کتاب زندگی مشترک و حد و مرزهایش

اگر همسرتان دوستدار مرز باشد، خواهان تغییر است و اگر مخالف حد و مرز باشد، انکار، توجیه و سرزنش می‌کند.

تا وقتی از شنیدن کلمه نه ناراحت می‌شوید، کودک باقی خواهید ماند.

خوشحالی یک نتیجه است. گاهی نتیجه رخدادهای خوبی است که پیش آمده؛ اما بیشتر اوقات نتیجه این است که از نظر درونی در جای خوبی قرار داریم و کارهای لازم را برای پرورش شخصیت خود انجام داده‌ایم و در نتیجه می‌توانیم در هر شرایطی راضی و خوشحال باشیم. خوشحالی میوه کار و کوشش فراوان در روابط، شغل، رشد معنوی و بسیاری زمینه‌های دیگر زندگی است. اما در هیچ کجا مانند زندگی مشترک، این تلاش بارز نیست.

اگرچه عوامل گوناگونی در ایجاد و حفظ عشق مؤثر هستند، مهم‌ترین عامل، وجود حد و مرز است. اگر در ابتدای ازدواج حد و مرزها مشخص نشوند یا به هر دلیلی بشکنند، زندگی مشترک هم شکننده می‌شود - یعنی زن و شوهر از مرحله کشش نخستین عبور نمی‌کنند و به صمیمیت واقعی نمی‌رسند. آنها هرگز از یکدیگر شناختی واقعی پیدا نمی‌کنند و نمی‌توانند ضمن دوست داشتن یکدیگر، به طور مستقل و هماهنگ با هم رشد کنند و عشقشان را به شکوفایی برسانند.

برای نمونه اگر زنی مسئولیت احساسش را نپذیرد، وقتی ناراضی می‌شود، همسرش را مقصر می‌داند. بی‌مسئولیتی او این گونه ترجمه می‌شود: «اگر من ناراحت هستم، حتما تو کار اشتباهی کرده‌ای و باید کار دیگری کنی.» وابستگی فرد به همسرش برای خوشحال و کامل بودن علت بسیاری از طلاقها و نارضایتی‌هاست.

به همسرتان نشان دهید که پشتیبان او هستید وقتی در مورد ما قضاوت می‌کنند، به ما غر می‌زنند، محکوممان می‌کنند، ما را طرد می‌کنند یا به هر شیوه‌ای به ما بی‌مهری می‌شود، رشد نمی‌کنیم. همه ما نیاز داریم احساس کنیم کسی همراه و پشتیبان ماست. به همسرتان نشان دهید که بزرگ‌ترین پشتیبان او هستید و عشق و پذیرش کاملاً بی‌قید و شرط خود را به او، همان‌گونه که هست، نشان دهید.

به یاد داشته باشید جایی که آزادی نباشد، اسارت وجود دارد و جایی که اسارت باشد، شورش وجود خواهد داشت. همچنین در جایی که مسئولیت‌پذیری نباشد، اسارت و بندگی خواهد بود. در صورتی که مسئولیت رفتارمان را نپذیریم و کارهایی را که باید، انجام ندهیم در سطحی از ارتباط باقی می‌مانیم و نمی‌توانیم عمیق‌تر بشویم.

قانون مسئولیت چنین است: ما نسبت به یکدیگر مسئول هستیم؛ اما به جای یکدیگر مسئول نیستیم. «در بحرانها مراقب یکدیگر باشید» اما «هر کس باید بار خود را حمل کند.» در بحرانهای مالی، جسمی یا عاطفی همسران حامی یکدیگرند؛ اما در مواقع عادی زن و شوهر هر کدام باید مسئولیتهای خود را در زندگی بپذیرد. مسئولیت احساسها، دیدگاهها، ارزشها و رو به‌رو شدن با مشکلات روزانه زندگی به عهده خود فرد است. شاید زن و شوهر تا حدی در بحرانها بار را از دوش دیگری بردارند، اما در نهایت هر کس باید خود به مسئولیتهای روزانه‌اش رسیدگی کند. لازم است از پذیرفتن مسئولیت زندگی همسرتان خودداری کنید.

بنابراین نخستین شرط بلوغ و انسان کامل بودن این است که افراد مسئولیت همه موهبتهای وجودشان را بپذیرند؛ وگرنه زندگی مشترک آنها به اندازه‌ای رکود پیدا می‌کند که جنبه‌هایی از زندگی‌شان را تحمل نخواهند کرد و سپس یا دیگری را مقصر می‌شمارند یا انتظار دارند فردی دیگر وضعیت را اصلاح یا جبران کند.

