کتاب طراح هدایتی

«الله الصّمد» یعنی خدا صمد است. صمد یعنی بدون خُلَل و جای خالی. نیاز چگونه ایجاد می‌شود؟ خالی بودن باعث ایجاد نیاز می‌شود

فردی که می‌خواهد طرح هدایتی برای جامعه یا فرد ارائه دهد، باید مصالحِ آن فرد و جامعه را در نظر بگیرد، نه تمایلات آنان را.

عقل چیزهای بدیهی را تشخیص می‌دهد، اما اگر از بدیهیات یک مجموعه ساخته شود، ممکن است دچار اشتباه شویم

کسی که می‌خواهد طرحی برای هدایت جامعه ارائه کند -اعم از این‌که جامعه آن را بخواهد یا نخواهد-، نباید خودش به آن جامعه وابسته باشد. اگر وابسته به جامعه باشد، مجبور است برای ارائه طرحش تمایلات افراد را در نظر بگیرد. اگر فردی را که برای نمایندگی مجلس قانون‌گذاری انتخاب می‌کنید، از جهات مختلف مانند حقوق ماهانه، هزینه‌های انتخاباتی و امثال آن به شما وابسته باشد، او نیز در وضع قوانین، تمایلات شما را در نظر می‌گیرد؛ چون اگرخواسته‌های شما را در نظر نگیرد، شما در دورهٔ بعدی انتخابش نمی‌کنید.

در بین همهٔ طرز تفکرها و ایدئولوژی‌ها، یک ادعای مشترک وجود دارد و آن این است که ما در مکتب خود طرح هدایت بشر را مطرح کرده‌ایم و این طرح در نهایت به هدایتِ بشر منتهی می‌شود. بنابراین بهترین راه این است که ببینیم طرّاح هدایتی، یعنی کسی که می‌خواهد چنین طرحی را ارائه دهد و چنین قانونی را تدوین کند، چه کسی می‌تواند باشد؟

فهم دقیق دین و مسئولیت ترویج آن به‌قدر توان، تکلیف همهٔ مسلمانان است

- آیا همیشه مصالح و تمایلات با هم در تضاد هستند؟ شهید دیالمه: بعضی از مصالح وجود دارد که انسان به آن تمایل دارد، ولی بعضی از تمایلات بشر با مصالح او سازگار نیست. گاهی اوقات چیزهایی را دوست دارد که به مصلحتش نیست.

با وضع قوانینی که همه به تمایلاتشان برسند، آرام آرام جامعه به سمت جامعهٔ حیوانی پیش می‌رود. انتفاع و بهره‌وری در سطح حیوانی مطرح می‌شود و همانگونه که در مباحث قبل در مورد ابعاد مادی انسان -که تمایل به بودن در قالب زمان دارد- گفتم، این انسان در سراشیبی ابعاد مادی حرکت می‌کند؛ به همین دلیل برای طرح هدایت جامعه باید مصلحت آن جامعه در نظر گرفته شود.

جامعهٔ اروپایی چیزی را به‌عنوان آزادی مطرح کرد. گفت انسان باید آزاد باشد. نتیجهٔ این آزادی افسار گسیخته، پدید آمدن کارتل‌ها و تراست‌هایی شده که تمام دنیا را به اسارت درآورده‌اند. جامعهٔ اروپا و آمریکا به اسم آزادی به اسارت این طاغوت‌ها درآمده است. چه اسارتی بالاتر از اینکه -طبق آمارهایی که خودشان منتشر کرده‌اند،- در هر هشت دقیقه در واشنگتن یک نفر از مسمومیت هروئین می‌میرد.

«چرا ما به‌عنوان مسلمان در جامعهٔ اسلامی، تحقیقاتمان را از اسلام شروع می‌کنیم؟»چرا تمام ایدئولوژی‌ها و مکاتب مختلف را مطالعه نکنیم تا بتوانیم از بین آنها، صالح‌تر، دقیق‌تر و اساسی‌تر را انتخاب کنیم؟ آیا به این دلیل نیست که ما در جامعهٔ اسلامی رشد کرده‌ایم و پدر و مادرمان مسلمان بوده‌اند و اولین گرایش ما به اسلام است؟ اگر این مطلب را بپذیریم، پس اعتقاد ما یک اعتقاد صددرصد سنّتی بوده و این ایراد بر ما وارد است و اعتقاد ما هیچ ارزشی ندارد!