حقیقتی پنهونه.

برای یه مطالعه‌ی خوب، باید به کتاب‌ها اعتماد کنی.

حس ملی‌گرایی به باریکی نخ است. شاید به همین خاطر است که بسیاری از افراد فکر می‌کنند که باید از این حس به‌شدت مراقبت کنند.

اما می‌دانم که دیوانگی محض است اگر ادعا کنیم می‌دانیم در قلب آدم‌های دیگر چه می‌گذرد.

حتماً بی‌قرار آمدن لحظه‌ای بوده که بر تردیدهایش درباره‌ی عشق، قوت ببخشد و مهر تأییدی بر این ندای درونش بزند که بقیه‌ی راه را باید بدون عشق رفت. لحظه‌ای که با آمدنش به او بگوید که باید زندگی‌ای را که به او تحمیل شده است، بپذیرد.

«کنار دیوار راه برو. به خونواده‌ت برس. تو خونه بمون. بذار اون‌ها تنها باشن. به فکر یه راه دیگه باش. الان زمان اون‌هاس، نه زمان ما. سخت کار کن. ما رو از اینجا ببر. فرج، بذار من ابرهای بالای کشورمو ببینم. می‌خوام پایینو نگاه کنم و ببینم که کشورم فقط یه جای دور روی نقشه‌اس، که تا حد چند خط کوچیک شده. تا حد یه فکر کوچیک شده. به خاطر پسرت. اون تا پنج سال دیگه چهارده سالش می‌شه و اون‌ها ازش یه سرباز می‌سازن و به چاد می‌فرستن.

حس ملی‌گرایی به باریکی نخ است. شاید به همین خاطر است که بسیاری از افراد فکر می‌کنند که باید از این حس به‌شدت مراقبت کنند.

چرا لیبی دوست دارد چنین وحشیگری‌ای را در حق ما اِعمال کند؟ دیگر چه می‌توانستیم به او بدهیم؟ او که تا الان همه‌چیز را از ما گرفته است؟

از یک فقدان رنج می‌برم؛ یک فقدان همیشه‌حاضر! مثل یتیمی هستم که کاملاً مطمئن نیست که چه را از دست داده و یا چه چیز را در خلال از دست دادن‌های ناخواسته‌اش به دست آورده است.

چقدر احمقانه است که هنوز پسربچه‌ای در دوردست‌ها باشی، پسربچه‌ای که در روند زندگی، خلل ایجاد می‌کند، کسی که همیشه باید آخرین خبرها را بشنود، و آخرین نفر باشد که در متن اخبار قرار می‌گیرد.