کتاب چالش های روانشناختی در بیماران سرطانی

کتاب چالش های روانشناختی در بیماران سرطانی نوشتهٔ نیلوفر هاشمی است. انتشارات خط آخر این کتاب را روانهٔ بازار کرده است. این اثر به وجوه روان‌شناختی بیماری سرطان پرداخته است.

درباره کتاب چالش های روانشناختی در بیماران سرطانی

کتاب چالش های روانشناختی در بیماران سرطانی ابتدا درمورد چیستی سرطان سخن گفته است. فصل دوم «عدم تحمل بلاتکلیفی» نام دارد و فصل‌های بعدی نیز به موضوعاتی مانند پریشانی روان‌شناختی، خودکارآمدی و درمان شناختی - رفتاری به‌عنوان یک درمان مؤثر روان‌شناختی پرداخته‌اند.

می‌دانیم که سرطان یکی از انواع گوناگون بیماری‌های مزمن است و با وجود پیشرفت‌های پزشکی، توسعهٔ درمان‌ها و افزایش تعداد نجاتیافتگان، این بیماری همچنان از لحاظ احساس درماندگی و ترس عمیقی که در فرد پدید می‌آورد، بی‌همتا است و تأثیرات روان‌شناختی و جسمانی گوناگوی بر روی مبتلایان دارد.

کتاب حاضر به چنین وجهی از بیماری سرطان پرداخته است.

خواندن کتاب چالش های روانشناختی در بیماران سرطانی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

خواندن این کتاب را به دوستداران مطالعه پیرامون وجوه روان‌شناختی سرطان پیشنهاد می‌کنیم.

بخش‌هایی از کتاب چالش های روانشناختی در بیماران سرطانی

«آمار ابتلا به سرطان به طور هشداردهنده‌ای رو به افزایش است، به نحوی که در سال ۲۰۳۰ تعداد مبتلایان به این بیماری با یک افزایش ۵۰ درصدی به سطح ۲۸ میلیون نفر موارد جدید سرطان در سراسر دنیا خواهد رسید (سازمان جهانی بهداشت ، ۲۰۲۱). از میان همه‌ی سرطان‌ها، سرطان پستان ، دومین بیماری شایع زنان در نظر گرفته شده است که درصد بالایی از مبتلایان را درگیر مشکلات جسمانی و روانی مربوط به بیماری و درمان آن می‌کند و علاوه بر بار اقتصادی و هزینه‌های بهداشتی بسیاری که به افراد و جامعه تحمیل می‌کند، بار روانی زیادی نیز برای مبتلایان دارد.

موقعیت‌های اضطراب برانگیز یا مبهمی همچون ابتلا به بیماری سرطان باعث می‌شوند فرد درگیر سؤالات بی‌پایان (چه می‌شود اگر؟ ) شود و این سؤالات معمولاً بدون جواب می‌مانند. واکنش شناختی، هیجانی و رفتاری به عدم اطمینان به صورت گسترده را عدم تحمل بلاتکلیفی گویند که موجب آن، سوگیری در پردازش اطلاعات و افزایش ارزیابی معیوب، تهدید و کاهش کنار آمدن با مشکلات، رخ می‌دهد. عدم تحمل بلاتکلیفی به عنوان یک طرحواره‌ی شناختی یا فیلتری است که دیدگاه افراد از محیط‌شان را نشان می‌دهد (چن، یائو و کویان ، ۲۰۱۸).

الگوی تحمل نکردن بلاتکلیفی که توسط داگاس، باهر و لاداسر (۲۰۰۴) توسعه یافته است، نشان می‌دهد که افراد با باورهای ناکارآمد و دچار تنش و اضطراب، موقعیت‌های نامعین یا مبهم را فشارآور و آشفته‌کننده درک کرده و در پاسخ به چنین موقعیت‌هایی نگرانی مزمنی را تجربه می‌کنند. به باور این افراد، نگرانی برای مقابله‌ی کارآمد با موقعیت‌های ترس‌آور و یا جلوگیری از وقوع این حوادث به آن‌ها کمک می‌کند. مطالعات، عدم تحمل بلاتکلیفی را مهم‌ترین پیش‌بین نگرانی و اضطراب در جمعیت‌های بالینی و عمومی معرفی کرده‌اند.

در افرادی که مبتلا به یک بیماری مزمن همچون سرطان پستان هستند، شیوع اختلالات اضطرابی و افسردگی دو برابر جمعیت عادی است. اضطراب، افسردگی و استرس که افراد تجربه میکنند را پریشانی روان‌شناختی گویند. اضطراب با نشانه‌هایی مثل عدم آرامش، بیقراری، دلشوره و تپش قلب همراه است و افسردگی علائمی مثل بی‌انرژی بودن، مشکلات خواب و اشتها و عدم رضایت را به همراه دارد، استرس نیز هرگونه فشاری است که در فرد تنش ایجاد میکند و جسم و روان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. پریشانی روانشناختی دارای آثار منفی بر مولفههای توانمندی روانی همچون خودکارآمدی است. خودکارآمدی از سازه‌های مدل شناختی-اجتماعی باندورا و قویترین سازه در پیش‌گویی تغییر رفتار در شخص است. خودکارآمدی به باورهای شخص در ارتباط با توانایی‌اش در انجام امور دلالت دارد و از منابع مختلف از جمله توفیقها و شکستهای فرد، مشاهده موفقیت یا شکست دیگران و ترغیب کلامی سرچشمه میگیرد. خودکارآمدی یک عامل درونی مهم برای کنترل طولانی مدت بیماریهای مزمن است و نمره الای آن با بهبود توانایی سازگاری در بیماران مرتبط است و میتواند آن را پیشبینی کند. سپس این سازگاری بهبودیافته به کاهش ناهنجاریهای روانشناختی منجر می‌شود. زنان دچار سرطان پستان در مقایسه با زنان سالم از سطح خودکارآمدی پایین‌تری برخوردار هستند.

عدم تحمل بلاتکلیفی، پریشانی روان‌شناختی و پایین بودن سطح خودکارآمدی در بیماران مبتلا به سرطان پستان بر سلامت جسمی، روانی و رفتار اثرات منفی و غیرقابل جبرانی می‌گذارد که برای فرد بسیار پرهزینه است، به همین دلیل نیازمند مدیریت و مداخله مؤثر است زیرا در غیر این‌صورت پیامدهای نامطلوبی را به همراه خواهد داشت. لذا شناسایی و بهره‌گیری از رویکرد درمانی مؤثر برای رفع مشکلات این بیماران، اهمیت و ضرورت دارد و کمک شایانی به این قشر از افراد جامعه خواهد کرد. امروزه از بین درمان‌های روانشناختی، درمان شناختی-رفتاری به درمان غیردارویی اصلی درد مزمن تبدیل شده است و قسمت اصلی بسیاری از برنامه‌های مدیریت درد مزمن بوده است.»