کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تاکید بر ایران

کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تاکید بر ایران نوشته منوچهر فرج‌ زاده و محمد احمدی اثری دانشگاهی است که توسط نشر انتخاب منتشر شده است. این کتاب به بررسی مفاهیم پایه‌ی آب‌وهواشناسی، الگوهای پیوند از دور و تأثیر آن‌ها بر اقلیم ایران می‌پردازد و برای دانشجویان و پژوهشگران حوزه‌ی جغرافیا، اقلیم‌شناسی و هواشناسی تدوین شده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تاکید بر ایران

کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تأکید بر ایران اثری تخصصی در حوزه‌ی علمی و دانشگاهی است که به بررسی مفاهیم بنیادین آب‌وهواشناسی و نقش الگوهای پیوند از دور در تغییرات اقلیمی می‌پردازد. این کتاب ساختاری آموزشی دارد و در شش فصل تنظیم شده است. فصل نخست به مبانی و مفاهیم پایه‌ی هواشناسی همدید اختصاص یافته است و واژگان کلیدی، قوانین فیزیکی و اصول ترمودینامیک را به‌صورت فشرده شرح می‌دهد. فصل دوم به تبیین مفهوم پیوند از دور و اهمیت آن در علوم جوی می‌پردازد. 

در فصل سوم الگوهای شاخص پیوند از دور در سطح جهانی و منطقه‌ای معرفی و تحلیل می‌شوند. فصل چهارم به مدل‌سازی همدید این الگوها و تأثیرشان بر اقلیم ایران اختصاص دارد. فصل پنجم سازوکارهای دینامیکی و علیتی پیوند از دور را بررسی می‌کند و فصل ششم به چالش‌های نوپدید، تغییر اقلیم و روندهای جدید در این حوزه می‌پردازد. کتاب با بهره‌گیری از نمودارها، نقشه‌ها و جداول متعدد تلاش کرده است مفاهیم پیچیده را به‌صورت بصری و قابل‌فهم ارائه دهد و به‌ویژه برای دانشجویان و پژوهشگران رشته‌های جغرافیا، اقلیم‌شناسی و هواشناسی طراحی شده است.

خلاصه کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تاکید بر ایران

این کتاب با مروری بر مفاهیم پایه‌ی آب‌وهواشناسی آغاز می‌شود و به‌تدریج به موضوعات تخصصی‌تر می‌پردازد. ابتدا ساختار و رفتار سامانه‌ی اقلیمی زمین، نیروهای بنیادین فیزیکی، قوانین ترمودینامیک و دینامیک جو شرح داده می‌شوند؛ سپس مفهوم پیوند از دور به‌عنوان ارتباط میان پدیده‌های جوی مناطق دور از هم معرفی می‌شود؛ برای نمونه تأثیر نوسانات اقیانوسی بر اقلیم مناطق مختلف جهان و ایران بررسی می‌شود. 

در ادامه کتاب به معرفی و تحلیل الگوهای شاخص پیوند از دور جهانی و منطقه‌ای می‌پردازد؛ از جمله نوسان جنوبی انسو، نوسان دهه‌ای اقیانوس آرام، نوسان دمای نیمروزی اقیانوس اطلس شمالی، نوسان دوقطبی اقیانوس هند و سایر الگوهای مهم که هر یک تأثیرات متفاوتی بر اقلیم مناطق مختلف دارند. این بخش با ارائه‌ی سری‌های زمانی و نمودارهای آماری تغییرات این الگوها را در بازه‌های زمانی مختلف نشان می‌دهد. 

در فصل‌های بعدی مدل‌سازی همدید این الگوها و تأثیر آن‌ها بر بارش و دمای ایران مورد بررسی قرار می‌گیرد. ارتباط میان تغییرات الگوهای پیوند از دور و رخدادهای اقلیمی ایران، مانند خشکسالی‌ها، سیلاب‌ها و تغییرات دما با استفاده از روش‌های آماری و مدل‌های مفهومی تحلیل شده است. سازوکارهای فیزیکی و دینامیکی این پیوندها و نقش بازخوردهای جوی‌اقیانوسی در تغییر اقلیم ایران توضیح داده می‌شود. در بخش پایانی چالش‌های نوپدید در حوزه‌ی پیوندسازی دور و تغییر اقلیم، روندهای جدید بارش و دما و تأثیر گرمایش جهانی بر الگوهای جوی ایران و جهان مطرح می‌شود. کتاب با ارائه‌ی چشم‌اندازها و فراچالش‌های پیش‌رو به اهمیت پژوهش‌های آینده در این حوزه اشاره می‌کند.

چرا باید کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تاکید بر ایران را بخوانیم؟

این کتاب با تمرکز بر مفاهیم پایه و کاربردی آب‌وهواشناسی و پیوندهای دورجغرافیایی، بستری مناسب برای درک بهتر سازوکارهای اقلیمی و تغییرات آب‌وهوایی فراهم می‌کند. با ارائه‌ی مثال‌های عینی از تأثیر الگوهای پیوند از دور بر اقلیم ایران خواننده می‌تواند ارتباط میان پدیده‌های جوی جهانی و رخدادهای اقلیمی داخلی را بهتر درک کند. استفاده از نمودارها، نقشه‌ها و جداول متعدد فهم مطالب را تسهیل کرده و امکان تحلیل داده‌های اقلیمی را برای دانشجویان و پژوهشگران فراهم می‌سازد. این اثر نه‌تنها به مفاهیم نظری می‌پردازد، بلکه کاربرد آن‌ها را در مدل‌سازی و پیش‌بینی تغییرات اقلیمی ایران نیز نشان می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران رشته‌های جغرافیا، اقلیم‌شناسی، هواشناسی و علوم محیطی مناسب است؛ همچنین برای علاقه‌مندان به تحلیل داده‌های اقلیمی و کسانی که به‌دنبال درک عمیق‌تر ارتباط میان پدیده‌های جوی جهانی و اقلیم ایران هستند، مفید خواهد بود.

بخشی از کتاب مبانی آب و هواشناسی الگوهای پیوند از دور با تاکید بر ایران

«آب‌وهوا یا اقلیم به طور خلاصه به شرایط بلندمدت وضعیت جوی یک مکان گفته می‌شود. پیوند ازدور نیز به روابط یا پیوندهای مهم پدیده‌های آب‌وهوایی که در مکان‌های جغرافیایی دور از هم رخ می‌دهند، گفته می‌شود. این الگوها معمولاً از فاصله هزاران کیلومتری تأثیرگذار بوده و می‌توانند شرایط آب‌وهوایی مناطق دوردست را تغییر دهند. برای مثال نوسان اقیانوس اطلس شمالی که به‌عنوان یک الگوی پیوندازدور شناخته می‌شود می‌تواند بر آب‌وهوای مناطق جغرافیایی مختلف مانند منطقه اقیانوس اطلس شمالی و حتی کشور ایران تأثیرگذار باشند. امروزه پیوندازدور برای درک و پیش‌بینی تغییرپذیری آب‌وهوا و رویدادهای شدید آب و هوایی بسیار مهم هستند و به شناسایی نوسان‌های آب‌وهوایی یک منطقه بر اساس الگوهای دوردست کمک می‌کنند.»