کتاب ریاضی برای علوم زیستی

کتاب ریاضی برای علوم زیستی نوشته‌ ادوارد باتشلت و ترجمه‌ محمود بهار، اثری تخصصی در حوزه‌ی کاربرد ریاضیات در علوم زیستی است. این کتاب که توسط انتشارات مبتکران منتشر شده، به‌عنوان یک منبع درسی و خودآموز برای دانشجویان و پژوهشگران رشته‌هایی مانند زیست‌شناسی، پزشکی، داروسازی، میکروبیولوژی و سایر شاخه‌های علوم زیستی طراحی شده است. هدف اصلی کتاب، ارائه‌ی مفاهیم پایه و کاربردی ریاضی با تمرکز بر مثال‌ها و مسائل واقعی از دنیای زیست‌شناسی است تا خوانندگان بتوانند ارتباط میان ریاضیات و مسائل زیستی را به‌خوبی درک کنند. ساختار کتاب به‌گونه‌ای است که مفاهیم انتزاعی ریاضی را با زبانی ساده و با پرهیز از پیچیدگی‌های غیرضروری بیان می‌کند و در هر فصل، مثال‌ها و تمرین‌های متعددی برای تثبیت یادگیری ارائه شده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ریاضی برای علوم زیستی

کتاب ریاضی برای علوم زیستی نوشته‌ی ادوارد باتشلت، کتابی است که به‌طور ویژه برای دانشجویان و پژوهشگران علوم زیستی تدوین شده است. این کتاب با رویکردی آموزشی و کاربردی، مفاهیم پایه‌ای ریاضی را از سطح مقدماتی تا مباحث پیشرفته‌تر پوشش داده و تلاش کرده است تا فاصله‌ی میان ریاضیات محض و نیازهای عملی علوم زیستی را کاهش دهد. ساختار کتاب شامل فصل‌هایی درباره‌ی عددهای حقیقی، مجموعه‌ها و منطق نمادی، روابط و توابع، توابع نمایی و لگاریتمی، روش‌های ترسیمی، حدها، حساب دیفرانسیل و انتگرال، معادلات دیفرانسیل، احتمالات، ماتریس‌ها و بردارها و عددهای مختلط است. 

هر فصل با مقدمه‌ای کوتاه آغاز می‌شود و سپس با ارائه‌ی مثال‌ها و مسائل کاربردی، مفاهیم را به‌صورت گام‌به‌گام توضیح داده است. در پاورقی‌ها نیز به تاریخچه‌ی برخی نمادها و سرگذشت دانشمندان اشاره شده تا زمینه‌ی تاریخی و علمی موضوعات روشن‌تر شود. کتاب نه‌تنها برای تدریس دروس پایه‌ی ریاضی در علوم زیستی مناسب است، بلکه می‌تواند به‌عنوان مرجعی برای حل مسائل پژوهشی نیز مورد استفاده قرار گیرد. ادوارد باتشلت در نگارش این اثر، از بیان انتزاعی و مجرد پرهیز کرده و سعی کرده است تا با مثال‌های برگرفته از تحقیقات واقعی، کاربردهای ریاضی را در علوم زیستی به‌وضوح نشان دهد.

خلاصه کتاب ریاضی برای علوم زیستی

مفاهیم ریاضی در کتاب ریاضی برای علوم زیستی به‌گونه‌ای ارائه شده‌اند که دانشجویان علوم زیستی بتوانند آن‌ها را به‌راحتی درک و در مسائل رشته‌ی خود به‌ کار ببرند. کتاب با فصل عددهای حقیقی آغاز می‌شود و به بررسی انواع مقیاس‌های اندازه‌گیری، درصدها، قوانین جبر، عددهای نسبی، نامساوی‌ها و میانگین‌ها می‌پردازد؛ سپس در فصل مجموعه‌ها و منطق نمادی، مفاهیم مجموعه، اجتماع، اشتراک، جبر بول و منطق گزاره‌ای مطرح شده‌اند. 

فصل‌های بعدی به روابط و توابع، توابع نمایی و لگاریتمی، توابع دوره‌ای و روش‌های ترسیمی مانند نمودارهای لگاریتمی و مثلثی اختصاص یافته‌اند. در بخش‌های پیشرفته‌تر، کتاب به موضوعاتی مانند حدها، سری‌ها، دنباله‌ی فیبوناچی، حساب دیفرانسیل و انتگرال، معادلات دیفرانسیل معمولی و جزئی، توابع چندمتغیره، احتمالات و آمار، ماتریس‌ها و بردارها و عددهای مختلط می‌پردازد. 

