کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل

کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل نوشته‌ الهام امین زاده، فاطمه فولادی، مرسده مظلومی و بهسار شاهانی مقدم، به مبانی مسئولیت بین‌المللی دولت‌ها، انواع خسارات و شیوه‌های ارزیابی و جبران آن‌ها در دعاوی و رویه‌های بین‌المللی می‌پردازد. ساختار اثر بر ترکیب مباحث نظری مسئولیت و تحلیل پرونده‌های مهم داوری و قضایی استوار است و نمونه‌هایی از حوزه‌های سرمایه‌گذاری، محیط زیست، ملی‌کردن اموال و نقض حقوق بشر را بررسی کرده است. نشر دانشگاه تهران این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل

کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل با تکیه بر مبانی مسئولیت بین‌المللی دولت‌ها توضیح می‌دهد که چگونه نقض تعهدات بین‌المللی به تعهد جبران خسارت منتهی می‌شود و چرا صرف وقوع نقض، حتی بدون اثبات ورود ضرر، می‌تواند مسئولیت ایجاد کند. الهام امین زاده، فاطمه فولادی، مرسده مظلومی و بهسار شاهانی مقدم در این اثر نظریه‌های تقصیر، خطر، تضمین حق و نظریه‌های مختلط را به‌ عنوان مبانی مسئولیت مدنی مرور کرده‌ و اصولی مانند جبران کامل خسارت، غرامت مناسب و اهداف جبران را در پرتو رویه‌ی دیوان دائمی دادگستری بین‌المللی و کمیسیون حقوق بین‌الملل تحلیل می‌کنند. 

کتاب در ادامه وارد بحث روش‌های ارزیابی می‌شود و شیوه‌هایی مانند جریان نقدی تنزیل‌شده، ارزش خالص دفتری، ارزش انحلالی و ارزش جایگزین را با مثال‌هایی از داوری‌های نفتی، پرونده‌های دیوان داوری ایران ـ آمریکا و دعاوی سرمایه‌گذاری ایکسید توضیح داده است. خسارات مادی، جانی و معنوی به‌ صورت جداگانه بررسی شده‌ و برای هر دسته، هم مقررات سازمان‌های منطقه‌ای مانند نفتا و اتحادیه‌ی اروپا و هم رویه‌ی مراجع قضایی، داوری و شبه‌قضایی بین‌المللی گزارش شده است. 

الهام امین زاده، فاطمه فولادی، مرسده مظلومی و بهسار شاهانی مقدم در کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل، به موضوعاتی مانند خسارات زیست‌محیطی، خسارات معنوی در شرایط تحریم و مخاصمات مسلحانه و نیز نحوه‌ی برخورد مراجع بین‌المللی با دعاوی ناشی از ملی‌کردن و مصادره‌ی اموال نیز می‌پردازند. 

پرونده‌هایی مانند کارخانه‌ی کورزوف، لوزیتانیا، آموکو، بی.پی، تاپکو، دعاوی کمیسیون غرامت سازمان ملل و نمونه‌هایی از دیوان اروپایی حقوق بشر و مراجع منطقه‌ای آفریقا و آمریکا لاتین، به‌ عنوان نمونه‌های عینی ارزیابی خسارت تحلیل شده‌اند تا پیوند میان نظریه و عمل روشن شود.

خلاصه کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل

کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل نشان می‌دهد که ارزیابی خسارات صرفاً یک محاسبه‌ی فنی نیست و مستقیماً به عدالت ترمیمی، بازدارندگی و تنظیم رفتار دولت‌ها گره خورده است. نویسندگان ابتدا توضیح می‌دهند که مسئولیت بین‌المللی با نقض تعهد شکل می‌گیرد و جبران خسارت تنها یکی از آثار آن در کنار توقف عمل متخلفانه و تضمین عدم تکرار است. 

سپس بحث می‌شود که جبران کامل همیشه قابل اعمال نیست و در بسیاری از زمینه‌ها، به‌ویژه ملی‌کردن و سرمایه‌گذاری، مفهوم غرامت مناسب جای آن را گرفته است. 

در ادامه، کتاب نشان می‌دهد که چگونه مراجع بین‌المللی میان سلب مالکیت مشروع و نامشروع، خسارات مادی، جانی و معنوی و نیز میان اهداف ترمیمی، تنبیهی و اصلاحی تمایز می‌گذارند. روش‌های مختلف ارزیابی مانند جریان نقدی تنزیل‌شده، ارزش دفتری، ارزش انحلالی و ارزش جایگزین با نقدهای حقوقی و اقتصادی همراه شده‌اند تا روشن شود که هر روش در چه نوع خسارتی و تحت چه شرایطی منصفانه‌تر است.

چرا باید کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل را بخوانیم؟

این کتاب روایتی منسجم از این موضوع ارائه می‌کند که در عمل، مراجع بین‌المللی چگونه رقم خسارت را تعیین می‌کنند و چه معیارهایی پشت عبارات کلی‌ای مانند جبران کامل یا غرامت مناسب قرار دارد. خواننده با مطالعه‌ی این اثر می‌تواند پیوند میان نظریه‌های مسئولیت، قطعنامه‌های سازمان ملل و آرای داوری و قضایی را در حوزه‌هایی مانند سرمایه‌گذاری، محیط زیست و حقوق بشر دنبال کند.

خواندن کتاب ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی ارزیابی خسارات در حقوق بین الملل به دانشجویان و پژوهشگران حقوق بین‌الملل، داوری و حقوق سرمایه‌گذاری و نیز وکلایی که در دعاوی بین‌المللی با بحث خسارت روبه‌رو هستند، پیشنهاد می‌شود. همچنین این کتاب برای کسانی که در حوزه‌ی سیاستگذاری اقتصادی، انرژی یا محیط زیست با تعهدات بین‌المللی سروکار دارند، مفید خواهد بود.