کتاب آزردگان و خوارشدگان

تصورش دشوار است که چه چیزی باعث می‌شود مردم عاشق شوند و به چه دلیلی عاشق می‌شوند.

«نمی‌دانم. باید به‌سوی آینده‌ای سعادتمند حرکت کنیم و آن را با مشقت به دست آوریم. رنج، همه چیز را پاک و مطهر می‌کند. آه وانیا، چقدر در زندگی درد و رنج وجود دارد!»

بدبختی‌های خودمان را رقم می‌زنیم و بعد دل‌مان برای خودمان می‌سوزد.

احساس می‌کردم عمداً نمک به زخمش می‌پاشید؛ اشتیاقی اجباری برای ناامیدی، برای رنج... و این اتفاق برای قلبی رخ می‌دهد که این‌گونه شکسته است!

وانیا! می‌دانی که همیشه همین‌طور است، اگر از همان ابتدا از کسی خوشت نیاید، احتمالاً تضمینی وجود ندارد که بعداً از او خوشت بیاید. به‌هرحال، در مورد من همیشه این‌طور بوده.»

«اوف بر این قراردادهای اجتماعی. این باید استدلال او باشد! باید بفهمد که بزرگ‌ترین زشتی، دروغ‌هایش در این ازدواج نهفته است؛ در این پیمان با این آدم‌های پست، این اجتماع نفرت‌انگیز. پاسخ او به جامعه باید غرور شریف باشد.

بارها در اتاق راه می‌رفتم و ناخودآگاه می‌خواستم کسی شتابان به اتاقم بیاید یا چیزی بگوید که آن را توهین تعبیر کنم و از این‌رو بحران یا پالایش روانی و عاطفی به وجود آورم اما زن‌هایی که به پالایش عاطفی می‌رسند، از ته دل اشک می‌ریزند و حساس‌ترین زن‌ها دچار شوریدگی می‌شوند

از قضا، این‌جور آدم‌های پست وقتی با مردمان شریف برخورد می‌کنند، اقبال‌شان بلند است. این‌جور آدم‌ها آن‌قدر شریف‌اند که به‌راحتی گول می‌خورند و به‌جای این‌که منطقی عمل کنند و از تمام حاکمیت قانون برای حل مسأله استفاده کنند، ترجیح می‌دهند به خشمی شریف و پرهیزگارانه پناه ببرند.

تمایلی که از ویژگی‌های آدم‌های مهربان است که احتمالاً از پدرش به ارث برده بود ــ که شخصی را ستایش کند و بکوشد و او را بهتر از واقعیت جلوه دهد و خصلت‌های خوب او را بزرگ‌نمایی کند ــ واقعاً در وجودش برجسته بود. برای چنین افرادی دشوار است که بتوانند درد ناامیدی و ناکامی‌ها را تحمل کنند؛

نهانگاه تاریک آن شهر بزرگ در میان هیاهوی زندگی با خودخواهی‌های بی‌رحمانه، تضاد منافع، فساد کثیف، جنایت‌های پنهان، در میان تمام شرایط جهنمی و غیرعادی زندگی...

اگر بدانم که ایمان توجیه‌پذیر است، آن را تا نهایت ادامه خواهم داد و به آن پایبند خواهم بود و اگر از مسیر درست خارج نشوم، آدم صدیقی هستم. همین برایم کافی است.

این پدیده بسیار رایج و ساده است و اکثراً زمانی رخ می‌دهد که اندوهی نهانی و زورمند وجود دارد که قلب انسان را می‌خورد و می‌تراشد و هر چند انسان بتواند این اندوه را با دیگران سهیم شود، اما احساس می‌کند نمی‌تواند به کسی اعتماد نماید.