عنصرالمعالی کیکاووس بن اسکندر بن قابوس بن وَشمگیر بن زیار از آل زیار بود. پدرانش در نواحی شمال ایران، گرگان، طبرستان، گیلان و رِی سالها حکومت و امارات داشتند. خود او نیز اگر از سلطنتی باشکوه و قدرت برخوردار نبود فی الجمله او نیز بارگاه وحکومتی از خود داشت. به رسم امیرزادگان آن عهد تربیت شده، آداب مملکت داری را فراخوانده بود. به علاوههای از دانشهای آن زمان و فنون و پیشههای آن عصر حشر و نشر کرده بود. بر این جمله کارها تجربههای عمری دراز را که در هنگام نوشتن قابوس نامه به شصت وسه سال بالغ شده بود، نیز باید افزود. این فضایل اگرچه گرانقدر است ممکن است برای دیگر اشخاص نیز حاصل شود، اما آنچه اثر وی را امتیازی خاص میبخشد، صداقت و صراحت کلام اوست. او در حدود سال ۴۱۲ هجری قمری {۱۰۲۱} میلادی متولد شد و در حدود ۴۸۰ هجری قمری در سن ۶۸ سالگی درگذشت. لقب او عنصرالمعالی به معنای عنصر دانش یا عنصر عقل است. او از جمله امیرزادگان دودمان زیاریان بود و در بخشهایی از طبرستان و گرگان حکومت میکرد، کتاب قابوس نامه که یک پندنامه مهم در ادبیات فارسی است، از آثار برگزیده اوست. این کتاب که برای فرزندش گیلانشاه نوشته شده، حاوی آموزههای اخلاقی، سیاسی و اجتماعی است و به عنوان یکی از مهمترین منابع در تاریخ و فرهنگ ایران شناخته میشود. عنصر المعالی نویسندهای حکیم است که با صمیمیت و صداقت، سخنانی که از دل برآمده، به قلم آورده است. همین روان بودن وجاری بودن در کلام، قابوس نامه را تا به امروز در بین مردم و محققان در جایگاهی ویژه قرار داده است. قابوس نامه به نصیحت نامه نیز معروف است. سبک نگارش …
ویژه مشترکین بینهایت
این نوشته را پسندیدی؟
۱
اطلاعات چاپ
این نوشته در شماره ۱۸۰ ماهنامه ادبیات داستانی چوک (مرداد ۱۴۰۴) منتشر شده است.