بریده‌هایی از کتاب بازیگری؛ شش درس نخست

«هدف از تحصیل دانستن نیست، زندگی کردن است.»

تنها قواعد واقعی در هنر قواعدی هستند که خودمون کشف کنیم.

این کار رو هم آگاهانه کردهٔ هم ناخودآگاه. تمرکز سرشت ثانوی وجودت شده. دخترک: فکر نمی‌کنم ناآگاهانه کاری کرده باشم. من آدم واقع‌گرائی هستم. من: می‌دونم. بازی‌گر باید این‌طور باشه ــ وگرنه چه‌طور می‌تونه خیال‌بافی کنه. فقط کسی می‌تونه خیال‌بافی کنه که پاهاش محکم روی زمین باشه. برای همین ئه که پلیس ایرلندی بهترین پلیس دنیا ست. هیچ‌وقت سر پست نمی‌خوابه.

هر نمایش‌نامه‌ئی در اصل فقط برای یکی ـدو لحظهٔ «پُرتَنِش» نوشته می‌شه. پولی که تماشاگر به خاطر بلیت نمایش می‌پردازه بابت کلِ دوساعت نمایش نیست، بابت اون چند ثانیهٔ بهترِ نمایش ئه، اون چند ثانیه‌ئی که بیش‌ترین خنده یا بیش‌ترین هیجان رو به اون می‌ده. کل قدرت و کمال تو باید به اون چند ثانیه معطوف بشه.

باید روی احساس‌هائی که وجود ندارند، اما قرار ئه خلق یا تصور بشند، به طور ذهنی تمرکز بکنی.

لطفآ همین‌طور که اون‌جا نشستهٔ، خیال کن یه موش اون گوشهٔ اتاق ئه و تو به صدای جویدن‌ش گوش می‌دی.

ماجرا رو کامل برای من تعریف کن. از لحظه‌ئی شروع کن که از خونه اومدی بیرون. ریزترین جزئیات رو هم فراموش نکن. سرووضع رانندهٔ تاکسی رو برام توصیف کن و تمام نگرانی‌ها و هیجانات رو برام بگو. سعی کن یادت بیاری هوا چه‌طور بود، سروصدای کارگرهای بارانداز و ملوان‌ها، قیافهٔ هم‌سفرهات. مثل گزارش‌گرهای مطبوعات، یه گزارش حسابی از تمام چیزها بده و خودت رو فراموش کن. از چیزهای بیرون از خودت بگو. از لباس خودت و برادرت شروع کن.

من این کلمه رو به کلمهٔ «هنر» ی که تو اون‌قدر دوست داری به کار ببری ترجیح می‌دم.

مشاهده همون تأثیری رو برای بازی‌گر داره که یک دانه موز و یه مشت برنجِ غذای روزانه برای هندوی پِی‌روِ یوگا داره. چون درست مصرف می‌شه، حداکثر انرژی از اندکی ویتامین به دست می‌آد؛ این یه ذره غذا کلی انرژی، قدرت روحی، و حیات به یه هندو می‌بخشه. در حالی که ما ظهر یه استیک می‌خوریم، شب که می‌شه باز هم گرسنه‌مون ئه. در مصرف زندگی هم همین‌طور ایم. فکر می‌کنیم همه‌چی رو می‌بینیم، اما هیچ‌چی رو جذب وجود نمی‌کنیم. اما در تئاتر هم‌چو کاری نمی‌تونیم بکنیم، چون باید زندگی رو از نو بیافرینیم و بازی کنیم. بنابراین باید به مصالح و موادی که باهاش کار می‌کنیم توجه بکنیم.

به روشنی چشم شما و ما، نشر کتاب‌های نظری و آموزشی تئاتر را آغاز کردیم و نام این مجموعه را دربارهٔ تئاتر گذاردیم. شیوه و موضع خاصی نداریم جز این‌که تا جائی که می‌شود، ترجمه‌ها یا تألیف‌ها واضح و روان باشند، حتی شده به‌کمک افزودنِ معادل‌ها و توضیح و پانوشت و پِی‌نوشت فراوان. در این زمینه آن‌قدر کم داریم که نیازی به انتخاب خاصی نیست. پس، از هر دری تحفهٔ مناسبی به دست برسد تقدیم می‌کنیم. نخستین کتاب این مجموعه، بازی‌گری: شش درس نخست، آموزش بازی‌گری است. این کتاب تاکنون چهل‌وچندبار در امریکا چاپ شده است و از مشهورترین و جذاب‌ترین کتاب‌های نظری و آموزشی این رشته در دنیا به شمار می‌رود.

بازی‌گری یعنی زندگی روح و روان آدمی که از طریق هنر متولد می‌شه

از مراحل ابتدایی. نه از یک نُکتورن شوپن، از «گام» های کوچک‌تر. این گام‌های کوچک‌تر حس‌های پنج‌گانهٔ تو اند: بینایی، شنوایی، بویایی، لامسه، و چشایی. این‌ها، مثل گامِ موسیقایی نُکتورن شوپن، کلید خلاقیت هنری تو اند. باید یاد بگیری چه‌طور به این گام مسلط بشی، چه‌طور با تمام وجودت روی حواس پنج‌گانه‌ت تمرکز کنی تا به‌طور ساختگی به کارشون بندازی و به مشکلات مختلفی دچارشون کنی و بعد راه‌حل‌هاش رو خلق بکنی.

برگردی به حالت اون موقع‌ت، به منِ درون خودت فرمان بدی، خودت رو به جائی که دل‌ت می‌خواد ببری، و وقتی بردی، همون‌جا بمونی. یه مورد رو مثال بزن که شخصآ احساس دوگانه‌ئی رو تجربه کرده باشی.