الی کدوری

الی کدوری (Elie Kedourie)، تاریخ‌نگار بریتانیایی زاده‌ی بغداد و از تبار یهودیان عراقی بود. او از منتقدان جدی روایت‌های رایج در تاریخ‌نگاری خاورمیانه به‌شمار می‌رفت. کدوری با آن‌چه «نسخه‌ی چتم هاوس» خوانده می‌شود، مخالف بود؛ روایتی که غرب را علت اصلی رنج‌ها و بحران‌های خاورمیانه می‌داند. در برابر، او روشنفکران چپ‌گرای غربی را به داشتن نگاهی رمانتیک و ساده‌انگارانه به اسلام و ملی‌گرایی عربی متهم می‌کرد و معتقد بود ورود این ایده‌ها از غرب به منطقه، موجب خشونت و فروپاشی نظم اجتماعی شده است. تحصیلات خود را در مدرسه‌ی اقتصاد لندن و کالج سنت‌آنتونی آکسفورد گذراند، اما چون از تغییر محتوای رساله‌اش سر باز زد، مدرک دکتری دریافت نکرد. این رساله با عنوان «انگلستان و خاورمیانه» منتشر شد و در آن، سیاست بریتانیا در تأسیس عراق و حمایت از ملی‌گرایی عربی به‌شدت نقد شده بود.

کدوری امپراتوری‌های چندملیتی چون بریتانیا و عثمانی را مایه‌ی ثبات می‌دانست و بر این باور بود که فروپاشی آن‌ها راه را برای خشونت‌های قومی هموار کرد. او ملی‌گرایی را نیرویی ویرانگر می‌دانست و به‌شدت با روایت‌هایی که استعمار را تنها عامل مشکلات خاورمیانه می‌دانند، مخالفت می‌کرد. این دیدگاه‌ها در آثاری چون «نسخه‌ی چتم هاوس»، «ناسیونالیسم» و «در هزارتوی روابط انگلیسی‌-عربی» به‌روشنی بیان شده‌اند. در نقد استقلال الجزایر، جبهه‌ی آزادی‌بخش ملی را گروهی اقتدارگرا و تروریستی می‌دانست و «شارل دوگل» را متهم می‌کرد که با واگذاری قدرت به این گروه، مردم الجزایر را به دست افراط‌گرایان سپرد. از دیدگاه او، ملی‌گرایی، فرهنگ عربی و اسلامی را به سمت بنیادگرایی سوق داده و مردم را میان خشونت‌طلبان گرفتار کرده است.

از آثار مهم او می‌توان به «ناسیونالیسم»، «اسلام در دنیای مدرن»، «دموکراسی و فرهنگ سیاسی عرب»، «یهودیان و جهان: تاریخ و فرهنگ»، «اسلام و سیاست در دنیای مدرن» و «خاورمیانه و اقتصاد» اشاره کرد. او با «سیلویا کدوری»، پژوهشگر تاریخ خاورمیانه، ازدواج کرده بود.