کتاب خدا و وجود

کتاب خدا و وجود نوشته جورج پاتیسون و ترجمه احمد رضوانی و شهاب حاجی علی است؛ اثری که نسبت میان خدا، وجود، زبان، زمان، بدن و تجربه‌ی انسانی را در افق فلسفه و الهیات بررسی می‌کند. نویسنده از همان آغاز سراغ پرسشی می‌رود که پشت بسیاری از بحث‌های دینی و فلسفی پنهان مانده است: وقتی از وجود خدا سخن گفته می‌شود، منظور از «وجود» دقیقاً چیست؟ این کتاب را نشر نقد فرهنگ منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب خدا و وجود

کتاب خدا و وجود نوشته جورج پاتیسون اثری است درباره‌ی یکی از بنیادی‌ترین گره‌های فکری در سنت فلسفی و الهیاتی: نسبت میان خدا و وجود. نویسنده بحث را از سطح جدل‌های رایج فراتر می‌برد و به این پرسش می‌رسد که اگر از بودن خدا سخن گفته می‌شود، این بودن چه معنایی دارد و با بودن دیگر موجودات چه تفاوتی پیدا می‌کند. متن از دل گفت‌وگو با متفکرانی چون آگوستین، آکوئیناس، هگل، کی‌یرکگور، سارتر، هایدگر، لویناس، مرلوپونتی و دریدا پیش می‌رود و نشان می‌دهد که مسئله فقط اثبات یا انکار خدا نیست، بلکه فهم خودِ وجود نیز در مرکز ماجرا قرار دارد.
این کتاب در ۷ فصل تنظیم شده است و هر فصل یکی از ابعاد این مسئله را باز می‌کند. فصل نخست با عنوان وجود، رستگاری و شناخت خدا به پیوند الهیات و هستی‌شناسی می‌پردازد. فصل‌های بعدی به حضور، زمان و مکان، زبان، خودها و دیگران، بدنمندی و درنهایت امکان، نیستی و موهبت وجود اختصاص دارند. از خلال این فصل‌ها روشن می‌شود که نویسنده فقط در پی بحثی انتزاعی نیست؛ او می‌خواهد نشان دهد آگاهی، رابطه با دیگری، تجربه‌ی بدن، مرگ، زبان و حتی شیوه‌ی حضور انسان در جهان چگونه بر فهم او از خدا و وجود اثر می‌گذارند. به همین دلیل فضای اثر هم‌زمان نظری، تفسیری و درگیر با تجربه‌ی زیسته است.
این کتاب همچنین از نظر مسیر استدلال، بر نقد متافیزیک و به‌ویژه تأملات هایدگر تکیه دارد، اما در همان‌جا متوقف نمی‌شود. نویسنده می‌کوشد از دل این نقد، امکان تازه‌ای برای اندیشیدن به خدا را بررسی کند؛ امکانی که نه به شعارهای ساده‌ساز فروکاسته می‌شود و نه به حذف کامل مسئله رضایت می‌دهد. مقدمه‌های نویسنده و مترجم هم نشان می‌دهند که این کتاب در پی گشودن میدان گفت‌وگو میان سنت‌های فکری و دینی است و از خواننده می‌خواهد با حوصله وارد پرسش‌هایی شود که پاسخ‌های آماده برای آن‌ها کافی نیست.

خلاصه کتاب خدا و وجود

کتاب خدا و وجود از این پرسش آغاز می‌کند که آیا می‌توان درباره‌ی خدا سخن گفت بی‌آنکه معنای وجود را روشن کرد. جورج پاتیسون در ادامه نشان می‌دهد که بسیاری از برهان‌ها و صورت‌بندی‌های الهیاتی، از پیش بر برداشتی خاص از وجود تکیه دارند. سپس بحث را به حوزه‌هایی مانند حضور، زمان، مکان، زبان، نسبت با دیگران، بدنمندی، امکان و نیستی می‌کشاند تا روشن شود فهم انسان از خدا فقط در سطح مفاهیم انتزاعی شکل نمی‌گیرد، بلکه با شیوه‌ی بودن او در جهان پیوند دارد. نتیجه‌ی این مسیر، طرح مجموعه‌ای از پرسش‌های فشرده و جدی درباره‌ی خدا، هستی و حدود تفکر فلسفی و الهیاتی است.

چرا باید کتاب خدا و وجود را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب خدا و وجود را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب پرسش از وجود خدا را از زاویه‌ی معنای خودِ «وجود» بررسی می‌کند و بحث را از سطح موافقت و مخالفت‌های شتاب‌زده دور می‌کند.
• خواننده با مطالعه‌ی آن با پیوند میان الهیات، هستی‌شناسی و تجربه‌های انسانی مانند زبان، زمان، بدن و رابطه با دیگری آشنا می‌شود.
• کتاب مسیر فکری چند متفکر مهم، از آگوستین و آکوئیناس تا هایدگر و دریدا، را در یک مسئله‌ی مشترک کنار هم قرار می‌دهد.
• این اثر نشان می‌دهد که بحث درباره‌ی خدا فقط یک مسئله‌ی اعتقادی نیست و به شیوه‌ی فهم جهان و انسان هم مربوط می‌شود.
• فصل‌بندی کتاب کمک می‌کند موضوعات دشوار در چند محور مشخص دنبال شوند و نسبت آن‌ها با پرسش اصلی روشن بماند.
• مطالعه‌ی آن برای کسانی که می‌خواهند نقد متافیزیک و پیامدهای آن برای اندیشیدن به خدا را دقیق‌تر بفهمند، سودمند است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب خدا و وجود به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و پژوهشگران فلسفه که می‌خواهند نسبت هستی‌شناسی و الهیات را دقیق‌تر بررسی کنند.
• خوانندگانی که با نام‌هایی مانند هایدگر، کی‌یرکگور، سارتر یا دریدا روبه‌رو شده‌اند و می‌خواهند کاربرد آن‌ها را در یک مسئله‌ی مشخص ببینند.
• کسانی که درباره‌ی معنای وجود خدا، حدود زبان دینی و امکان شناخت امر الهی پرسش دارند.
• علاقه‌مندان به مباحثی که تجربه‌ی انسانی، مانند زمان، بدن و رابطه با دیگران، را به پرسش‌های متافیزیکی پیوند می‌زنند.
• مخاطبانی که از متن‌های فکری جدی لذت می‌برند و با بحث‌های انتزاعی و ارجاع‌های فلسفی بیگانه نیستند.