در بخش مسلمین و نقش آنان در انحطاط تمدن اسلامی، مباحث متعددی پیش میآید:
اولاً، باید نقطههای انحراف را مشخص کنیم؛ آن چیزهایی که از اسلام است و متروک شده و آن چیزهایی که از اسلام نیست، ولی در میان مسلمین معمول است؛ ثانیاً، باید ببینیم عامهٔ مسلمین مسئول این انحطاطاند یا خاصهٔ آنها؟