کتاب میان دو آتش

«روشنفکران هیچ آزار و اذیتی را، ولو کوچک، فراموش نمی‌کنند. ولی مردمان عادی و آنهایی که چندان تحصیل‌کرده نیستند شرارت‌های دیگر افراد را بهتر درک می‌کنند. آنها می‌دانند خودشان هم اگر در چنین موقعیت‌هایی باشند، اقدامی مشابه انجام می‌دهند».

زندگی مردمان شوروی از دروغی آکنده بود که هم شهروندان آن را دیکته می‌کردند و هم دولت: شهروندان تظاهر می‌کردند وفادار و علاقه‌مند به نظام‌اند و دولت به کارآمدی و رفاه تظاهر می‌کرد. نمایش فرمانبرداری با نمایش التفات پدرمآبانه همخوان بود و قالبی طنزآمیز به خود گرفته بود. لطیفه‌ای نقل محافل آن روزها بود که می‌گفت: «ما به کار کردن تظاهر می‌کنیم و آنها به پرداخت کردن حقوق».

یکی از تحلیل‌ها نشان داد فقط بیست درصد از مناطق بمباران‌شده در دست داعش بوده؛ دیگر مناطق در اختیار شبه‌نظامیانی بوده که با دولت بشار اسد می‌جنگیدند. پوتین از هر تغییر نظامی نفرت ذاتی داشت و حمایت او از اسد فلسفی بود و نه شخصی. او ارتش کشورش را اعزام کرد تا اثباتی بر این مدعا باشد و هم‌زمان دنبال تثبیت جایگاه مرکزی روسیه به منزلهٔ بازیگر اصلی در خاورمیانه بود؛ این را حق مسلمی می‌دید که ضعف دوران پساشوروی آن را از کشورش دریغ کرده بود. با در نظر داشتن تلاش‌های غرب در به حاشیه راندن روسیه در پی مسئلهٔ اوکراین، شطرنج پوتین در سوریه راهی بود برای آنکه روسیه به کارزار ژئوپولیتیک ابرقدرت‌ها بازگردد. از این بابت، این جنگ در به تعویق انداختن شکست اسد موفق عمل می‌کرد.