فردریک بوخنر در کتاب سوت زدن در تاریکی می‌نویسد: «ازدواج بهشتی، زندگی مشترکی است که در آن زن و مرد، در کنار هم، هر یک سرشارتر و به خویش نزدیک‌تر از آن چیزی می‌شوند که به تنهایی قادر بودند.»

تا وقتی از شنیدن کلمه نه ناراحت می‌شوید، کودک باقی خواهید ماند.

۶. قانون سنجش: باید بسنجیم که حد و مرز ما تا چه اندازه دیگران را آزار می‌دهد. ۷. قانون پیشگیری: اقدام می‌کنیم تا بر اساس ارزشها، خواسته‌ها و نیازهایمان مشکلاتمان را حل کنیم. ۸. قانون حسادت: اگر در خارج از محدوده خود بر داشته‌های دیگران متمرکز شویم، هرگز به خواسته‌هایمان نمی‌رسیم. ۹. قانون عمل: لازم است ابتکار عمل را در تعیین حد به دست بگیریم و منفعل نباشیم. ۱۰. قانون روشن کردن: لازم است حد و مرز خود را برای یکدیگر روشن کنیم.

ده قانون حد و مرز ۱. قانون کاشت و برداشت: کارهای ما پیامدهایی دارد. ۲. قانون مسئولیت: ما نسبت به یکدیگر مسئول هستیم؛ اما نه به جای یکدیگر. ۳. قانون قدرت: قدرت بعضی کارها را داریم و قدرت بعضی کارها را نداریم (از جمله تغییر دادن دیگران را) . ۴. قانون احترام: اگر دوست داریم دیگران به حد و مرز ما احترام بگذارند، ما هم باید حریم آنها را محترم بشماریم. ۵. قانون انگیزه: باید آزادی «نه» گفتن را داشته باشیم تا بتوانیم از صمیم قلب «بله» بگوییم.

تنها خداست که این شایستگی را دارد که تصمیم‌های ما را محدود کند و با این همه، چنین نمی‌کند. او به ما آزادی انتخاب می‌دهد و برای این آزادی چنان ارزشی قائل است که حتی حاضر نیست ما را مجبور به انجام کارهایی کند که به سودمان است. او می‌داند که بدون این آزادی پرهزینه هرگز یاد نخواهیم گرفت او را دوست بداریم.

اگر دو نفر آزاد باشند که اختلاف‌نظر داشته باشند، آزادند که دوست بدارند.

انسانهای بالغ برای موهبتهای خود و همسرشان ارزش قائل می‌شوند در سرگذشتی که ابتدای کتاب خواندید، استفانی می‌دید که از شوهرش استیو فاصله گرفته است. او احساس می‌کرد زندگی مشترک آنها بیشتر دور محور «استیو» می‌چرخد تا «آنها» یا «او» . استفانی برای موهبتهای خود ارزش قائل نشده بود. او مانند بسیاری دیگر، کارهایی کرده بود که سرانجام به نارضایتی انجامیده بود. او موهبتهای خودش را نادیده گرفته و در زندگی مشترک باارزش به‌شمار نیاورده بود تا شکوفا شوند.

بیشتر اوقات همسر فرد مرزشکن هم باید درباره خیلی چیزها احساس پشیمانی کند، از جمله: تظاهر به اینکه همه چیز مرتب است راست نگفتن کناره‌گیری و قهر به جای مطرح کردن مشکلات جدی نبودن درباره قول و قرارها و پیامدهای پیمان‌شکنی غر زدن و مسئولانه رفتار نکردن کینه‌توزی خاموش محق بودن و سرزنش کردن بدگویی از همسر، اما خودداری از در میان گذاشتن احساسات خویش با او

به همسرتان اعتبار ببخشید حتی همسران مخالف هم نیاز دارند بدانند شما دیدگاهشان را درک می‌کنید. افرادی که احساساتشان نادیده گرفته یا رد می‌شود، مشکل‌تر می‌توانند تغییر کنند. آنها مقاومت بیشتری نشان می‌دهند، زیرا باید هزینه بیشتری بپردازند. با این احساس که درک نمی‌شوند، نمی‌توانند به طرف مقابلشان اعتماد کنند که منافعشان را در نظر بگیرد. یادتان می‌آید دفعه آخری که کسی از شما می‌خواست تغییر کنید اما حاضر نبود دیدگاه شما را در نظر بگیرد، چه احساسی داشتید؟ به وضعیت کودکی می‌ماند که احساس می‌کند از او ایراد می‌گیرند؛ اما حاضر نیستند به حرفش گوش کنن

هنگامی که روابط خود را در محدوده حقایق جاودان خدا بنا می‌کنیم، موفق و بالنده می‌شوند. همین که از این مرزها رد شویم، امنیت حاصل از حقیقت را از دست خواهیم داد.

