کتاب سپاسگزاری

«ویلیام وارد» می‌گوید: خداوند هر روز ۸۶۴۰۰ ثانیه را به‌شما هدیه کرده است. اولین ثانیه را با گفتن «متشکرم» آغاز کنید! زنده بودن، توانایی دیدن، شنیدن، راه رفتن، سخن گفتن ـ آیا این هدیه‌های بزرگ شایسته سپاس‌گزاری از پروردگار نیستند؟ زنده بودن، خود به‌تنهایی بزرگترین نعمت است. همان‌گونه که شاعر عارف «اِمیلی دیکنسون» نگاشته: «درک و احساس زندگی، نهایت لذت است.» هر بامداد هنگام برخاستن از خواب، باید جویای این لذت و این احساس شگفت‌انگیز باشیم. همواره به‌دوستانم می‌گویم: «گذشته» چک باطله است. «آینده» سفته مدت‌دار است. فقط «حال» پول نقد در اختیار است. آن را خردمندانه و سنجیده خرج کنید.»

«جورج هربرت»، شاعر معروف، چنین نیایش می‌کند: «بار پروردگارا، تو نعمت‌های بی‌شماری به‌ما ارزانی داشته‌ای، این نعمت را نیز بر آنها بیفزا، دلی سپاس‌گزار!» چه دست به‌نقد هستیم برای خواهش کردن و دریافت نمودن! و چه سست هستیم برای ابراز واژه جادویی «متشکرم!»

اما سپاس‌گزاری نباید صرفا به‌بیان کلمات منحصر شود. باید از رهگذر یک اقدام عملی ابراز شود وگرنه در حد یک تظاهر باقی می‌ماند

پیشنهاد کاربردی شماره ۱: (روز را با سپاس‌گزاری از پروردگار آغاز کنید!)

مهم این است که به‌ویژه هنگام برخاستن از خواب، احساس خوشایند درک لحظه حال را قدر بدانیم. نباید اجازه دهیم حسرت گذشته برگشت‌ناپذیر و آینده موهوم، شکوه روزی را که پیش روی ماست خدشه‌دار کند. بیایید روز را با تقدیم سپاس به‌پروردگار آغاز کنیم. هر چند زندگی ناملایماتی دارد اما شگفت‌انگیز نیز هست. هر روز مجال تازه‌ای برای زندگی کردن، عشق ورزیدن، به‌تلاش و تفریح پرداختن و انسان‌هایی بهتر از خود ساختن، می‌یابیم. پس آیا برای دوباره آغاز کردن هر روز نباید ممنون پروردگار باشیم؟

از شما می‌خواهم که به‌وقت گرفتاری و دشواری و رنج، حقیقتا خدا را سپاس گویید. اشکال بسیاری از ما این است که در تنگناها با اشتیاق فراوان خدا را می‌خوانیم، اما به‌وقت گشایش او را از یاد می‌بریم. پس صرفا به‌خاطر منفعت خود خدا را می‌خواهیم؛ به‌گونه‌ای رفتار می‌کنیم، گویی خدا باید در خدمت اهداف ما باشد.

بیایید به‌خاطر رنج‌ها، شکرگزار خدا باشیم ـ از آن‌رو که به‌ما درس رحم و شفقت می‌دهند. بیایید به‌خاطر درد و رنج بیماری خدا را سپاس گوییم ـ از آن‌رو که گذشت و بردباری به‌ما می‌آموزند. به‌خاطر دوستانی که به‌ما آزار می‌رسانند و ما را بر زمین می‌زنند قدردان خدا باشیم ـ زیر به‌این ترتیب، ویژگی الهی بخشش را می‌آموزیم. به‌خاطر دشواری‌ها، خدا را سپاس گوییم، زیرا شجاعت را می‌آموزیم. و بیایید به‌خاطر ناکامی‌ها شکر کنیم، زیرا به‌ما می‌آموزند که برای تدبیر الهی آماده باشیم! «شارل دوگل» یکی از برجسته‌ترین دولتمردان قرن بیست و یکم می‌گوید: «فرد با شخصیت، جذابیت‌هایی در وجود مشکلات می‌یابد، زیرا فقط در کنار آمدن با دشواری‌هاست که می‌تواند به‌قابلیت‌های خود پی‌برد. «آیا به‌راستی، تنگناها، سکوی پرش به‌سوی موفقیت‌های بزرگ نیستند؟

تشکر خود را به‌بهترین شکل بیان کنید تا به‌دل بچسبد ـ و به‌طور حتم گرمای آن را در قلب خود نیز حس می‌کنید!

