کتاب معاهده منشور انرژی از دریچه حقوق بین الملل سرمایه گذاری

کتاب معاهده منشور انرژی از دریچه حقوق بین الملل سرمایه گذاری نوشتهٔ محمد عاکفی قاضیانی و سیدباقر میرعباسی و موسی عاکفی قاضیانی است. انتشارات جهان سیاست این کتاب را منتشر کرده است.

درباره کتاب معاهده منشور انرژی از دریچه حقوق بین الملل سرمایه گذاری

امروزه معاهده منشور انرژی که بیش از ۵۰ دولت در آن عضویت دارند بزرگترین موافقتنامه سرمایه گذاری چندجانبه محسوب می‌شود. این موافقتنامه سعی در مقرره‌گذاری در گستره ای از مسائل مرتبط با حوزه انرژی، از جمله سرمایه‌گذاری، تجارت، ترانزیت، رقابت، ملاحظات محیط‌زیستی، بهره وری انرژی و حل و فصل اختلافات داشته است. لیکن مقررات سرمایه‌گذاری این سند برای ما و شاید اغلب مخاطبان برجستگی کم نظیری دارد. مقرراتی که با هدف توسعه و حمایت از سرمایه‌گذاری های خارجی در حوزهٔ انرژی تدوین شده است. این موافقتنامه تعهداتی با ماهیت حقوقی الزام آور و نرم را در خود جای داده که هر یک آثار مستقیم و غیرمستقیمی بر سرمایه‌گذاری های تحت پوشش دارد. اهمیت این سند خصوصاً با توجه به این واقعیت روشن می‌شود که تاکنون بیش از ۱۵۰ دعوی داوری بر اساس آن در محاکم داوری دولت-سرمایه گذار رسیدگی شده است. دعاوی که ارزش آنها به میلیاردها دلار می‌رسد. لیکن کارآمدی این مقررات از حیث حمایت و توسعهٔ سرمایه‌گذاری در حوزهٔ انرژی چطور ارزیابی می‌شود؟ در کتاب معاهده منشور انرژی از دریچه حقوق بین الملل سرمایه‌گذاری، نویسنده که خود مقالات بین المللی متعددی راجع به نقش موافقتنامه‌های بین المللی سرمایه‌گذاری در حمایت و توسعه سرمایه‌گذاری خارجی در حوزه انرژی تالیف نموده، برای پاسخ به این سوال و تحلیل مبنایی مقررات سرمایه گذاری معاهده منشور انرژی سعی در تجزیه این مجموعه از حیث ماهیت و اوصاف تعهدات حقوقی آن داشته است.

خواندن کتاب معاهده منشور انرژی از دریچه حقوق بین الملل سرمایه گذاری را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران علوم سیاسی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب معاهده منشور انرژی از دریچه حقوق بین الملل سرمایه گذاری

«قواعد حاکم بر سرمایه‌گذاری خارجی که به طور گسترده در معاهده منشور انرژی مطرح است، در گذر زمان و با تحقق سرمایه‌گذاری‌های خارجی در چند قرن اخیر بسط یافته و برخی از این قواعد آنچنان در حقوق و رویه بین‌المللی تثبیت شده‌اند که امروزه از آنها با عنوان «اصول» یاد می‌شود. این قواعد در کنار استانداردهای کلی حقوق بین‌الملل اقتصادی و قواعد حقوق بین‌الملل عام، حقوق بین‌الملل سرمایه‌گذاری را تشکیل می‌دهند. تفکیک این قواعد و معرفی جداگانه آن¬ها، قبل از بررسی مقررات معاهده منشور انرژی، جهت شکل‌گیری درک مناسب برای خواننده ضروری می‌نماید، چرا که مخاطب اثر باید ابتدا تفکیک کلی دو مقوله سرمایه‌گذاری خارجی و مقررات سرمایه‌گذاری معاهده منشور انرژی را متوجه شود، سپس نقاط اتصال و کیفیت ارتباط بین این دو، در چهارچوب معاهده منشور انرژی توضیح داده شود.

در حقیقت مسأله اصلی این است که به مقررات سرمایه‌گذاری معاهده منشور انرژی از منظر قواعد و مقررات بین‌المللی حاکم بر مقوله سرمایه‌گذاری خارجی نگریسته شود؛ چرا که معاهده منشور انرژی، علی¬رغم اینکه بزرگترین موافقت‌نامه‌ چندجانبه سرمایه‌گذاری خارجی محسوب می¬شود، لزوماً اولین یا آخرین موافقت‌نامه‌ سرمایه‌گذاری خارجی نخواهد بود و ضرورت دارد که جایگاه مقررات سرمایه‌گذاری این معاهده با توجه به سیاق موافقت‌نامه‌های رایج سرمایه‌گذاری موجود و جدیدتر مورد قضاوت و تجزیه و تحلیل قرار گیرد. به راستی این معاهده تا چه حد در جهت تضمین امنیت سرمایه‌گذاری و منافع ایشان گام برداشته است؟ و تلاش‌های تدوین‌کنندگان معاهده در این راستا را در کدام یک از مقررات آن می‌توان یافت؟»