از ظواهر امر برمیآید که مأمون با ظرافت خاصی میکوشید وانمود کند که در این اقدام، تمایل قلبی، صداقت و خلوص نیّت دارد و از سر اعتقاد به علویان و علاقهای که به امام (ع) دارد، دست به این کار زده است. در همین راستا داستانی را بر سر زبانها انداخته بودند که در جدال خانوادگی مأمون و امین، مأمون با خداوند پیمان بسته و سوگند خورده که در صورت پیروزی بر برادرش امین، خلافت را به یکی از علویان بسپارد و پس از پیروزی، طی بررسیهایی که انجام داده کسی را شایستهتر از امام رضا (ع) برای خلافت نیافته است؛ از اینرو، امام رضا را از مرو به خراسان فراخوانده و در نهایت ولایتعهدی را به ایشان سپرده است