کتاب کودک آزاری و جرم شناسی پیشگیرانه

کتاب کودک‌ آزاری و جرم‌ شناسی پیشگیرانه نوشته رضا شعبان که توسط نشر اولین ها منتشر شده، اثری پژوهشی در حوزه‌ی حقوق، روان‌شناسی و علوم اجتماعی است. این کتاب به بررسی ابعاد مختلف کودک‌آزاری، انواع آن، عوامل مؤثر، پیامدها و راهکارهای پیشگیرانه پرداخته و با رویکردی تحلیلی، قوانین و مقررات مرتبط با حمایت از کودکان را نیز مورد واکاوی قرار داده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب کودک آزاری و جرم شناسی پیشگیرانه

کتاب کودک‌آزاری و جرم‌شناسی پیشگیرانه، اثری پژوهشی است که با تمرکز بر پدیده‌ی کودک‌آزاری در ایران، ابعاد حقوقی، روان‌شناختی و اجتماعی این معضل را بررسی می‌کند. رضا شعبان در این کتاب، با استناد به منابع داخلی و بین‌المللی، ابتدا به تعریف و انواع کودک‌آزاری (جسمی، جنسی، عاطفی و غفلت) می‌پردازد و سپس عوامل مؤثر بر بروز آن را در سه سطح کودک، والدین و محیط اجتماعی تحلیل می‌کند. 

ساختار کتاب حاضر به‌گونه‌ای است که پس از مرور پیشینه‌ی تاریخی و جهانی کودک‌آزاری، به بررسی قوانین ایران و چالش‌های حقوقی موجود می‌پردازد و نقش نهادهای حمایتی، اورژانس اجتماعی، سازمان‌های مردم‌نهاد و سیاست‌های پیشگیرانه را نیز مورد توجه قرار می‌دهد. کتاب با ارائه‌ی آمار، نمودارها و تحلیل‌های جرم‌شناختی، تصویری جامع از وضعیت کودک‌آزاری و راهکارهای مقابله با آن در جامعه‌ی ایرانی ارائه می‌دهد.

خلاصه کتاب کودک آزاری و جرم شناسی پیشگیرانه

کتاب کودک‌آزاری و جرم‌شناسی پیشگیرانه با طرح مسئله‌ی کودک‌آزاری، ابتدا به تعریف و دسته‌بندی انواع آن می‌پردازد: کودک‌آزاری جسمی، جنسی، عاطفی و غفلت. نویسنده با ذکر نمونه‌ها و نشانه‌های هر نوع آزار، نشان می‌دهد که این پدیده چگونه می‌تواند سلامت جسمی و روانی کودک را به خطر بیندازد و پیامدهای کوتاه‌مدت و بلندمدت برای فرد و جامعه به همراه داشته باشد. در ادامه، عوامل مؤثر بر بروز کودک‌آزاری در سه سطح کودک (سن، جنسیت، بیماری یا ناتوانی)، والدین (تحصیلات، مشکلات روانی، اعتیاد، سابقه‌ی آزار در کودکی) و محیط اجتماعی (فقر، بیکاری، جمعیت خانواده، ضعف حمایت‌های اجتماعی) بررسی شده است. 

کتاب تأکید دارد که کودک‌آزاری محدود به طبقه یا گروه خاصی نیست و در همه‌ی سطوح جامعه رخ می‌دهد. در بخش‌های بعدی، پیامدهای جسمی و روانی کودک‌آزاری، از جمله اختلالات رفتاری، افسردگی، کاهش اعتمادبه‌نفس، مشکلات تحصیلی و حتی گرایش به رفتارهای مجرمانه در بزرگ‌سالی، با استناد به پژوهش‌ها و آمارهای داخلی و جهانی شرح داده شده است. 

