کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی

کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی تألیف و گردآوری سارا مولاناپور، به سراغ یکی از مسئله‌های مهم در منطق و مدل‌سازی می‌رود: موقعیت‌هایی که نمی‌توان آن‌ها را فقط درست یا نادرست دانست. متن از تفاوت میان ابهام و عدم قطعیت شروع می‌کند و بعد به مجموعه‌های فازی، منطق فازی، عملیات روی مجموعه‌ها، اصل گسترش، روابط فازی، کنترل‌کننده‌ها و خوشه‌بندی می‌رسد. این کتاب که انتشارات آتی نگر آن را منتشر کرده، تمرکزش بر این است که مفاهیم مبهم زبان طبیعی چگونه به مدل‌های دقیق‌تر تبدیل می‌شوند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی

کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی نوشته‌ی سارا مولاناپور به معرفی پایه‌های نظری و کاربردی منطق فازی می‌پردازد؛ حوزه‌ای که برای توصیف مفاهیمی به‌ کار می‌آید که مرز روشن و قطعی ندارند. متن از همان فصل‌های آغازین نشان می‌دهد چرا منطق کلاسیک برای بسیاری از گزاره‌های روزمره کافی نیست و چگونه زبان طبیعی با واژه‌هایی مثل «سریع»، «جوان» یا «حدود» به ناحیه‌ای وارد می‌شود که در آن درجه‌ها اهمیت پیدا می‌کنند. نویسنده در این مسیر، تفاوت فازی‌بودن و عدم قطعیت را روشن می‌کند و توضیح می‌دهد که عضویت تدریجی یک عنصر در یک مجموعه، با احتمال یک رویداد یکسان نیست.

کتاب به‌تدریج خواننده را وارد بخش‌های فنی‌تر می‌کند. در فصل‌های کتاب، موضوع‌هایی مثل نمایش مجموعه‌های فازی، مجموعه‌های سطح، توابع عضویت، منطق فازی، اشتراک و اجتماع و متمم‌گیری مطرح شده‌اند. بعد از این مبانی، متن به اصل گسترش می‌رسد؛ یعنی روشی که اجازه می‌دهد نگاشت‌ها و عملیات ریاضی از حالت کلاسیک به فضای فازی منتقل شوند. سارا مولاناپور علاوه‌بر مباحث پایه، به روابط فازی، زنجیره‌های استنتاج، کنترل‌کننده‌های ممدانی و تاکاگی سوگنو-کانگ، سیستم‌های هیبریدی و خوشه‌بندی فازی هم پرداخته است.

کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی از نظر محتوا بیشتر بر ساختن یک درک مرحله‌به‌مرحله از مفاهیم تکیه دارد. مثال‌هایی مثل سرعت بالا، سن، کپه‌ی شن، انتخاب میان خانه‌ها یا تشخیص غیرسمی‌بودن یک مایع، کمک می‌کنند که بحث‌های انتزاعی فقط در سطح فرمول نمانند. در کنار این مثال‌ها، متن پیوسته میان تعریف ریاضی و معنای مفهومی آن رفت‌وبرگشت دارد. به‌ همین دلیل، فضای کتاب هم برای آشنایی با بنیان‌های نظری مناسب است و هم برای فهم اینکه سیستم‌های فازی در کنترل، تحلیل داده و مدل‌سازی دانش زبانی چگونه صورت‌بندی می‌شوند.

خلاصه کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی

کتاب از یک پرسش پایه شروع می‌کند: وقتی بسیاری از مفاهیم جهان واقعی نه کاملاً درست‌اند و نه کاملاً نادرست، چگونه باید آن‌ها را مدل‌سازی کرد؟ پاسخ متن در معرفی مجموعه‌های فازی و منطق فازی شکل می‌گیرد. نویسنده تفاوت میان ابهام و عدم قطعیت را توضیح داده و نشان می‌دهد که درجه‌ی عضویت چگونه می‌تواند جای مرزهای سخت و دوگانه را بگیرد.

در ادامه، کتاب به سراغ نمایش مجموعه‌های فازی، مجموعه‌های سطح، توابع عضویت، عملگرهای منطقی، اشتراک و اجتماع و متمم‌گیری می‌رود. سپس اصل گسترش را مطرح می‌کند تا روشن شود عملیات و نگاشت‌های ریاضی چگونه در فضای فازی تعریف می‌شوند. بخش‌های بعدی نیز این مبانی را به روابط فازی، استنتاج، کنترل‌کننده‌های فازی و خوشه‌بندی پیوند می‌دهند.

چرا باید کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تفاوت میان منطق کلاسیک، فازی‌بودن و عدم قطعیت را با مثال‌های روشن توضیح می‌دهد.
• خواننده با مطالعه‌ی آن می‌تواند مفهوم درجه‌ی عضویت و نقش آن در مدل‌سازی مفاهیم مبهم را دقیق‌تر درک کند.
• این اثر مباحث پایه‌ای مثل توابع عضویت، مجموعه‌های سطح و عملیات روی مجموعه‌های فازی را یک‌جا کنار هم قرار می‌دهد.
• کتاب نشان می‌دهد که مبانی نظری چگونه به موضوع‌هایی مثل استنتاج، کنترل‌کننده‌های فازی و خوشه‌بندی وصل می‌شوند.

خواندن کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب اصول و مبانی سیستم های فازی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و پژوهشگرانی که می‌خواهند با مفاهیم پایه‌ی منطق فازی و مجموعه‌های فازی آشنا شوند.
• علاقه‌مندان به مدل‌سازی مفاهیم مبهم در زبان طبیعی و سیستم‌های تصمیم‌گیری.
• کسانی که در مورد کنترل‌کننده‌های فازی، روابط فازی و استنتاج فازی پرسش‌های مقدماتی و میان‌سطح دارند.
• مخاطبانی که به پیوند میان تعریف‌های ریاضی و مثال‌های کاربردی در تحلیل داده و کنترل علاقه دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند پیش از ورود به مباحث پیشرفته‌تر، تصویری کلی از بنیان‌های سیستم‌های فازی به‌ دست آورند.