کتاب ادبیات جهان را چگونه بخوانیم

نه شعر غیبت تو تنها طرحی، تنها تَرَکی بر دیوار، چیزی در باد، ته‌مزه‌ای تلخ.

چشم‌انداز جهان، همواره چشم‌اندازی است از آن بلندایی که مشاهده‌کننده بر آن ایستاده است و ما هر چه را که می‌خوانیم، ناگزیر از صافیِ تجربه‌های آن‌چه پیش‌تر خوانده‌ایم، می‌گذرانیم.

گوته در دهه‌های آغازین قرن نوزدهم، پس از خواندن آثاری از شرق، به دوست خود اِکرمان می‌گوید ادبیات ملی معنا ندارد و ادبیات داراییِ مشترک نوع بشر است.

علفزار تُنُک، نسیمِ ازنفس‌افتاده در ساحل، این‌جا، دکل از دور قد علم می‌کند، زورق تنهای شب. ستارگان به پهنای شب آویخته‌اند، ماه در سیلان رود بزرگ جاری است. نام مرا از دست‌نوشته‌هایم نخواهند دانست؛ رنجور، پیر می‌شوم، جای را تحویل باید داد. در دست باد، بی‌قرارم، به چه می‌مانم؟ در آسمان و زمین، مرغ نوروزی تنهایی در شنزار.

همان‌طور که مقایسهٔ نسخه‌های مختلف یک اثر می‌تواند الگوهایی مشخص از تفاوت‌ها در ترجمه‌های مختلف به دست بدهد، استفاده از دو یا سه ترجمه نیز می‌تواند به درک بهتر ما از اثر کمک کند. حتی اگر خود ما نتوانیم آن اثر را در زبان مبدأ بخوانیم، با استفاده از این ترجمه‌ها می‌توانیم مختصات بهتری از اثر به دست بیاوریم، بهتر از چیزی که هر کدامِ آن نسخه‌ها می‌توانستند ارائه کنند.