نباید اجازه دهیم حسرت گذشته برگشت‌ناپذیر و آینده موهوم، شکوه روزی را که پیش روی ماست خدشه‌دار کند. بیایید روز را با تقدیم سپاس به‌پروردگار آغاز کنیم.

پروردگارا! نه در پی ثروتم، نه قدرت، نه لذت این یا آن دنیا، به‌تو و تنها تو نیازمندم! اشتیاق و دلبستگی عمیق ارزانی‌ام دار، از نعمت اشک‌هایی برخوردارم ساز که چه بسا شبانگاهان و در لحظه‌های تعمق مرا بیدار نگه می‌دارند و روز هنگام بر توانم بیفزا تا بار گران را در مسیر ناهموار زندگی بر دوش کشم! از تو سپاس‌گزارم، به‌پاس نعمت‌های بی‌کرانی که به‌من ارزانی داشته‌ای!

واکنش تند و عصبی به‌دشواری‌ها، با تدبیر الهی مقابله می‌کند. باید با روی باز پذیرای آنها بود و یقین داشت که «این نیز بگذرد.»

قدرشناسی، روح جوانی را در شما می‌دمد، از این‌رو شما را قادر می‌سازد تا دست معجزه‌گر خدا را پیرامون خود مشاهده کنید. کودکان از این موهبت بزرگ بهره‌مندند و شور و نشاط آنان کاملاً به‌دیگران منتقل می‌شود. هرچه پیرتر و سالخورده‌تر می‌شویم این حس شادمانی را از دست می‌دهیم و همه چیز را باری به‌هر جهت می‌انگاریم. دلمرده و منفی‌باف می‌شویم. پس اگر می‌خواهیم کودک درون مان را زنده نگه داریم، بیایید همواره سپاس‌گزار خداوند باشیم! سپاس‌گزاری، ما را به‌انسان‌هایی خوب و خواستنی تبدیل می‌کند که دیگران را به‌سوی خود جلب خواهیم کرد و شاهد افزونی پیاپی دوستان خود خواهیم بود.

نگاه به‌بالا، به‌خدا، جلوه ایمان است و همواره می‌تواند به‌ما قوت‌قلب ببخشد!

«تادئوس گولاس» می‌گوید: «در درون یا بیرون خویش، نیازی به‌دگرگونی نیست، صرفا نگاه خود را دگرگون کنید.»

روش واقعی شکرگزاری آن است که زندگی خود را به‌گونه‌ای بسازی که برای پیشکش به‌خداوند باشد. ثابت کنی که به‌او تعلق داری و سخنانت، رفتارت و افکارت، همگی در برابر عظمت الهی هیچ است.

قدرشناسی، روح جوانی را در شما می‌دمد، از این‌رو شما را قادر می‌سازد تا دست معجزه‌گر خدا را پیرامون خود مشاهده کنید. کودکان از این موهبت بزرگ بهره‌مندند و شور و نشاط آنان کاملاً به‌دیگران منتقل می‌شود. هرچه پیرتر و سالخورده‌تر می‌شویم این حس شادمانی را از دست می‌دهیم و همه چیز را باری به‌هر جهت می‌انگاریم. دلمرده و منفی‌باف می‌شویم. پس اگر می‌خواهیم کودک درون مان را زنده نگه داریم، بیایید همواره سپاس‌گزار خداوند باشیم!

روش واقعی شکرگزاری آن است که زندگی خود را به‌گونه‌ای بسازی که برای پیشکش به‌خداوند باشد

رها کن، بی‌خیال شو، به‌خدا واگذار!

برای ابراز این روحیه شکرگزاری باید از نعمت‌های خدادادی‌مان به‌بهترین شیوه ممکن بهره ببریم. جسم، فکر، حواس و هوش ما نعمت‌های شگفت‌انگیزی هستند که باید به‌بهترین شکل به‌کار آیند.

اگر کسی به‌شما کتابی بدهد، از شما می‌پرسد: «آن را خواندی؟ خوشت آمد؟» اگر کتاب را روی طاقچه بگذاری و نخوانی، هدیه را بی‌استفاده گذاشته‌ای و آن را حقیر شمرده‌ای ـ و از این‌رو تشکر تو بی‌معنی است. نعمت‌های خداوند نیز همین‌گونه است. آن‌گاه که به‌بهترین روش ممکن از آنها بهره می‌گیری، شکرگزاری شما حقیقی و صادقانه است.

