کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی

کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی نوشته شین هائو وانگ و راینر فوم هوفه و ترجمه فرزام پوراصغر سنگاچین، اسماعیل صالحی و مهجبین ردائی است. این کتاب را انتشارات دانشگاه تهران منتشر کرده است.

این اثر به یکی از مسئله‌های اصلی برنامه‌ریزی می‌پردازد: تصمیم‌گیری بدون تحلیل دقیق، به نتیجه‌ای قابل‌اتکا نمی‌رسد. متن کتاب از تحلیل‌های جمعیتی و اقتصادی تا کاربری اراضی، تحلیل مالی و حمل‌ونقل را کنار هم می‌گذارد و نشان می‌دهد هرکدام چگونه در فرایند برنامه‌ریزی به کار می‌آیند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی

کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی نوشته شین هائو وانگ و راینر فوم هوفه، اثری آموزشی در حوزه‌ی برنامه‌ریزی شهری، منطقه‌ای و محیط زیست است که می‌کوشد میان مبانی نظری و ابزارهای تحلیلی پیوند برقرار کند. نویسندگان از همان فصل‌های آغازین، برنامه‌ریزی را فقط مجموعه‌ای از تصمیم‌های اداری نمی‌بینند، بلکه آن را فرایندی وابسته به داده، مقایسه، پیش‌بینی و ارزیابی معرفی می‌کنند. در این مسیر، بحث از محدودیت‌های مدل برنامه‌ریزی منطقی هم مطرح می‌شود تا روشن شود تحلیل، هرچند ضروری است، به‌تنهایی جای همه‌ی ابعاد تصمیم‌سازی را نمی‌گیرد.

کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی در ۶ فصل تنظیم شده است. فصل نخست به مفاهیم پایه‌ی برنامه‌ریزی و تحلیل برنامه‌ریزی می‌پردازد و جایگاه روش‌ها را در تصمیم‌گیری توضیح می‌دهد. فصل دوم بر تحلیل‌های جمعیتی متمرکز است و موضوعاتی مانند اندازه، توزیع، ترکیب و تغییرات جمعیت، روش‌های برون‌یابی روند، مدل‌های خطی و هندسی، مدل لجستیکی، روش مولفه‌ی هم‌گروه و مدل هامیلتون - پری را دربر می‌گیرد. فصل سوم به تحلیل اقتصادی منطقه‌ای، اقتصاد پایه، ضریب مکانی، ضریب فزاینده و تحلیل تغییر سهم اختصاص دارد. فصل چهارم سراغ ارزش زمانی پول، نرخ بهره، ارزش حال، نرخ بازگشت داخلی، ارزش خالص حال و مقایسه‌ی گزینه‌های سرمایه‌گذاری می‌رود.

کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی در فصل پنجم، رابطه‌ی انسان و زمین، طبقه‌بندی کاربری اراضی، بانک اطلاعات زمین، نقشه‌برداری، تغییر کاربری و تحلیل تناسب اراضی را بررسی می‌کند و حتی گام‌های این تحلیل را به‌صورت مشخص توضیح می‌دهد. فصل ششم نیز به تحلیل حمل‌ونقل می‌رسد؛ از مفاهیم پایه و سطح خدمات تا مدل‌سازی تقاضای سفر، تولید و جذب سفر، توزیع سفر، انتخاب وسیله و تخصیص سفر. در بخش‌هایی از کتاب، استفاده از سامانه‌های اطلاعات جغرافیایی هم دیده می‌شود. حاصل کار، متنی است که می‌خواهد نشان دهد تحلیل‌های جمعیتی، اقتصادی، مالی، فضایی و حمل‌ونقلی جدا از هم نیستند و در عمل، هرکدام می‌توانند ورودی بخش دیگری شوند.

خلاصه کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی

کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی از این ایده شروع می‌کند که برنامه‌ریزی بدون شناخت دقیق از وضعیت موجود و بدون سنجش پیامدهای گزینه‌ها، به تصمیم‌های ناپایدار می‌رسد. سپس به‌ترتیب سراغ ۵ محور اصلی تحلیل می‌رود: جمعیت، اقتصاد، مالی، کاربری اراضی و حمل‌ونقل.

در بخش جمعیت، کتاب نشان می‌دهد چگونه می‌توان رشد، ترکیب سنی، مهاجرت و دیگر متغیرها را برای پیش‌بینی آینده بررسی کرد. در بخش اقتصاد، وضعیت منطقه و تغییرات اشتغال تحلیل می‌شود. در ادامه، ابزارهای مالی برای مقایسه‌ی پروژه‌ها مطرح می‌شوند. سپس تحلیل کاربری اراضی و سنجش تناسب زمین بررسی می‌شود و در پایان، مدل‌های اصلی تحلیل حمل‌ونقل و تقاضای سفر توضیح داده می‌شوند. دغدغه‌ی اصلی اثر، پیوند دادن این تحلیل‌ها در یک فرایند برنامه‌ریزی واحد است.

چرا باید کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تصویری فشرده اما دقیق از مهم‌ترین ابزارهای تحلیلی در برنامه‌ریزی ارائه می‌دهد.
• خواننده با منطق استفاده از داده‌ها در پیش‌بینی جمعیت، ارزیابی اقتصاد منطقه و سنجش گزینه‌های توسعه آشنا می‌شود.
• بخش تحلیل مالی، مفاهیمی مانند ارزش زمانی پول و مقایسه‌ی پروژه‌ها را در متن برنامه‌ریزی توضیح می‌دهد.
• فصل کاربری اراضی، پیوند میان زمین، فعالیت انسانی و محدودیت‌های توسعه را روشن می‌کند.
• فصل حمل‌ونقل، چارچوب اصلی مدل‌سازی تقاضای سفر را یک‌جا جمع کرده است.
• کتاب نشان می‌دهد نتایج هر تحلیل چگونه می‌تواند در تحلیل‌های دیگر به‌کار رود و به تصمیم‌سازی کمک کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب روش های برگزیده تحلیل برنامه ریزی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان برنامه‌ریزی شهری، برنامه‌ریزی منطقه‌ای، شهرسازی و برنامه‌ریزی محیط زیست که به مبانی روش‌های تحلیلی نیاز دارند.
• پژوهشگرانی که می‌خواهند ارتباط میان تحلیل جمعیتی، اقتصادی، مالی، فضایی و حمل‌ونقلی را بهتر درک کنند.
• مخاطبانی که درگیر ارزیابی پروژه‌ها، سنجش گزینه‌های توسعه یا تحلیل داده‌های مکانی هستند.
• کسانی که می‌خواهند با مفاهیم پایه‌ی پیش‌بینی جمعیت، اقتصاد منطقه‌ای و تحلیل تناسب اراضی آشنا شوند.
• فعالان حوزه‌ی برنامه‌ریزی و مدیریت محلی که به چارچوبی آموزشی برای فهم ابزارهای تصمیم‌سازی نیاز دارند.