هر فصل با مثال‌ها و مسائل متعددی همراه است که اغلب از تحقیقات واقعی در علوم زیستی استخراج شده‌اند. در انتهای هر فصل، مسائل حل‌شده و حل‌نشده برای تمرین بیشتر آمده است و پاسخ مسائل فرد نیز در پایان کتاب ارائه شده است؛ همچنین جداول عددی و مراجع علمی برای مطالعه‌ی بیشتر در اختیار خواننده قرار گرفته‌اند. رویکرد کتاب بر این است که دانشجویان بتوانند با یادگیری مفاهیم اصلی ریاضی، در زمینه‌ی تخصصی خود با ریاضی‌دانان همکاری مؤثری داشته باشند و ابزارهای لازم برای تحلیل داده‌ها و حل مسائل زیستی را در اختیار داشته باشند.

چرا باید کتاب ریاضی برای علوم زیستی را بخوانیم؟

کتاب ریاضی برای علوم زیستی با تمرکز بر کاربردهای عملی ریاضیات، به‌ویژه برای کسانی که از ریاضیات محض فاصله دارند، فرصتی فراهم می‌کند تا مفاهیم پایه و پیشرفته‌ی ریاضی را در بستر مسائل واقعی زیست‌شناسی و پزشکی بیاموزند. ویژگی شاخص کتاب، ارائه‌ی مثال‌ها و تمرین‌های متنوع از حوزه‌های مختلف علوم زیستی است که باعث می‌شود خواننده بتواند ارتباط میان نظریه‌های ریاضی و مسائل عملی را به‌خوبی درک کند.

توضیح مختصر و روشن مفاهیم، پرهیز از پیچیدگی‌های غیرضروری و ارائه‌ی تاریخچه‌ی مختصر برخی مفاهیم و دانشمندان نیز فضای یادگیری را جذاب‌تر و ملموس‌تر کرده است. کتاب ریاضی برای علوم زیستی نه‌تنها برای آموزش دروس پایه‌ی ریاضی در علوم زیستی مناسب است، بلکه به‌عنوان مرجعی برای پژوهشگران و دانشجویان در حل مسائل تحقیقاتی نیز کاربرد دارد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب ریاضی برای علوم زیستی به دانشجویان و پژوهشگران رشته‌های زیست‌شناسی، پزشکی، داروسازی، میکروبیولوژی، علوم آزمایشگاهی و سایر شاخه‌های علوم زیستی پیشنهاد می‌شود؛ همچنین این کتاب برای کسانی که نیاز دارند مفاهیم ریاضی را در مسائل زیستی و پزشکی به‌ کار ببرند یا به‌دنبال درک بهتر ارتباط میان ریاضیات و علوم زیستی هستند، انتخاب مناسبی است.

بخشی از کتاب ریاضی برای علوم زیستی

«بسیاری از خوانندگان ویرایش اول این کتاب، تذکر داده‌اند که تعداد مسأله‌ها کم است . به این دلیل، تعداد زیادی مسألۀ حل شده و حل نشده به ویرایش دوم اضافه شده است. این مسأله‌ها در انتهای هر فصل آمده‌اند و شمارۀ مسأله‌ها با شمارۀ فصل و بخش مربوط همراه است تا دستیابی به مطالب آسانتر شود. در انتهای کتاب نیز جواب مسائل فرد ارائه شده است. برای بی‌نیاز شدن کتاب، جدولهای عددی نیز به انتهای کتاب افزوده شده است. بخش روشهای انتگرال‌گیری به فصل ۹ و چهار بخش دربارۀ دترمینانها و عناوین وابسته، به فصل ۱۴ افزوده شده است. در اغلب قسمتهای این کتاب تجدید نظر شده و مراجع جدید نیز ارائه شده است. علاوه بر این، ۲۸ شکل به تعداد شکلهای قبلی افزوده شده است. در نتیجه حجم کتاب در حدود ۱۰۰ صفحه افزایش یافته است. تعداد زیادی از همکاران که ذکر اسامی آنها مشکل است، پیشنهادهای خود را به من داده‌اند. علاوه بر این، از خانم آلیس پترز برای توصیه‌های بسیار خوبشان صمیمانه متشکرم. آقای دکتر جان دیویس متن کتاب را ویرایش ادبی کرده است و آقای دکتر آرماند ویلر مسائل را با دقت خوانده است.»