کتاب استانداردهای مدیریت ریسک

کتاب استانداردهای مدیریت ریسک به اهتمام زهرا ماجدی و محسن قره خانی، مجموعه‌ای از مهم‌ترین استانداردهای بین‌المللی این حوزه را در یک مجلد گرد آورده است. این کتاب را انتشارات ایده‌های نوآورانه منتشر کرده است و فقط به تعریف ریسک بسنده نمی‌کند؛ بلکه نشان می‌دهد سازمان‌ها چگونه می‌توانند عدم‌اطمینان را به بخشی از تصمیم‌گیری، برنامه‌ریزی و ارزیابی عملکرد تبدیل کنند. تمرکز کتاب بر استانداردهای ایزو ۳۱۰۰۰، ایزو ۳۱۰۱۰ و واژگان پایه‌ی این حوزه است؛ یعنی هم چارچوب کلی را توضیح می‌دهد و هم سراغ فنون ارزیابی ریسک می‌رود. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب استانداردهای مدیریت ریسک

کتاب استانداردهای مدیریت ریسک با گردآوری و ترجمه‌ی مجموعه‌ای از اسناد مرجع، تصویری روشن از جایگاه ریسک در اداره‌ی سازمان‌ها ارائه می‌دهد. در این اثر، ریسک فقط به‌عنوان احتمال زیان مطرح نیست، بلکه به‌عنوان اثر عدم‌اطمینان بر اهداف تعریف می‌شود؛ تعریفی که هم تهدید و هم فرصت را در بر می‌گیرد. متن کتاب نشان می‌دهد مدیریت ریسک زمانی معنا پیدا می‌کند که از یک فعالیت جداگانه بیرون بیاید و در حاکمیت، راهبرد، تصمیم‌گیری و عملیات روزمره‌ی سازمان جا بگیرد. همین زاویه باعث می‌شود کتاب از سطح تعریف‌های کلی فراتر برود و به منطق پشت استانداردها نزدیک شود.
کتاب استانداردهای مدیریت ریسک در بخش‌های اصلی خود سه محور مهم را کنار هم می‌گذارد: راهنمای ایزو ۳۱۰۰۰، مباحث مربوط به واژگان و مفاهیم پایه، و استاندارد ایزو ۳۱۰۱۰ درباره‌ی تکنیک‌های ارزیابی ریسک. در بخش مربوط به ایزو ۳۱۰۰۰، اصولی مانند یکپارچگی، مشارکت، پویایی، اتکا به بهترین اطلاعات موجود و بهبود مستمر توضیح داده شده‌اند. سپس چارچوب مدیریت ریسک با موضوعاتی مثل رهبری و تعهد، طراحی، پیاده‌سازی، ارزیابی و بهبود مطرح می‌شود. بعد از آن، فرایند مدیریت ریسک از ارتباط و مشاوره تا تعیین دامنه، ارزیابی، درمان، نظارت و گزارش‌دهی پیش می‌رود. این ترتیب باعث شده متن فقط فهرستی از اصطلاحات نباشد و مسیر استفاده از آن‌ها در عمل هم دیده شود.
کتاب استانداردهای مدیریت ریسک در بخش مربوط به تکنیک‌های ارزیابی، دامنه‌ی بحث را گسترده‌تر می‌کند و به انتخاب و کاربرد روش‌هایی می‌رسد که برای فهم بهتر عدم‌اطمینان به کار می‌آیند. در این بخش، از تعریف هدف و دامنه‌ی ارزیابی تا تعامل با ذی‌نفعان، توجه به عوامل انسانی و اجتماعی، معیارهای تصمیم‌گیری، جمع‌آوری داده، تحلیل اطلاعات و مدل‌سازی صحبت شده است. فهرست تکنیک‌ها نیز نشان می‌دهد کتاب فقط در سطح نظری متوقف نمی‌شود و به ابزارهایی مانند تحلیل سناریو، چک‌لیست‌ها، تحلیل حالات و اثرات شکست، شاخص‌های ریسک و روش‌های انتخاب بین گزینه‌ها هم می‌پردازد. حاصل کار، منبعی است که هم برای مراجعه‌ی موضوعی مناسب است و هم برای دنبال‌کردن پیوسته‌ی مفاهیم از تعریف ریسک تا ارزیابی و درمان آن.

خلاصه کتاب استانداردهای مدیریت ریسک

کتاب استانداردهای مدیریت ریسک مجموعه‌ای از استانداردها و راهنماهایی است که می‌کوشد ریسک را از یک نگرانی پراکنده به بخشی منظم از تصمیم‌گیری سازمانی تبدیل کند. متن از تعریف ریسک و اصطلاحات پایه آغاز می‌شود و بعد به اصول مدیریت ریسک، اجزای چارچوب، نقش مدیریت ارشد، نحوه‌ی یکپارچه‌سازی در فعالیت‌های سازمان و مراحل فرایند می‌رسد. در ادامه، کتاب سراغ ارزیابی ریسک می‌رود و موضوعاتی مانند شناسایی، تحلیل، ارزشیابی و درمان ریسک را توضیح می‌دهد. بخش بعدی نیز بر تکنیک‌های ارزیابی تمرکز دارد و نشان می‌دهد برای سنجش عدم‌اطمینان، مقایسه‌ی گزینه‌ها و پشتیبانی از تصمیم‌ها چه ابزارها و ملاحظاتی باید در نظر گرفته شوند.

چرا باید کتاب استانداردهای مدیریت ریسک را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب استانداردهای مدیریت ریسک را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تعریف‌ها، اصول و واژگان اصلی مدیریت ریسک را در یک مجموعه‌ی واحد کنار هم قرار می‌دهد.
• خواننده می‌تواند رابطه‌ی میان چارچوب مدیریت ریسک، فرایند اجرا و نقش مدیریت ارشد را دقیق‌تر درک کند.
• این اثر نشان می‌دهد ریسک فقط به زیان محدود نیست و با فرصت، تصمیم‌گیری و دستیابی به اهداف هم پیوند دارد.
• بخش مربوط به ایزو ۳۱۰۱۰ برای آشنایی با تکنیک‌های ارزیابی ریسک و منطق انتخاب آن‌ها کاربرد دارد.
• کتاب برای مراجعه‌ی موردی هم مناسب است، چون موضوعاتی مانند شناسایی ریسک، درمان ریسک، گزارش‌دهی و معیارهای تصمیم‌گیری را جداگانه توضیح می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب استانداردهای مدیریت ریسک به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• مدیران و کارشناسانی که می‌خواهند مدیریت ریسک را در تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی سازمانی وارد کنند.
• مخاطبانی که به دنبال شناخت دقیق‌تر استاندارد ایزو ۳۱۰۰۰ و مفاهیم پایه‌ی آن هستند.
• کسانی که در ارزیابی ریسک، کنترل، پایش یا گزارش‌دهی نقش دارند و به یک مرجع یکپارچه نیاز دارند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که درباره‌ی چارچوب‌ها و تکنیک‌های ارزیابی ریسک مطالعه می‌کنند.
• علاقه‌مندانی که می‌خواهند تفاوت میان تعریف ریسک، تحلیل ریسک، ارزشیابی ریسک و درمان ریسک را روشن‌تر بفهمند.