کتاب با هم بودن

این گزاره که «همهٔ آدم‌ها در اصل به یکدیگر شبیه‌اند»، بر نوعی جهانبینی دلالت دارد که طالبِ خُنثایی و بی‌طرفی است. گرایش به خنثی‌سازی تفاوت‌ها و اهلی‌سازی آنها، از احساس اضطرابِ ناشی از تفاوت‌ها نشأت می‌گیرد (در ادامه خواهم کوشید این مسئله را بیشتر توضیح دهم) و با جنبهٔ اقتصادیِ فرهنگ مصرف جهانی همسویی دارد. یک نتیجهٔ این امر عبارت است از تضعیف تمایل به همکاری با کسانی که لاجرم «دیگری» باقی می‌مانند.

دو نوع همبستگی وجود داشت که یکی بر یکدستی تأکید می‌کرد و دیگری بر فراگیری. البته باید بگویم این تقابل‌ها نه مختصّ چپ‌ها بودند و نه منحصر به دیروز. امروز نیز تمام جنبش‌ها با هر گرایش سیاسی ناگزیرند مشخص کنند که آیا به دنبال یکدستی هستند یا فراگیری و تنوّع. آنها باید سیاست‌های درون‌گروهی را مدیریت کنند و به این پرسش بیندیشند که به دنبال چه نوع همبستگی هستند. در سدهٔ بیست، این دو نوع همبستگی، چپ‌ها را به دو گروه تقسیم کرد: چپِ سیاسی و چپِ اجتماعی.