
بسیاری از ما وقتی در زندگی احساس سرگشتگی و بیانگیزگی میکنیم، به دنبال «پیدا کردن» هدف زندگیمان میگردیم؛ گویی هدف گنجی پنهان و آماده است که باید یکباره کشفش کنیم. راس وایت، استاد روانشناسی بالینی، بر پایهٔ سالها تجربهٔ درمانی نشان میدهد که چرا همین اصرار بر «یافتن» هدف میتواند به اضطراب و سرخوردگی دامن بزند، و با معرفی یک تمرین عملی و ساده توضیح میدهد که چگونه میتوانیم بذرهای هدف را در دل علایق و زندگی روزمرهمان بیابیم و گامبهگام پرورش دهیم.
در سالها کارم بهعنوان روانشناس بالینی، پای صحبت آدمهای بسیاری نشستهام که میگفتند در زندگی احساس سستی، بیانگیزگی و سرگشتگی میکنند. این مراجعان اغلب میگویند چراغ راهی ندارند که به تلاشهایشان جهت بدهد؛ همین اواخر یکی از آنها میگفت: «دنبال ستارهٔ قطبیِ زندگیام میگردم.» در واقع، «پیدا کردن هدف در زندگی» یکی از پرتکرارترین دلایلی است که پای افراد را به اتاق درمان باز میکند. اما سالها تجربهٔ بالینی به من آموخته است که تلاش برای «پیدا کردن» هدف، نهتنها راهحل نیست، بلکه خودش میتواند به بخشی از مشکل تبدیل شود.
پیش از آنکه دلیلش را توضیح دهم، بیایید کمی دربارهٔ چیستیِ «هدف» تأمل کنیم. دغدغهٔ زیستنِ هدفمند قدمتی بهاندازهٔ خودِ تمدن بشری دارد؛ متون چندهزارسالهای در دست داریم که نشان میدهند چهرههای قدسی و پیشوایان معنوی، از جمله کریشنا (Krishna)، بودا (Buddha) و پیامبر اسلام، حضرت محمد، و همچنین فهرست بلندی از فیلسوفان باستان همچون کنفوسیوس (Confucius)، لائوتسه (Laozi) و ارسطو (Aristotle)، همگی فضیلتِ هدفمندی را ستودهاند. در دوران معاصر نیز مکتب فلسفی اگزیستانسیالیسم، هدف را یکی از عناصر کلیدیِ یک زندگی معنادار معرفی …