کتاب نامه های میرزا ملکم خان ناظم الدوله

مثلی است معروف، می‌گویند «تو ارکان مالیه را درست بکن من مقصود پولطیک را درست خواهم کرد.» پولطیک ما ترقی ما. اصل و فرع مسئله، جان و معنای کلام در این است که در عهد ما دُول فرنگستان چنان‌که باروط و تلغراف و تفنگ سوزنی اختراع کرده‌اند، درخصوص مالیه نیز بعضی چرخ‌ها و بعضی صنایع به‌کار برده‌اند که غرابت حکمت آن عقل انسان را صد مرتبه بیشتر از تلغراف متعجب دارد. این چرخ‌های مالیه دنیا را به‌کلی تغییر داده‌اند و اولیای دولت علّیه ابداً و اصلاً نمی‌خواهند اعتنا به این حرف‌ها نمایند و قسم می‌خورم که هنوز بر حقیقت این چرخ‌ها یک کلمه علم و اطلاع صحیح ندارند و هنوز اعتقاد ایشان این است که بدون این چرخ‌ها می‌توانند در این عهد دولت نگاه بدارند.