تربیت دفتر چهاردهم از مجموعه چلچراغ حکمت کانون اندیشه جوان است. این مجموعه، اندیشه‌ها و نظریات استاد شهید، مرتضی مطهری را برای نسل جوان مشتاق به اندیشه‌های این مرد بزرگ گردآوری کرده است.

علامه شهید مرتضی مطهری، به‌عنوان یک چارچوب فکری جامع، معتدل، سالم، عقلانی و قوام‌بخش، می‌تواند جوان امروز و فردای ما را به مسیری مطمئن رهنمون سازد. اصالت، خلاقیت، انصاف، اتقان، رسایی قلم، روانی متن، پاسخ به نیازهای زمانه، ارائهٔ یک منظومه فکری منسجم، نقد منصفانه و دفاع قاطعانه از یافته‌ها و مواضع فکری خویش، از شاخصه‌هایی است که اندیشه‌های علامهٔ شهید را دوام و جلا بخشیده است.

درباره مجموعه چلچراغ حکمت

در مجموعه چلچراغ حکمت که هر جلدش به یکی از اندیشه‌های استاد مطهری می‌پردازد کوشش شده است هر کتاب به تنهایی یک موضوع مستقل را دنبال کند؛ اصل بر به‌گزینی باشد و دیدگاه استاد به‌صورت موضوعی، از تمام آثار مکتوب و همچنین یادداشت‌های منتشر شده، چکیده‌سازی شود؛ دخل و تصرف نگارنده در حد گردآوری، اقتباس، تلخیص، تلفیق و تنظیم مطالب، در ساختاری مشخص و با یک فصل‌بندی نو و جذاب باشد؛ رعایت امانت و حفظ اصالت قلم و بیان استاد، محور تدوین هر اثر قرار بگیرد؛ برای اتقان و اعتبار اثر, همهٔ مطالب به آثار مکتوب شهید مطهری مستند شود و در پاورقی‌ها, خواننده بر حسب مورد به مجموعهٔ آثار، یادداشت‌ها و یا آثار مستقل استاد ارجاع داده شود؛ توضیحات نگارنده، جدای از متن و در مقدمه یا پس‌گفتار ارائه شود.

مجموعه کتاب‌های چلچراغ حکمت برای چه کسانی مناسب است

مخاطبان این مجموعه کتاب‌ها همان‌طور که در پیشگفتار این مجموعه آمده، نسل جوان حقیقت‌جو و پرسشگر امروزی است.

جملاتی از کتاب تربیت (دفتر چهاردهم) در مجموعه چلچراغ حکمت

در انسان برخی ویژگی‌های موجودات دیگر نیز هست ولی انسان به غیر از تمام موجودات می‌باشد و با وجود مشترکاتی که بین انسان و حیوان وجود دارد, از امتیازاهایی برخوردار است که مختص انسان است. از جمله بینش‌ها، گرایش‌ها، کنش‌ها و واکنش‌ها می‌باشد. قرآن بینش‌های غربی را مبنی بر اینکه انسان یا به‌صورت یک ماشین پیچیده و یا به‌صورت یک حیوان تکامل یافته تصور شود، نمی‌پذیرد؛ بلکه از نظر قرآن انسان موجودی است که روح خدا در او دمیده شده است، جسمش به خاک اتصال دارد و روحش به خدا. شأن و مقامی دارد که هیچ موجودی ـ حتی فرشتگان مقرب الهی به آن مرتبه و مقام (خلیفۀ‌اللهی) نمی‌رسند و ارزش و اعتباری دارد که خداوند می‌فرماید: همه چیز را در جهان هستی برای تو آفریدم و تو را برای خود. چنان نیرویی خدای تبارک و تعالی در وجودش نهاده است که بتواند از کل جهان و آنچه در آن است به‌نفع و صلاح خود بهره بگیرد و این انسان دارای گرایش‌هایی ممتاز از دیگر موجودات است که در دین با عنوان فطرت از آنها یاد می‌شود.

فهرست کتاب تربیت (دفتر چهاردهم)

پیشگفتار

درآمد

فصل اول: کلیات

چیستی تربیت

اهمیت و ضرورت تربیت اسلامی

انسان و تعلیم و تربیت

نقش مؤثر انسان در ساختن آینده خویش

فصل دوم: مبانی تربیت اسلام

امتیازها و گرایش‌های انسان؛ فطرت

فطرت و تربیت

سعادت چیست؟

تکامل اصالت‌های انسانی و انواع تکامل جامعه بشری

تربیت و ابعاد و شرایط آن

فصل سوم: هدف‌های تربیت

۱. پرورش استعدادها

۲. پرورش قوهٔ ابتکار و تفکر در انسان

۳. پرورش روحیهٔ علمی

۴. پرورش روح

۵. پرورش جسم

۶. رشد

فصل چهارم: روش‌ها و عوامل مؤثر بر تربیت

۱. اراده

۲. عبادت

۳. امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر

۴. مراقبه و محاسبه

۵. مشارطه، معاتبه، معاقبه

۶. کار

۷. جهاد

۸. ازدواج

۹. تشویق و تنبیه

۱۰. اثرتربیتی بلایا

۱۱. صبر و ظفر

۱۲. توبه

۱۳. ساده‌زیستی و پرهیز از تکلف

۱۴. محبت

فصل پنجم: آسیب‌شناسی در تربیت

۱. شتابزدگی

۲. سنت‌گرایی و گذشته‌نگری

۳. شخصیت‌گرایی

۴. میل‌ها و هواهای نفسانی

۵. عدم حفظ نشاط روح

۶. تکیه بر ظن و گمان به‌جای علم و یقین

۷. آرزوهای دراز

برای مطالعهٔ بیشتر

کتابنامه

یادداشت‌ها