کتاب حضرت زینب (س) صبورتر از ایوب (ع)

تلخ تر از شهادت حسین، احوال زینب بود، چون می‌دیدی این خواهر داغ‌دیده را با دشنام‌ها و هتک حرمت‌ها آزرده و رنجور می‌سازند و زخم دلش را نمک می‌پاشند.

حضرت زینب (ع) از نیایش و مناجات های پیامبر (ص) با خبر بود، عبادت علی وفاطمه (ع) را شاهد بود. ونیز نیایش های امام حسن مجتبی (ع) را در دل شب‌ها و روزها دیده بود، وبلاخره عبادت و مناجات های امام حسین (ع) را، به ویژه در شب و صبح عاشورا، به تماشا نشسته بود و هر یک برایش درس و الگوی عبادت و مناجات بود. حضرت زینب کبری (علیها السلام) شب‌ها به عبادت می‌پرداخت و در دوران زندگی، هیچ گاه تهجّد را ترک نکرد. آنچنان به عبادت اشتغال ورزید که ملقّب به «عابده آل علی» شد. شب زنده داری حضرت زینب (علیها السلام)، حتی در شب دهم و یازدهم عاشورا، ترک نشد. فاطمه دختر امام حسین (علیه السلام) می‌گوید: در شب عاشورا، عمّه ام پیوسته در محراب عبادت ایستاده بود، نماز و نیایش داشت و پیوسته اشک هایش سرازیر می‌شد. عمّه ام زینب در طول سفر اسارت از کوفه تا شام، پیوسته نمازهای واجب و مستحب خود را انجام می‌داد و در بعضی منزل گاه‌ها می‌دیدم که ایشان در اثر ضعف و گرسنگی، نماز خود را نشسته می‌خواند

امام سجاد (ع) جمله معروفی در بیان مقام علم لدنی حضرت زینب (س) دارند، که به ایشان می‌فرمایند: أنْتِ الْحَمْدُ للهِ عالِمَةٌ غَیرُ مُعَلَّمَة وَ فَهِمَةٌ غَیرُ مُفَهِّمَة؛ شکر خدا، تو دانای بدون آموزگار هستی و تو بانوی فهیمی هستی که فهماننده‌ای نداشته‌ای.

بهترین نمونه و الگو برای صبر حضرت زینب (س) است که در واقعه عاشورا در پاسخ به نیش و کنایه های ابن زیاد فرمود من در کربلا جز زیبایی ندیدم.

در ناحیه مقدسه آمده: درود خدا بر تو زینب که بسان برادرت سید الشهدا در تحمل مصائب آزمون پس دادی و چه با افتخار از این آزمون سر بلند بیرون آمدی.

یحیی مازنی می‌گوید: من در مدینه، مدت زیادی همسایه حضرت علی (علیه السلام) بودم. سوگند به خداوند! در این مدت، هرگز حضرت زینب (ع) را ندیدم و صدایش را نشنیدم. حجاب و عفاف حضرت زینب (علیها السلام) به گونه‌ای بوده است که علّامه مامقانی در این باره می‌گوید: زینب در حجاب و عفاف، یگانه روزگار بوده است. کسی از مردان، در زمان پدرش و برادرانش تا روز عاشورا، اورا ندیده بود. ازدیدگاه اسلام، صبر جایگاهی بس والا دارد. قرآن به صبرکنندگان بشارت داده است. (بقره: ۱۵۵) مقام صبر نسبت به ایمان همانند سر برای بدن است. حضرت زینب (ع) نمونه و تجسّم عالیِ صبر و پایداری است. مقاومت و شکیبایی در راه پاس داری از حریم دین و کرامت انسانیت، از ویژگی های بارز این بانوی بزرگ است.

حضرت زینب (علیها السلام) بانویی بلندقامت، نیکو چهره و عالی مقام بود، در وقار و شخصیت، مانند جدّه اش حضرت خدیجه (علیها السلام)، در حیا و عفّت، همچون مادرش فاطمه زهرا (علیها السلام)، در رسایی و شیوایی بیان، مانند پدرش حضرت علی (علیه السلام)، در حلم و بردباری، چون امام حسن (علیه السلام) و در شجاعت و قوّت قلب، مانند برادرش امام حسین (علیه السلام) بود.

حتی حضرت زینب (س) هنگامی که فرزندان خود را در کربلا از دست داد، از خیمه بیرون نیامد و این نشان می‌دهد که روح این بانوی بزرگوار، چقدر باعظمت بوده است.

