کتاب فرهنگ نگاری در زبان عربی

کتاب فرهنگ نگاری در زبان عربی؛ از نظریه تا کاربرد نوشتهٔ علی القاسمی و ترجمهٔ علی اکبر فراتی و معصومه ابوالحسنی است و انتشارات دانشگاه تهران آن را منتشر کرده است.

درباره کتاب فرهنگ نگاری در زبان عربی

پژوهش‌های گردآمده در این کتاب جنبه‌های مختلف نظری و کاربردی فرهنگ‌نگاری را بررسی می‌کند. بیشتر این پژوهش‌ها در سمینارهای تخصصی بین‌المللی و عربی برگزارشده در تونس، عربستان، سریلانکا، فنلاند، کویت، مصر، مراکش و آمریکا مطرح و عرضه شده است. پس برخی از آنها در اصل به زبان انگلیسی نوشته و سپس به عربی ترجمه‌شده است. بنابراین مشاهده می‌کنیم که بیشتر منابع و مراجع این پژوهش‌ها خارجی هستند و از تقویم میلادی در آنها استفاده شده است. بیشتر این پژوهش‌ها در اسناد علمی سمینارهای مذکور منتشرشده است. علاوه بر این، مجله «اللسان العربی» که از سوی دفتر هماهنگی سازمان عربی تربیت، فرهنگ و علوم (ألکسو) منتشر می‌شود این پژوهش‌ها را برای بار دوم به چاپ رسانده است. این مجله اگر تنها مجلۀ تخصصی فرهنگ‌نگاری، اصطلاح‌نگاری و تعریب نباشد، نخستین مجله در این زمینه است.

گاهی در خلال این پژوهش برخی عنوان‌های فرعی نظیر مدخل‌ها، چینش، داده‌های صرفی و داده‌های معناییِ، تکراری به‌نظر می‌رسد اما محتوای این عناوین فرعی و تکراری متناسب با موضوع تغییر می‌یابد. برای مثال، لغت‌نامه‌های یک‌زبانه و دوزبانه، فرهنگ‌های مخصوص به گویشوران غیرعرب و فرهنگ‌های گفتاورد، همگی شامل مدخل، چینش و داده هستند، اما نحوهٔ بررسی هریک با دیگری متفاوت است. البته این مطلب، تکراری‌بودن برخی پژوهش‌ها را نفی نمی‌کند، زیرا این پژوهش‌ها از سویی ابعاد یک موضوع را (که همانا فرهنگ‌نگاری است) بررسی می‌کند و از سویی در بازه‌های زمانی پراکنده فراهم آمده است.

مؤسسهٔ انتشارات دانشگاه تهران بر انتشار کتاب‌های آکادمیک تمرکز دارد. این مؤسسه از سال ۱۳۲۵ کار خود را به طور مستقل آغاز کرده است. دکتر پرویز ناتل خانلری آغازگر فعالیت این انتشارات بود. پس از دکتر خانلری، شادروان دکتر ذبیح‌الله صفا با یاری دکتر حسین مینوچهر مدیریت توسعهٔ انتشارات را بر عهده گرفتند.

انتشارات دانشگاه تهران زیر نظر مدیریت ادارهٔ کل خدمات پژوهشی و انتشارات دانشگاه تهران اداره می‌شوند. انتشارات دانشگاه تهران، نخستین‌بار با این آرمان پدید آمد که پاسخگوی نیاز دانشجویان باشد، اما به‌مرور نیازهایی فراتر از نیاز نخستین نمودار شدند. در مرحلهٔ اول اساتید نیازمند آن بودند تا با گسترش کمی و کیفی دانشگاه، از آخرین داده‌های علمی برخوردار شوند. پس از اینکه که دانشگاه تهران، مؤلفان بزرگ و سرشناس را جذب برنامه‌های آموزشی خود کرد، انتشارات دانشگاه تهران چاپ و انتشار آثار آنان را نیز در زمرهٔ وظایف خود قرار داد. این رویه تا آنجا ادامه داشت که بندی از اساسنامه به آن اختصاص یافت؛ با این مفهوم که انتشارات دانشگاه تهران خود را ملزم به چاپ متون و آثار فرهنگی ایران‌زمین کرده است. انتشارات دانشگاه تهران تاکنون بیش از ۵٬۰۰۰ عنوان کتاب منتشر کرده است و به طور میانگین در هر روز بیش از یک کتاب منتشر می‌کند.

خواندن کتاب فرهنگ نگاری در زبان عربی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دانشجویان رشتهٔ زبان و ادبیات عرب پیشنهاد می‌کنیم.