ما باید آزادانه عشق بورزیم. اجازه نداریم بگوییم: «اگر این کار را بکنی یا آن طور باشی، دوستت دارم.» خدا ما را آزاد آفریده است. پس استوار بایستید و دوباره زیر بار اسارت نروید. هنگامی که احساس کنیم تحت سلطه قرار گرفته‌ایم، آزادی ناپدید می‌شود و عشق به خطر می‌افتد.

وابستگی‌ها را برطرف کنید اگر همسرتان تنها کسی باشد که بتواند نیازهای شما را تأمین کند، تمایل پیدا می‌کنید که بر او مسلط شوید. علاوه بر همسرتان، منابع دیگری برای عشق، تأیید، حقیقت یا بخشایش پیدا کنید. برای نمونه شاید نیاز داشته باشید به خاطر کارهای خوبتان مورد قدرشناسی قرار بگیرید. انتظار نداشته باشید از همسرتان همه «به‌به و چه‌چه‌ها» را بشنوید. دوستانتان هم می‌توانند این کار را بکنند. وقتی منابع دیگری برای تأمین نیازهایتان داشته باشید، بهتر می‌توانید به همسرتان آزادی بدهید.

خدا کل هستی را با هدف آزادی خلق کرده است. نیت او این نبوده است که ما برده یکدیگر بشویم؛ بلکه قرار بر این بوده است که بتوانیم آزادانه همدیگر را دوست بداریم. خدا ما را چنان آفرید که در واکنش به زندگی، آدمهای دیگر، خدا و خودمان دارای انتخاب و آزادی عمل باشیم. اما از وقتی به خدا پشت کردیم، آزادی خود را از دست دادیم. ما اسیر گناه، خودمحوری، دیگران، احساس خجالت و دهها مسئله دیگر شدیم. حد و مرز به ما کمک می‌کند تا بار دیگر آزادی خود را درک کنیم. خدا ما را آزاد آفرید؛ پس استوار بایستید و زیر بار اسارت نروید.

افرادی که شخصیت رشدیافته‌ای داشته باشند، می‌توانند در زندگی مشترک برای خود حد و مرز تعیین کنند، حریم همسرشان را رعایت کنند و به بلوغ برسند. تا وقتی از شنیدن کلمه نه ناراحت می‌شوید، کودک باقی خواهید ماند.

در هر کجا که سلطه‌جویی یا نگرش سلطه‌جویانه وجود داشته باشد، عشق وجود ندارد. عشق فقط در فضای آزادی وجود دارد.

وقتی یک نفر دیگری را کنترل می‌کند، آزادی وجود ندارد و عشق نمی‌تواند به طور عمیق و کامل بین آنها رشد کند.

. اول بیایید درباره آن چیزهایی حرف بزنیم که در حیطه قدرت ما نیست. ما هیچ قدرتی در رابطه با حالات و رفتارهای افراد دیگر نداریم

محصولِ روح «خویشتن‌داری» است، نه «دیگر داری»

اگر می‌خواهید همسرتان حد و مرز شما را رعایت کند، از او بپرسید در چه مواردی به حد و مرز او تجاوز می‌کنید.

قانون احترام به این معنی است که اگر دوست داریم دیگران به حد و مرز ما احترام بگذارند، ما هم باید به حدود آنها احترام بگذاریم. نمی‌توانیم بدون رعایت حریم دیگران، از آنها انتظار داشته باشیم حریم ما را رعایت کنند.

قانون احترام رشددهنده عشق است. معنای دوست داشتن همسر این است که برای او آزادی انتخاب قائل شوید و از آن حمایت کنید. به این معناست که از این خواسته بگذرید که او از چشم شما دنیا را ببیند و از اینکه او فکر، ارزشها و احساسهای خود را دارد سپاسگزار باشید.