ای زمین می‌دانم با کسی از مصائب روزگار شکوه نکرده‌ای و به مشیت حق راضی بوده‌ای و بر سختی‌ها و مصیبت‌ها دندان به جگر گرفته ای، می‌دانم به کسی نگفته‌ای وقتی مردان و زنان باایمان در درونت آسایش می‌گرفتند چنان می‌گریستی که فرشتگان مقرب سنگ صبور تو می‌شدند و شکیبایی‌ات می‌دادند، می‌دانم به فرمان خداوند، آن هستی بخش یگانه، هر داغی را به جان خریدی و شکوه‌ای نکردی و همه دشواری‌ها را ناچیز انگاشتی اما می‌دانم بر مرگ خاندان نبوت (ع) چنان بی طاقت شدی که اگر حول و قوه الهی نبود از هم می‌پاشیدی. یادت هست زمانی که خاتم انبیا را در درونت جای می‌دادند چنان فریاد می‌کردی که پرندگان آسمان بر احوالت گریستند

از امام سجاد نقل شده که فرمود: عمه ام زینب با تمام مصیبت هایی که بر او وارد شده بود از کربلا تا شام هیچگاه نوافل خود را ترک نکرد.

ثبات نفس و اطمینان قلب و پایداری در مقابل مصائب و مقاومت در مقابل حوادث و شدائد به نحوی که سعهٔ صدر او به تنگی نگراید و خاطر او را پریشان نگردد و گشادگی و طمأنینه او ثابت و نسبت به پیش از حدوث واقعه که بر او حادث شده و می‌شود، زوال نپذیرد. قرآن کریم در سوره نحل، آیه ۱۳۷ می فرماید: صبر پیشه کن و شکیبا باش و این صبری که به تو داده شده از جانب خداست. از پیامبر (ص) در بحارالانوار، جلد ۷۷، ص ۲۰ نقل شده: صبر عبارت است از این که در دشواری و آسودگی، در فقر و ثروت، در گرفتاری و عافیت یکسان باشی و نزد خلایق زبان به شکایت نگشایی

در قرآن در این مورد آمده است: تردیدی نیست که ما شما را به دشواری هایی هم چون ترس، گرسنگی و نقصان در اموال و انفس و میوه‌ها (محصولات و زراعات و فرزندان) خواهیم آزمود. ای پیامبر، بشارت به صابران بده، این صابران کسانی هستند که در مواجهه با مصیبت، صبوری پیشی نموده و همواره می‌گویند ما از آن خداییم و به سوی او باز خواهیم گشت.

زینب کبری (س) شاهد تمامی این ماجراها بوده و با گوش خود شنید که پدر گرامش فرمود صبر کردم در حالی که خار در چشم و استخوان در گلو داشتم

خداوند برای خصوصیات و ویژگی های اخلاقی، الگوهایی در عالم تعبیه کرده است که هر کس، در هر کجا با نظر به افق بلند، بتواند خود را در مسیر جاذبیت آن قرار دهد. جهان آدمیزادگان بدون درد و رنج متصور نیست. پیمانه هر کسی تا بدان‌جا که گنجایش و وسع داشته باشد، با گرفتاری‌ها در هم آمیخته است. صبر در چنان موضعی نشستن حالتی در آدمی است که در اولین مواجهه اش با گرفتاری بتواند تعادل روحی خود را بازیابد و آن گاه واکنش مناسب و به جا اتخاذ کند. حضرت زینب (س) بهترین الگو درصبر و تسلیم در برابر حق است به طوری که در برابر ظلم و مرارت های حادثه کربلا ایستادگی کرد

برای آزردن او می‌گوید: «کار خدا را با برادر و خانواده‌ات چگونه یافتی؟» که او در واقع، با تعریض و کنایه می‌خواهد بگوید که دیدی خدا چه بلایی به سرتان آورد؟، زینب (س) در پاسخ درنگ نمی کند، گویی از قبل برای این شماتت‌ها اندیشه نموده و پاسخی آماده کرده است، او با آرامشی که از صبر و رضای قلبی او حکایت دارد می‌فرماید: «جز زیبایی چیزی ندیدم»

گویا مصیبت و سختی، با سرنوشت زینب عجین گشته و خداوند صبر و پایداری را در او جلوه‌گر ساخته است تا اسوه و الگویی برای همه پویندگان راه خدا باشد.

همه این ناملایمات بر قلب کوچکش فرود می‌آمد و او برای خدا صبر می‌کرد و پایداری در راه خدا را پیشه خود می‌ساخت،‌ تا زمینه‌ای باشد برای تحمل مصیبت‌ها و رنج‌های بزرگتری که در انتظار او بود

«زنان در سوگ تو بگریند! از آهن تفتیده ای که انسانی آن را به صورت بازیچه، سرخ کرده ناله می‌کنی!‌ اما مرا به سوی آتشی می کشانی که خداوند جبار با شعله خشم و غضبش برافروخته است!‌ تو از این می نالی و من از آتش سوزان نالان نشوم؟»