بر مشکلاتت تمرکز کنی، چند برابر می‌شوند؛ نعمت‌هایت را برشمری، زندگی‌ات هرچه بیشتر دلنشین خواهد شد.» سپس افزود: «نورمن! توصیه من به‌تو این است که کمتر گلایه کنی و بیشتر سپاس‌گزار باشی. به‌تو اطمینان می‌دهم که می‌توانی از پس همه مشکلات خود برآیی.» «پیل» دریافت که به‌راستی چه توصیه کارسازی بوده است و چنین می‌نویسد: به‌گونه‌ای باورنکردنی، یادآوری نعمت‌های پیشین چه بسا موجب روی‌آوردن نعمت‌های تازه می‌شود. آن‌گاه که جوانه بامبویی می‌خورید، به‌یاد کسی که آن را کاشته است، باشید.

آیا داستان مردی را شنیده‌اید که آرزو می‌کرد از شرّ خانه‌اش خلاص شود؟ او به‌نزد دوستی در دفتر معاملات املاک رفت و پس از ارائه مشخصات خانه و باغ خود، از او برای فروش خانه کمک خواست. دوستش براساس گفته‌های او متن یک آگهی را به‌این مضمون نوشت و برایش خواند: «خانه‌ای زیبا به‌مساحت ۵ یارد واقع در باغی دلگشا با سقف شیروانی، ایوانی دلباز، اتاق‌های پُرنور، اتاق‌نشیمن و پذیرایی بزرگ، ایده‌آل برای خانواده‌های بچه‌دار.» مالک گفت: دوباره آن را بخوان و دوستش نیز چنین کرد. مرد گفت: «این خانه، فروشی نیست. تمام عمر خانه‌ای با مشخصاتی که تو خواندی می‌خواستم اما تا زمانی‌که آن را از زبان تو شنیدم، به‌آن توجه نکرده بودم.» قدردانی از وضع کنونی، نیازمند درک و بصیرت است.

نگرش متعالی «دادا جی» به‌جهان درون و در همان حال استدلال‌های درخشانش، ریشه در معنویت، دانش، عمل‌گرایی و درایت او دارند: هنگامی‌که شکر پروردگار را به‌جا می‌آورید یا از کسی سپاس‌گزاری می‌کنید، شرح صدر می‌یابید و سیستم ایمنی‌تان تقویت می‌شود. براساس آخرین تحقیقات پزشکی احساسات مثبتی همچون عشق و سپاس‌گزاری، به‌واقع، عمل سیستم ایمنی یا سپر دفاعی بدن در برابر هجوم بیماری و ناخوشی را بهبود می‌بخشند.

چشمان «آرجونا» به‌روی حقیقتی بزرگ گشوده شد. انسان تنها به‌پشتوانه اراده و رحمت پروردگار به‌هرچه بخواهد می‌رسد!

قدرشناسی، پادزهر تمام عیار احساسات منفی‌ای همچون افسردگی، دلمردگی، خشم و نارضایتی است.

«مشکلات را واگذار. پروردگار خود، کفایت‌کننده است! کودک‌وار زندگی کن. خویشتن را به‌خدا بسپار و همچون کودک به‌او اعتماد کن، آن‌گاه معجزاتی در زندگی هرروزه خود می‌یابی ... رها کن، بی‌خیال شو، توکل به‌خدا! ... بگذار تدبیر الهی، جاری؛ انوار الهی، ساطع؛ تقدیر الهی، حاکم و حکمت الهی و پرهیزکاری، زندگی‌ات را قرین خوشبختی نماید.»

یکی از بزرگترین موهبت‌ها برای شکرگزاری، درک این واقعیت انکارناپذیر است که شما تنها نیستید: خدا با شماست!

عجب حقیقتی! تنها آن‌گاه که چیزی به‌پایان می‌رسد یا کسی از دنیا می‌رود، تازه به‌صرافت می‌افتیم که چه نعمت‌هایی داشته‌ایم و چقدر در ابراز قدرشناسی از آنها کم گذاشته‌ایم! و آن‌گاه ما می‌مانیم و بار سنگین فشار «ای کاش...»

نگاه به‌بالا، به‌خدا، جلوه ایمان است و همواره می‌تواند به‌ما قوت‌قلب ببخشد!