غذا، راز پنهان ماندگاری فرهنگی | طاقچه
infinite

ویژه مشترکین بی‌نهایت

غذا، راز پنهان ماندگاری فرهنگی

مجلۀ آزما

۱۳ دقیقه مطالعه

sharebookmark
عکس یک زن

عنوانِ پیشنهادیِ این نشریه بسیار کلی؛ اما وسوسه‌انگیز و جذاب است؛ بدون شک برخی نویسندگان در پاسخ به این پرسش که «علل ماندگاری ایران چیست؟» از «فرهنگ» باهمه‌ی ابعاد آن نام خواهند برد؛ به نظرِ اینجانب «خوراک ایرانیان» نیز جزئی از این فرهنگ محسوب می‌‎شود و یکی از علل پیوستگی و یگانگی و دوام قومی‌ ایرانیان به‌شمار می‌‌آید.

تغذیه‌ی هر قوم به عوامل متعددی؛ از جمله شرایط آب و هوایی، جغرافیایی، اقتصادی، آیین‌های مذهبی، کشاورزی، دامداری، تکنولوژی، طب و بهداشت و غیره بستگی دارد. در طول تاریخ نیز مردم در بدترین شرایط مانند اشغال کشور و آوارگی باز به همان سبکِ خود به پخت و پز ادامه می‌‎دادند و زندگی را با شور و هیجانیِ دوباره از نو می‌‌ساختند حتی در صورت اشغال بیگانه نیز با تلفیق مواد غذایی جدید، اصل غذاهای موروثی خود را حفظ می‌‌کردند.

ریشه‌‎های آشپزی ایرانیان را باید از زمان ساسانیان یا حتی قبل از آن جستجو کرد؛ چنان‌که دکتر ژاله آموزگار در کتاب زبان، فرهنگ، اسطوره در مقاله‌‎ای تحت عنوان «نمونه‌‎هایی از هنر خوالگیری (یعنی آشپزی) در فرهنگ کهن ایرانی» درباره‌ی قدمت این هنر که به دوران ساسانیان می‌‎رسد نوشته است: «در این آشپزیِ بسیار کهن از غذاهایی نام برده شده که با گوشت، شیر، ماست تهیه شده با مزه‌ی کمی‌ ترش که با قند می‌‎خوردند و از مربای به،گردوی تازه و لیمو ترش نیز نام برده شده است».

نجف دریابندری نیز در کتاب مستطاب آشپزی (از سیر تا پیاز) درباره‌ی شهرت غذاهای ایرانی در بغدادِ عهد پادشاهان عباسی می‌‎نویسد و از کتاب‎های آشپزی به زبان عربی نام می‌‎برد. طبقِ نوشته‌ی دریابندری، عباسیان طرز زندگی و آداب و رسوم را از درباریان ایران دوران ساسانی -که برایشان کار می‌‎کردند- آموخته بودند. مسعودی …

این نوشته‌ را پسندیدی؟

like
like

اطلاعات چاپ

این نوشته در شمارهٔ ۱۹۱ مجلهٔ آزما (بهار ۱۴۰۴) منتشر شده است.