از همان آیینهای اولیه بشری و از همان زمان که انسانها داستان شکار کردنشان را با رقص و نمایش برای بقیه بازگو میکردند، جنگ و مبارزه در این بازیها نمود داشته است. قدیمیترین نمایشنامه ای هم که به دست ما رسیده، نمایشنامهای است به اسم «ایرانیان» که روایت جنگ ایران و یونان است و شکست ایرانیان در آن نمایش داده میشود. از آن به بعد هم در جنگ به شکل مستقیم در بسیاری از نمایشنامهها و به شکل انواع مبارزه (که ذات بازی است) در تمام نمایشنامهها حضور داشته است. علاوه بر تغییر در مضامین، جنگ بر زبان تئاتر هم تأثیر میگذارد و آن را ساده تر میکند تا مخاطب با آن ارتباط برقرار کند. از سمت دیگر هم بر شرایط تولید و اجرای تئاتر تآثیر میگذارد. ضمن این که قطعا روند اجراها را مختل میکند و از نظر دستیابی به سالن تمرین و اجرا هم مشکلات و محدودیتهای جدی به وجود میآورد. از سوی دیگر اگر نمایشی هم اجرا شود، تماشاگران کم تعدادی خواهد داشت. در زمان پس از جنگ هم تئاتر میتواند به بازسازی روانی مخاطب کمک کند. بهروز غریب پور، نمایشنامه نویس و کارگردان تئاتر و موسس گروه تئاتر آران در این گفتوگو در باره همین تأثیر جنگ بر تئاتر صحبت کرده است.
جنگ به عنوان یک پدیدهی سیاسی- اجتماعی همیشه بر تئاتر تأثیر گذاشته است. نظرتان در این مورد چیست؟
من میخواهم فراتر از این بروم. وقتی به همهی آنچه تاریخی و اسطورهای است، نگاه کلان میکنید، میبینید جنگ پدیدهی قهری سرنوشت بشری است. یعنی مطلقا زمانی بدون جنگ نداشته ایم و انعکاس این پدیدهی قهری در اسطورهها هست، در ادبیات کلاسیک هست، در تراژدیهای باستان هست و در آیینها و مراسم مختلف. بنابراین مطلقا نمیتوان گفت فقط بر تئاتر تأثیر گذاشته است. تئاتر هم جزو لاینفک …