بریده‌هایی از کتاب در مسیر ناآزادی

ماکس وبر جامعه‌شناس آلمانی، استدلال می‌کند، کاریزما می‌تواند یک نظام سیاسی را به وجود آورد، ولی نمی‌تواند پایداری‌اش را تضمین کند.

پوسترهای نصب‌شده در میدان، نقل‌قولی را از نامه‌ای به تاریخ ۱۷۵۵ از بنجامین فرانکلین، از پدران بنیانگذار آمریکا، بر خود داشتند: «کسانی که از آزادی بنیادی دست می‌کشند تا امنیتی موقت را بخرند، نه استحقاق آزادی را دارند و نه امنیت را.»

یک فاشیست هرگونه سیاستی را که ریشه در جامعه داشته باشد رد می‌کند (ترجیحاتش، علایقش، نگاهش به آینده، حقوق اعضایش، و غیره). فاشیسم نه با ارزیابی چیزی که در درونش است بلکه با رد چیزی که در بیرون است آغاز می‌شود.

مردمی که تنها به فکر زمان حال هستند نمی‌توانند مسئله پایداری سیاسی را حل کنند.

اگر روسیه نمی‌تواند غرب بشود، پس بگذارید غرب تبدیل به روسیه شود. اگر می‌توان از نقصان‌های دموکراسی آمریکایی بهره برد تا توجیه یا آلت دست روسیه فراهم شود، پس پوتین می‌تواند ثابت کند که دنیای خارج بهتر از روسیه نیست.

خصومت با غرب هیچ ارتباطی با اینکه عامل غربی چه کاری انجام می‌دهد نداشت، بلکه با این موضوع در ارتباط بود که غرب به‌مثابه یک موجود تصویر می‌شد.

زندگی تبدیل به نوعی خوابگردی می‌شود به سوی گوری از پیش معین در قطعه‌ای از پیش خریداری‌شده.

مکانیسمی که تضمین می‌کند یک نظام بیشتر از یک رهبر دوام می‌آورد اصلِ جانشینی نام دارد. مرسوم‌ترین جانشینی «دموکراسی» است. معنای هر انتخاباتی وعده انتخابات دیگر است. از آنجایی که هر شهروندی خطاپذیر است، دموکراسی اشتباهات مضاعف را به اعتقادی جمعی در آینده تبدیل می‌کند. و تاریخ ادامه می‌یابد.

«کسانی که از آزادی بنیادی دست می‌کشند تا امنیتی موقت را بخرند، نه استحقاق آزادی را دارند و نه امنیت را.»

تاریخ ثابت کرده که تمامی دیکتاتوری‌ها، تمامی اَشکال حکومت‌های خودکامه، گذرا هستند. تنها نظام‌های دموکراتیک پایدارند. ـ ولادیمیر پوتین، ۱۹۹۹

مادامی که حاکمیت قانون در سطوح بالای سیاست کار کند، در آن صورت، همیشه امید این وجود دارد که روزی به تمام وجوه زندگی روزمره تعمیم پیدا کند.

بنابراین روس‌ها برای کمک شتافتند. گروهی متشکل از بیست‌وهفت متخصص روسی در سرکوب اعتراضات، شامل مأموران اطلاعات و کارشناسانی از وزارت کشور روسیه، به کیف رفتند. در ۹ ژانویه ۲۰۱۴، سفیر روسیه در اوکراین، به یانوکویچ اطلاع داد که به اعضای پلیس ضدشورش اوکراین شهروندی روسیه داده خواهد شد، بعد از آنکه عملیات بعدی اعترضات میدان را سرکوب کند. این اقدام ضمانت بسیار مهمی محسوب می‌شد، زیرا بدین معنا بود که اعضای پلیس دیگر مجبور نیستند از عواقب اعمالشان بترسند. اگر درنهایت اپوزیسیون پیروز شود، بازهم آن‌ها در امنیت خواهند بود.

در نسخه کاپیتالیستیِ آمریکایی این داستان، طبیعتْ بازار را پدید آورد، به تبعِ آن دموکراسی به وجود آمد، و آن نیز خوشبختی را به ارمغان آورد. در نسخه اروپایی، تاریخْ ملت را پدید آورد، جنگ به ما آموخت که صلح خوب است، و از این قرار، ملت یکپارچگی و شکوفایی را انتخاب کرد.

