بریده‌هایی از کتاب وقتی هیچ چیز کافی نیست

عوامل متعددی در شکل‌گیری سلامت روان جوانان نقش دارند؛ از ژن‌هایشان گرفته تا ارتباطشان با فشارهای بزرگ‌تر اجتماعی مانند پیام‌هایی که از رسانه‌ها و فرهنگ‌عامه دریافت می‌کنند. این پیام‌های اجتماعی می‌تواند «احساس ارزشمندی جوانان را از بین ببرد و به آن‌ها بگوید به اندازهٔ کافی خوش‌قیافه، محبوب، باهوش یا ثروتمند نیستند.»

«وقتی در برنامه‌ریزی‌هایمان، خودمان را در اولویت قرار ندهیم، مانند این است که در پایان ماه تصمیم به پس‌انداز حقوق ماهانهٔ خود بگیریم. واضح است که چیزی برای پس‌انداز باقی نمانده است.»

با نگاهی سطحی می‌توان برخی باورهای اشتباه در کودکان را دید، اینکه ارزش آن‌ها بر مبنای نشانه‌های بیرونی و از سوی جامعه تعیین می‌شود: به چه دانشگاهی می‌روند، چه شغلی انتخاب می‌کنند، کجا زندگی می‌کنند و چه چیزی می‌خرند؛ اما در سطحی عمیق‌تر ممکن است آن‌ها باور زیان‌بارتری داشته باشند، این باور که: آن‌ها ارزشی ندارند، سلامتی، علایق و نیازهایشان موارد مهمی در نظر گرفته نمی‌شوند.

«وقتی در جنگل به سر می‌برید هیچ قضاوتی درمورد شما وجود ندارد. درخت‌ها به شما نمی‌گویند رنگ مویتان خوب نیست، خیلی اضافه‌وزن دارید یا تنبلی می‌کنید. درخت‌ها فقط به شما خوشامد می‌گویند.»

«شاید حس حسادت دردناک باشد چون از کمبودهایمان آگاه می‌شویم؛ اما می‌تواند ما را به‌سوی تفکر بیشتر نیز هدایت کند. با حس حسادت می‌توانیم مهم‌ترین سؤال‌ها را از خود بپرسیم، اینکه واقعاً چه کسی هستیم و از زندگی چه می‌خواهیم.»

مهم‌بودن پادزهری قدرتمند برای ذهنیت کمبود است. آگاهی از اینکه افراد برای خودِ واقعی‌شان ارزشمندند، نه برای عملکردشان، نه برای آنچه تولید می‌کنند و نه به‌خاطر چیزهایی که به دست می‌آورند، باعث می‌شود از بن‌بست رقابتی رها شویم. این تفکر ما را از کمبودهایمان دور می‌کند و به ما امکان می‌دهد دارایی‌های خود را ببینیم، موقعیتمان به روش‌هایی سالم بالاتر می‌رود و با بهترین ویژگی‌های خود و دیگران آشنا می‌شویم. به عبارت دیگر، مهم‌بودن چشم‌اندازی از فراوانی ارائه می‌دهد، ما را از تفکر جمع جبری صفر دور می‌کند و به ما یادآوری می‌کند برای همهٔ افراد نقطه‌ای وجود دارد که می‌گوید دیگر کافی است.

کودکان در میدان مسابقه‌ای می‌دوند که دیگران برایشان مشخص کرده‌اند، بدون آنکه زمان کافی برای استراحت یا فرصتی برای تصمیم‌گیری درمورد مسابقهٔ خود داشته باشند.

وقتی از روان‌شناسان و محققان پرسیدم چه چیزی جوانان امروز را در مقایسه با نسل‌های گذشته آسیب‌پذیرتر می‌کند، همهٔ آن‌ها به یک نکته اشاره کردند: محدودیت بیشتر در تعریف «موفقیت». مشکل در موفق‌بودن نیست، بلکه تعریفی است که از موفقیت داریم. ما موفقیت را از دیدگاه جامعه می‌بینیم و مسیر دقیقی برای رسیدن به آن ترسیم می‌کنیم.

برخی افراد شاید به این دلیل مادی‌گرا می‌شوند که ارتباطات گسترده‌ای ندارند و دلیلشان این نیست که پول را بیشتر دوست دارند. آن‌ها به‌جای دل‌بستگی به افراد، به کالاهای مادی و نشانگرهای موقعیت می‌چسبند تا این خلأ را پر کنند و می‌کوشند کمبود امنیت عاطفی خود را جبران کنند؛ اما این رویکرد ممکن است نتیجه‌ای معکوس داشته باشد و روابط مطلوب ما را تضعیف کند. در واقع افرادی که اهداف مادی‌گرایانه را در اولویت قرار می‌دهند روابط تجاری ضعیف‌تری دارند: شما برای من کاری انجام می‌دهید و من هم در مقابل برای شما کاری می‌کنم.

شادی و بهزیستی محصول فرعی نوعی زندگی است که در آن احساس ارزشمندی می‌کنیم و ارزش دیگران را بالا می‌بریم.