ياسمينا خضرا
بیوگرافی یاسمینه خضرا
یاسمینه خضراء (Yasmina Khadra) که نام اصلی او محمد مولسهول (Mohammed Moulessehoul) است، در ۱۰ ژانویهی ۱۹۵۵ در کِنادسا در استان بشارِ الجزایر متولد شد. او نویسندهای الجزایری است که به زبان فرانسوی نوشته و یکی از شناختهشدهترین رماننویسان الجزایر در سطح جهانی به شمار میآید. پیش از آغاز فعالیت ادبیاش، در ارتش الجزایر خدمت کرد و تجربههای چشمگیری از جنگ، دوران پس از استعمار و برخورد با بنیادگرایی اسلامی داشت. این پسزمینهی زندگی برای بسیاری از آثار او منبع الهام بوده؛ آثاری که اغلب به بررسی جنگ داخلی الجزایر، خشونت، فساد، تأثیرات سیاسی و اجتماعی بر انسان میپردازند. این نویسنده با بیش از ۴۰ رمان منتشرشده و ترجمهشده به بیش از ۴۸ زبان و انتشار در ۵۶ کشور، در گسترهی ادبیات جهانی حضور مؤثری داشته است. برخی از آثار شاخص او شامل «سهگانهی الجزایری»، «پروازهای کابل» (The Swallows of Kabul)، «حمله» (The Attack) و «دین روز به شب» (What the Day Owes the Night) هستند. او در رمان «حمله» که به زبان فرانسوی در سال ۲۰۰۵ منتشر شد، بهشکلی عمیق به موضوع منازعهی اسرائیل و فلسطین میپردازد. او داستان زندگی یک زوج عرب اسرائیلی را روایت میکند که یکی از آنان بهعنوان تروریست انتحاری اقدام میکند؛ رمانی که با استقبال گستردهای روبهرو و جوایز متعددی برایش ثبت شد.
سبک نویسندگی او ترکیبی است از داستانپردازی جنایی، رئالیسم اجتماعی و سیاستورزی ادبی بوده است. او با بهرهگیری از تجربهی نظامی و وضعیت جنگی توانسته نوعی ادبیات مدرن روانشناسانه، اجتماعی و پرتنش را عرضه کند که نهتنها در الجزایر، بلکه در غرب نیز بازتاب وسیعی یافته است. بهطور کلی، این نویسنده را میتوان پلی میان دنیای عرب و غرب دانست؛ نویسندهای که با زبانی فرانسوی و تجربهای الجزایری، توانسته دریچهای را بهسوی فهم بهتر جنگ، خشونت، مهاجرت، هویت و تکثر فرهنگی باز کند. سبک او که همزمان داستانگویی و تحلیل اجتماعی است، باعث شده آثارش نهتنها سرگرمکننده باشد، بلکه تأملبرانگیز و جهانی شود. محمد مولسهول در سال ۲۰۰۱ با انتشار کتاب خاطرهنگارانهی «نویسنده» (The Writer) هویت اصلی خود را فاش کرد؛ پیش از آن تحت نام مستعار یاسمینه خضرا مینوشت؛ تا از سانسور نظامی در دوران خدمتش فرار کند.
یاسمینه خضرا (Yasmina Khadra) در سال ۲۰۰۱ میلادی، نشان Médaille de vermeil را از سوی انستیتو دو فرانس به پیشنهاد فرهنگستان فرانسه دریافت کرد. در سال ۲۰۰۵، کتابش عنوان «بهترین کتاب سال» را از سوی سانفرانسیسکو کرانیکل و کریستین ساینس مانیتور کسب کرد. در سال ۲۰۰۶، برای رمان حمله (L'Attentat) برندهی جایزهی کتابفروشان (Prix des libraires) شد؛ جایزهای که توسط حدود پنجهزار کتابفروشی در فرانسه، بلژیک، سوئیس و کانادا انتخاب میشود. او در همان سال جایزهی ادبی تروپیک (Prix Tropiques) را برای همان اثر دریافت کرد. در سال ۲۰۱۱، انستیتو دو فرانس به پیشنهاد فرهنگستان فرانسه، جایزهی بزرگ ادبی هانری گال را بهعنوان افتخاری ویژه به او اعطا کرد. در سال ۲۰۱۸، او برای رمان «خلیل» برندهی جایزهی بزرگ انجمنهای ادبی (در بخش نثر زیبا - Belles-Lettres) شد. یاسمینه خضراء در سال ۲۰۲۵ میلادی، دو جایزهی معتبر پپه کاروالیو (Pepe Carvalho Awards) و کازا مدیترانه (Casa Mediterráneo Awards) را دریافت کرد. همچنین کتاب دین روز به شب، عنوان بهترین کتاب سال در ۲۰۰۸ میلادی را از سوی مجلهی Lire دریافت کرد.