چنانکه فاشیسم خودش را تغییر داد تا الیگارشی را ممکن سازد، چنانکه ایده‌های خاصی به رهبران یاری رساندند تا از تقدیرناگزیری به تقدیر ازلی و ابدی تغییر موضع بدهند.

این یک آینده‌نگریِ توتالیتر (تمامیت‌خواه) بود [۱۸]. باید برای شرایطی آرزو کنیم که همگی به‌طور واحد بیندیشیم و احساس کنیم، یعنی اصلاً نیندیشیم و احساس نکنیم

کسانی که سیاست تقدیر ازلی و ابدی را می‌پذیرند انتظار ندارند که زندگیِ طولانی‌تر، خوشبخت‌تر یا پربارتر داشته باشند.

کسانی که سیاست تقدیر ازلی و ابدی را می‌پذیرند انتظار ندارند که زندگیِ طولانی‌تر، خوشبخت‌تر یا پربارتر داشته باشند.

روس‌ها «روح» نهانی را حفظ کرده‌اند که یادآورِ تمامیت خداوند است. ایلین می‌نویسد: «ملت خدا نیست ولی قدرتِ روحش از خداست.»

توتالیتاریسمْ دشمنِ واقعی خودش است و با حمله به دیگران این راز را از خودش کتمان می‌کند.

کاریزما می‌تواند یک نظام سیاسی را به وجود آورد، ولی نمی‌تواند پایداری‌اش را تضمین کند.

نیت تظاهرکنندگان دفاع از چیزی بود که هنوز فکر می‌کردند ممکن است؛ تصور آینده‌ای خوب برای کشورشان. خشونت برای آن‌ها نشانه عدم تحمل بود که ظرف چند لحظه یا چند ساعت برایشان روی می‌داد.

رهبران روسیه همان تاکتیک‌ها را در کیف به‌کار بردند: زدنِ انگ همجنس‌گرایی به اعتراضات، تا مفهوم تمدن ازلی و ابدی را ایجاد کند، و سپس به‌کارگیریِ خشونت، تا تغییرْ ناممکن به نظر برسد.

شونت بیشتر، موج اعتراضات را درهم خواهد شکست و یانوکویچ را به بازیچه تبدیل خواهد کرد. اصلاً به فکر روس‌ها خطور نکرد که شهروندان اوکراینی به دلیل میهن‌پرستی‌شان در میدان حضور دارند.

شبکه آرتی، فرستنده تلویزیونی پروپاگاندای روسیه برای بینندگان خارجی، هدفی مشابه را دنبال می‌کرد: سرکوب آگاهی‌ای که می‌تواند کنشی را برانگیزد، و کنترل احساسات در جهت بی‌کنشی. تغییر قالب اخبار از طریق پذیرفتن صریحِ تناقض آشکار: دعوت از یک انکارکننده هولوکاست برای مصاحبه و نام بردن از او به‌عنوان فعال حقوق بشر؛ دعوت از یک نئونازی و نام بردن از او به‌عنوان کارشناس خاورمیانه.

کسی که فریب داده می‌شود، به شیء تبدیل می‌شود.

اگر تنها حقیقت، نبودِ حقیقت باشد، در آن صورت دروغ‌گویان خدمتگزاران باافتخار روسیه خواهند بود.

سیاستمداران ازلی ـ ابدی ابتدا خودشان اخبار جعلی را نشر می‌دهند، سپس مدعی می‌شوند که همه اخبار جعلی است، و درنهایت اینکه، فقط صحنه نمایش آن‌ها واقعی است.

سیاستِ تقدیر ناگزیر ایده‌ای است که می‌گوید هیچ ایده‌ای وجود ندارد. کسانی که تحت نفوذش هستند اهمیتِ ایده‌ها را انکار می‌کنند،

کلیشه سیاست تقدیر ناگزیر این است که «هیچ آلترناتیوی وجود ندارد.» پذیرفتنِ این امر، انکار مسئولیت‌پذیریِ فردی برای دیدنِ تاریخ و ایجاد تغییر است. زندگی تبدیل به نوعی خوابگردی می‌شود به سوی گوری از پیش معین در قطعه‌ای از پیش خریداری‌شده.

چنانکه فاشیسم خودش را تغییر داد تا الیگارشی را ممکن سازد، چنانکه ایده‌های خاصی به رهبران یاری رساندند تا از تقدیرناگزیری به تقدیر ازلی و ابدی تغییر موضع بدهند.