رضا شعبان به نقش قوانین ایران، به‌ویژه قانون حمایت از کودکان و نوجوانان و چالش‌های اجرایی آن می‌پردازد و خلأهای قانونی و فرهنگی را در مقابله با این معضل برجسته می‌کند. در نهایت، راهکارهای پیشگیرانه شامل آموزش والدین، حمایت‌های اجتماعی، تقویت نهادهای حمایتی، اصلاح قوانین و افزایش آگاهی عمومی پیشنهاد شده است. کتاب با تحلیل جرم‌شناختی، بر ضرورت سیاست‌گذاری جامع و همکاری میان دستگاه‌های مختلف برای کاهش کودک‌آزاری تأکید دارد.

چرا باید کتاب کودک آزاری و جرم شناسی پیشگیرانه را بخوانیم؟

کتاب کودک‌آزاری و جرم‌شناسی پیشگیرانه با رویکردی تحلیلی و چندرشته‌ای، تصویری روشن از ابعاد مختلف کودک‌آزاری در جامعه‌ی ایرانی ارائه می‌دهد. خواننده با مطالعه‌ی آن، نه‌تنها با انواع و نشانه‌های کودک‌آزاری آشنا می‌شود، بلکه به درک عمیق‌تری از عوامل زمینه‌ساز، پیامدها و چالش‌های حقوقی و اجتماعی این پدیده دست می‌یابد. اثر حاضر با بررسی قوانین، ارائه‌ی آمار و تحلیل‌های جرم‌شناختی، راهکارهایی برای پیشگیری و حمایت از کودکان آسیب‌دیده پیشنهاد می‌کند و به دغدغه‌های فعالان اجتماعی، حقوق‌دانان و خانواده‌ها پاسخ می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران حوزه‌های حقوق، روان‌شناسی، علوم اجتماعی و مددکاری اجتماعی، فعالان حقوق کودک، معلمان، والدین و هر فردی که دغدغه‌ی حمایت از کودکان و پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی را دارد، مفید است؛ همچنین برای سیاست‌گذاران و قانون‌گذاران که به‌دنبال اصلاح و بهبود قوانین حمایتی هستند، کاربردی خواهد بود.

بخشی از کتاب کودک آزاری و جرم شناسی پیشگیرانه

«کودک‌آزاری به اشکال مختلفی نمایان می‌گردد و بیشتر نظام‌های حقوقی سوءاستفاده جسمی، جنسی، عاطفی و سهل‌انگاری جسمی، عاطفی و تحصیلی را از مصادیق کودک‌آزاری می‌دانند. هرچند که در تعریف مصادیق، گاهی تفاوت‌هایی وجود دارد. پدیده کودک‌آزاری به عوامل زیادی بستگی دارد که برخی از آن‌ها منشأ بیرونی دارد و برخی درونی. علاوه‌بر این بعضی از این عوامل به‌تنهایی و برخی دیگر در کنار عوامل دیگر موجب بروز سوءاستفاده از کودکان و سهل‌انگاری نسبت به آن‌ها می‌شود (مدنی، ۱۳۸۲). ویژگی‌های متعددی در خانواده از جمله تک‌سرپرست بودن، بدسرپرست، فقر، سطح فرهنگی و اقتصادی پایین، سطوح تحصیلی پایین، ویژگی‌های روانی و مشکلات والدین، ویژگی‌های فرزند، می‌تواند منجر به شکل‌گیری و مستعدشدن کودک‌آزاری گردد (مانی؛ ۲۰۰۹). با توجه به نقش متغیرهای مختلف روانی، اجتماعی و فرهنگی در شکل‌گیری و بروز رفتارهای کودک‌آزارگری، تجربه کودک‌آزاری در سنین پایین‌تر غالباً به‌عنوان یک بحران حل‌نشده ممکن است تا سنین بالاتر و بزرگسالی تداوم یابد. بدین صورت که این افراد در سنین نوجوانی نیز همچنان تحت‌تأثیر تجارب پیشین قرار داشته و بحران کودک‌آزاری می‌تواند در شکل‌گیری عدم سازگاری و ویژگی‌های فردی نامطلوب تأثیرگذار باشد (کوهی، ۲۰۰۶).»