کتاب بورس‎باز

وقتی کسی نمی‌داند کجا می‌رود طبعاً به جایی هم نخواهد رسید.

«مهم نیست چه قانونی دارید؛ مهم این است که قانونی داشته باشید و از آن پیروی کنید.»

چیزی که برای یک معامله‌گر حیاتی است این است که در بزنگاه‌های بازار چه واکنشی از خود نشان می‌دهد. حرکت قیمت‌ها مهم نیست. واکنش یک معامله‌گر در هنگام تحرک بازار تعیین‌کنندهٔ میزان سود و ضرر اوست.

اگر کسی به‌راستی موفق به کسب سود در این بازار شده بود، چرا باید موفقیت خود را با دیگران به اشتراک می‌گذاشت؟ در کدام کار این دنیا آدم‌های کامروا محصول سال‌ها تلاش بی‌وقفهٔ خود را به‌رایگان در اختیار سایرین قرار می‌دهند؟ قاعدتاً هرکسی سعی می‌کند رموز موفقیت خود را برای خود نگه دارد. تنها کسانی مفت‌ومسلم از فرمول طلایی موفقیت حرف می‌زنند که می‌خواهند شما را هم در وضعیت غم‌انگیز خود شریک کنند یا این‌که چیز ارزانی را به قیمت گزاف به شما بفروشند.

وقتی کسی نمی‌داند کجا می‌رود طبعاً به جایی هم نخواهد رسید.

«به‌سود اجازهٔ پیشروی دهید و جلوی ضرر را بگیرید.»

هیچ‌کس حتی به‌اندازهٔ کسری از آن‌چه ادعا می‌کرد به موفقیت نرسیده بود. یک مشت آدمِ راه‌گم‌کرده بودیم که در فضای واقعی و مجازی دور هم جمع می‌شدیم و انگار هرکس سعی داشت مثل زامبی دیگران را هم به کسی مثل خودش تبدیل کند.

قاعدتاً هرکسی سعی می‌کند رموز موفقیت خود را برای خود نگه دارد. تنها کسانی مفت‌ومسلم از فرمول طلایی موفقیت حرف می‌زنند که می‌خواهند شما را هم در وضعیت غم‌انگیز خود شریک کنند یا این‌که چیز ارزانی را به قیمت گزاف به شما بفروشند.

حس کسی را داشتم که وسط دریا گیر افتاده است. هر حرکتی ممکن بود خیلی اتفاقی باعث شود گذرم به ساحل بیفتد؛ اما به‌احتمال بیش‌تری من را به اعماق دریا می‌فرستاد.

افراد شکست‌خورده با قیافه‌های حق‌به‌جانب دیگران را به پیگیری استراتژی‌های پیش‌آزمودهٔ بزرگان بازار دعوت می‌کردند؛ اما حیرت‌انگیز بود که هیچ‌کدام از بزرگان خود هیچ‌گاه دیگران را به پیروی از سیستم شخصی خود ترغیب نمی‌کرد.

همه به‌نوعی این جمله را فریاد می‌زدند: «راز موفقیت در این بازار این است که هیچ رازی برای موفقیت وجود ندارد.»

«راز موفقیت در این بازار این است که هیچ رازی برای موفقیت وجود ندارد.»

باور کنید یا نه، هرگز نمی‌توانید با کوله‌باری از شک و ابهام و با اتکا به سیگنال‌های بی‌ارزش به معامله‌گری بپردازید و توقع نتایجی بی‌نظیر داشته باشید

«همه‌چیز تابع درجات است.»

کشف منحصربه‌فرد او برخلاف تمام آموخته‌هایی بود که تا آن زمان در جهان علم و به‌تبع آن در دنیای صنعت رواج داشت. مخالفت‌ها بلافاصله آغاز شد. رایانه‌ها و پردازنده‌های اطلاعات در آن روزها همه‌چیز را «سیاه و سفید» و «صفر و یک» نگاه می‌کردند. هرچیزی با این دو مقدار تعریف می‌شد. حالا پدیده‌ای پایه‌گذاری شده بود که طیف وسیعی از رنگ‌ها را بین سیاه و سفید تعریف می‌کرد و طبق آن، گروه گسترده‌ای از اعداد بین صفر و یک ارزیابی می‌شد. تئوری فازی لطفی‌زاده با گستره‌ای از آموزه‌های رسوب‌کرده در منطق ریاضی جهان مواجه بود؛ جایی که همه‌چیز با دقت بالا بین صفر و یک ارزیابی می‌شد. پس‌ازآن هزاران مقاله در رد یا تأیید این نظریه به نگارش درآمد. هر روز که می‌گذشت به قدر و اعتبار این نظریه افزوده می‌شد. این از خاصیت‌های اعجاب‌آور علوم تجربی است که براثر مخالفت‌ها قدرتمندتر می‌شود. در علوم انسانی رد و تأیید پدیده‌ها همیشه در درجه‌ای از ابهام و عدم‌قطعیت دست‌وپا می‌زند؛ اما وقتی با علوم تجربی سروکار داریم مطلب تا حدود زیادی متفاوت است. اگر دلیلی بر رد نظریه‌ای اقامه شود، آن تئوری از اعتبار ساقط می‌شود و قابلیتش برای پایه‌گذاشتن قانون جدید برای همیشه از بین می‌رود. به همین اعتبار، هر تلاش ناموفقی برای ازکارانداختن نظریه به‌صورت عکس عمل کرده و بنیان آن‌را محکم‌تر می‌کند.

