کتاب از لنز و این لحظه‌ها

کتاب از لنز و این لحظه ها نوشته غلامحسین دریانورد، مجموعه‌ای از عکس‌ها و یادداشت‌های کوتاه درباره‌ی لحظه‌های به‌جای‌مانده از جنگ است که این کتاب را انتشارات دریانورد منتشر کرده است. این کتاب فقط به ثبت تصویرها بسنده نمی‌کند، بلکه از دل هر قاب، مکثی شخصی و روایتی فشرده بیرون می‌آورد؛ روایت‌هایی که میان خاطره، فقدان، رفاقت و ماندگاری عکس‌ها حرکت می‌کنند. عنوان فرعی عکس‌ها و مکث‌هایی از یک جنگ هشت ساله هم به‌خوبی نشان می‌دهد که با متنی روبه‌رو هستیم که هم به تصویر تکیه دارد و هم به تأمل. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب از لنز و این لحظه‌ها

کتاب از لنز و این لحظه ها نوشته غلامحسین دریانورد، بر پایه‌ی عکس‌هایی شکل گرفته که از روزهای جنگ باقی مانده‌اند؛ عکس‌هایی از رزمنده‌ها، قایقران‌ها، نیروهای پشتیبانی، خانواده‌ها و آدم‌هایی که هرکدام در گوشه‌ای از آن سال‌ها حضوری داشته‌اند. نویسنده در کنار هر تصویر، متنی کوتاه آورده است؛ گاهی خاطره، گاهی شرح یک صحنه و گاهی مکثی بر چهره‌ای که در قاب مانده اما در زمان دور شده است. همین پیوند میان عکس و کلمه، فضای اثر را از یک آلبوم صرف جدا می‌کند و آن را به مجموعه‌ای از یادآوری‌های زنده بدل می‌سازد.
کتاب از لنز و این لحظه ها از نظر حال‌وهوا بر سکوت، غیبت و ماندگاری تکیه دارد. بسیاری از متن‌ها از دل یک نگاه شروع می‌شوند: نگاه به چهره‌ی چند نوجوان در آستانه‌ی اعزام، به قایقی در اروند، به جمعی در یک سنگر، به پدری کنار مزار فرزندانش یا به زن‌هایی که برای جبهه نان می‌پزند. نویسنده از دل همین جزئیات، تصویری از جنگ می‌سازد که فقط در خط مقدم خلاصه نمی‌شود و بندر، مدرسه، خانه، اسکله، گلستان شهدا و مسیرهای رفت‌وبرگشت را هم دربر می‌گیرد. در این میان، نام‌های فراوانی از شهدا، مجروحان و همراهان آمده است و هر اسم، به‌جای آنکه فقط یک اشاره‌ی تاریخی باشد، به چهره و لحظه‌ای مشخص گره می‌خورد.
کتاب از لنز و این لحظه ها از نظر فرم نیز ویژگی روشنی دارد: فصل‌ها کوتاه‌اند و بیشتر با عنوان‌هایی ساخته شده‌اند که خودشان حال‌وهوای یک قاب را منتقل می‌کنند؛ مثل این یکی برایم فرق می‌کند، عکس هنوز ایستاده، یازده مسافر آسمانی، جشن سرتراشون، شب بود و خاک و اگر این عکس‌ها نبودند. این عنوان‌ها نشان می‌دهند که نویسنده بیشتر از آنکه در پی روایت پیوسته باشد، می‌خواهد لحظه‌ها را جداگانه نگه دارد؛ لحظه‌هایی که در کنار هم، حافظه‌ی جمعی یک شهر و یک نسل را شکل می‌دهند. نتیجه، متنی است که هم به عکس‌ها جان دوباره می‌دهد و هم نشان می‌دهد بعضی تصویرها فقط ثبت گذشته نیستند، بلکه هنوز در زمان حال ادامه دارند.

خلاصه داستان از لنز و این لحظه‌ها

کتاب از لنز و این لحظه ها مجموعه‌ای از عکس‌ها و نوشته‌های کوتاه است که هرکدام از یک قاب آغاز می‌شوند و به خاطره، نام، صدا یا فقدانی می‌رسند که پشت آن تصویر پنهان مانده است. غلامحسین دریانورد در این اثر از اعزام نوجوان‌ها، حضور رزمنده‌ها در جبهه، قایقران‌های جنوب، مجروحان، شهدا، خانواده‌ها و نیروهای پشتیبانی نوشته است. متن‌ها به‌جای روایت خطی، بر لحظه‌های جداگانه تکیه دارند؛ لحظه‌هایی که با دیدن یک عکس دوباره زنده می‌شوند. دغدغه‌ی اصلی این کتاب، ماندنِ تصویر در برابر گذر زمان و زنده‌ماندن آدم‌ها در حافظه‌ی جمعی است؛ حافظه‌ای که میان بندر، جبهه، خانه و مزار شهدا رفت‌وآمد می‌کند.

چرا باید کتاب از لنز و این لحظه‌ها را بخوانیم؟

دلایل خواندن از لنز و این لحظه ها را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب پیوند میان عکس و خاطره را نشان می‌دهد و هر تصویر را به روایتی مشخص وصل می‌کند.
• خواننده با چهره‌ها، نام‌ها و موقعیت‌هایی روبه‌رو می‌شود که جنگ را در سطح زندگی روزمره هم نشان می‌دهند.
• متن‌ها فقط به صحنه‌های نبرد محدود نمی‌مانند و از خانواده‌ها، پشتیبانی، اعزام، بازگشت و فقدان هم تصویر می‌سازند.
• فصل‌های کوتاه کتاب امکان می‌دهند هر بخش به‌صورت مستقل خوانده شود و درعین‌حال در کنار بخش‌های دیگر معنای کامل‌تری پیدا کند.
• این کتاب برای شناخت حافظه‌ی محلی گناوه و نقش آدم‌های عادی در سال‌های جنگ، جزئیات قابل‌توجهی در خود دارد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن از لنز و این لحظه ها به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به عکس‌نگاری و متن‌هایی که از دل تصویر، روایت و خاطره بیرون می‌آورند.
• خوانندگانی که می‌خواهند جنگ را از زاویه‌ی تجربه‌های شخصی و چهره‌های واقعی دنبال کنند.
• کسانی که به تاریخ محلی جنوب و نقش مردم گناوه در سال‌های جنگ علاقه دارند.
• مخاطبانی که با متن‌های کوتاه، خاطره‌محور و مبتنی‌بر لحظه‌های ماندگار ارتباط بیشتری می‌گیرند.
• پژوهشگران و دوستداران ادبیات خاطره که به ثبت نام‌ها، مکان‌ها و جزئیات انسانی توجه دارند.