اگر به‌دنبال نقطهٔ دقیق و معینی برای خروج از معامله می‌گردید، باید بگویم این خواسته مثل گشتن دنبال سوزن در انبار کاه است. هیچ معامله‌گری در طول تاریخِ بازارهای سرمایه موفق به یافتن چنین نقطه‌ای نشده است؛ نه به این خاطر که پیداکردنش نیاز به بررسی‌های پیچیدهٔ تکنیکال دارد، بلکه تنها به این دلیل ساده که اساساً چنین نقطه‌ای اصلاً وجود ندارد.

جالب است که کارنامهٔ تمام کسانی که با ضرر از این بازار بیرون رفته‌اند شباهت طنزآمیزی به هم دارد، و این شباهت چیزی نیست جز ستونی از اعداد بی‌ربط. رقم‌هایی که در کارنامهٔ افراد شکست‌خورده می‌بینید با هیچ الگوریتم ریاضی‌ای باهم جور درنمی‌آیند. در ستون ضررها گاهی صدها دلار ضرر بر تارک کارنامهٔ فرد می‌درخشند؛ اما در بخش سود ارقامی دیده می‌شوند که در مواردی از ده یا بیست دلار تجاوز نکرده‌اند. این یعنی زیرپاگذاشتن یکی از مهم‌ترین و پایه‌ای‌ترین اصول تحلیل تکنیکال: «به‌سود اجازهٔ پیشروی دهید و جلوی ضرر را بگیرید.» مطلب به‌ظاهر ساده است و شاید علت زیرپاگذاشتنش به‌وسیلهٔ معامله‌گران بازار هم همین باشد. آن‌ها به ضرر اجازهٔ پیشروی می‌دهند و سپربه‌دست به مصاف سودهای کم‌جانِ بیچاره می‌روند.

معامله‌گر هرقدر عصبی‌تر باشد زودتر و زیادتر دست به خریدوفروش می‌زند و روند کاهش سرمایه و فرسایش روانی او سرعت بیش‌تری می‌گیرد.

«ضرر را دوست داشته باش و به آن لبخند بزن.»

سایر الگوهای مهم بازار هم هیچ‌کدام در این وضعیت به چشم نمی‌خورند

«هروقت چیزی جدی مزاحم کار شماست معامله نکنید، در سختی‌ها و ناراحتی‌ها معامله نکنید. بگذارید اوضاع آرام شود.»

زنده بمانید تا بتوانید یک روز دیگر معامله کنید

«مهم نیست چه قانونی دارید؛ مهم این است که قانونی داشته باشید و از آن پیروی کنید.»

۱. نقطهٔ ورود مناسب (که شامل تعیین استراتژی معاملاتی مشخص و ملحقات آن است)؛ ۲. نقطهٔ خروج مناسب (چه در جانب سود و چه در جانب ضرر)؛ ۳. مدیریت سرمایه (که شامل حجم ورود به معامله و نسبت سود به ریسک می‌شود)؛ ۴. تعیین سهام یا ارز مورد معامله؛ ۵. تعیین قاب زمانی؛ ۶. نظم در اجرا (بی‌احساس).

اگر بدون سیستم منسجم و دلخواه معامله کنید، آن‌وقت شاید نتیجه چیزی باشد که دلخواه‌تان نیست. باور کنید یا نه، هرگز نمی‌توانید با کوله‌باری از شک و ابهام و با اتکا به سیگنال‌های بی‌ارزش به معامله‌گری بپردازید و توقع نتایجی بی‌نظیر داشته باشید. هنگامی که پشت کامپیوتر نشسته‌اید، حتی نیمی از چیزی که از خودتان می‌شناسید نیستید. رقص بی‌معنای قیمت‌ها و حرکت‌های سینوسی و آشفتهٔ بازار به‌اندازهٔ کافی تخریب‌کننده هست. پشت میز کامپیوتر زمانی برای تفکر و تجزیه‌وتحلیل نیست.

«هروقت چیزی جدی مزاحم کار شماست معامله نکنید، در سختی‌ها و ناراحتی‌ها معامله نکنید. بگذارید اوضاع آرام شود.»

ذهن آن‌ها به پیچیدگی‌ها عادت دارد و هرچیز ساده را با هرچیز معمولی اشتباه می‌گیرد.

«به‌سود اجازهٔ پیشروی بدهید و جلوی ضرر را بگیرید

حس کسی را داشتم که وسط دریا گیر افتاده است. هر حرکتی ممکن بود خیلی اتفاقی باعث شود گذرم به ساحل بیفتد؛ اما به‌احتمال بیش‌تری من را به اعماق دریا می‌فرستاد. وقتی کسی نمی‌داند کجا می‌رود طبعاً به جایی هم نخواهد رسید.

هیچ‌کس حتی به‌اندازهٔ کسری از آن‌چه ادعا می‌کرد به موفقیت نرسیده بود. یک مشت آدمِ راه‌گم‌کرده بودیم که در فضای واقعی و مجازی دور هم جمع می‌شدیم و انگار هرکس سعی داشت مثل زامبی دیگران را هم به کسی مثل خودش تبدیل کند.