این شعر عاشقانه خواندنی است

این شعر عاشقانه خواندنی است

۱۳۹۸-۱۲-۰۵ 0 نویسنده بنوشه فرهت
در ۶ دقیقه بخوانید

پرداختن به عشق، گفتن از این خاص‌ترین و انحصاری‌ترین اتفاق بشری کار ساده‌ای نیست. گفتن از تجربه‌ای شخصی، بیان احساسی که تجربه‌شده، در میانه‌ی جمعی شناس و ناشناس مثال عریان کردن روح می‌ماند. دشوار است و لذت‌بخش. از آن سخت‌تر اما نوشتن و حتی سرودن از این پدیده است. انتقال یک مفهوم، یک حس لمس شده با جان،‌ یک اتفاق که روح تو را اشارتی زده است، با کلمات کار آسانی نیست. بایستی واژه‌ها را تک‌به‌تک، دانه به دانه از میانه‌ی ذهن آغشته به هیجانت برداری و همین‌طور که نفس‌های عمیق می‌کشی آن را آهسته،‌ یک‌جوری که دستت نلغزد و واژه بر زمین نیفتد، میان سطور کاغذ سفید یا کاهی رهایشان کنی و بعد بنشینی به تماشا؛ به نظاره‌ی لغزش آرام و خزنده‌ی این روح تجلی‌یافته در لغت به جان دیگران، به تماشای بار دادن این میوه‌ی شیرین.

عشق موهبتی است که دست‌وبال آدمی را می‌بندد و همین است که سخن گفتن از جذبه و جاذبه آن کار آسانی نیست. همین دشوار اگر محقق شود اما مرهمی بر دل زخم‌خوردگان و مجروحان خواهد بود. این دشوار با همه‌ی توصیفاتی که آن رفت، شدنی است. هستند آنهایی که قلم برداشته و عشق را از پستوی خانه به میانه‌ی بازار ادبیات آورده‌اند. پریچهره‌ای را که تاب مستوری نداشت به دیگران نمایاندند و با هنر خویش حلاوت آن را به دیگران چشانیدند.

در این یادداشت به این بحر لایتناهی پا می‌گذاریم. به دریای پرجوش‌وخروش عشق و از شعر های عاشقانه، سخن می‌گوییم. چه تلخی آن را چشیده باشید و یا مزه‌ی شیرینش به کامتان نشسته باشد، همراهی این نوشته دل‌نشین خواهد بود.

خسرو و شیرین- نظامی گنجوی

می‌توان گفت در میان منظومه‌های عاشقانه «خسرو و شیرین» از مشهورترین‌هاست. روایتی که از ماجرای دلدادگی شاهزاده خسروپرویز پسر هرمز چهارم، پادشاه ایران و نوه انوشیروان ساسانی به شیرین شاهزاده‌ی ارمنی‌تبار، می‌گوید؛ روایتی از یک دلدادگی در دل تاریخ، عشقی از سده هفتم میلادی. داستانی که در کتاب‌های مختلف تاریخی نقل آن آمده اما نظامی گنجوی بهترین روایت را از آن ارائه داده است. پس از او شاعران بسیاری از عشق خسرو به شیرین سرودند اما هیچ‌کدام در حد و اندازه شاهکار نظامی ظاهر نشدند. تسلط نظامی بر زبان فارسی، مهارتش در انتخاب کلمات به‌جا و مناسب و توانایی او در پرداختن به داستان چنان بود که شاهکاری عظیم «منظومه خسرو و شیرین» پدید آمد. نظامی در این منظومه از عشق،‌ فراغ، وصال و مرگ به بهترین شیوه سروده است. اگر علاقه‌مند به شنیدن یکی از شاهکارهای ادبیات فارسی ایران هستید، می‌توانید به «طاقچه» سری بزنید. در بخش کتاب‌های صوتی نسخه رایگان «خسرو و شیرین» با صدای رضا عمرانی و راضیه هاشمی در دسترس شماست.

وقتی از عشق حرف می‌زنیم – ریموند کارور

«ریموند کارور» غیر از شعر به داستان‌های کوتاهش شهره است. او از خود به‌عنوان کسی که «تمایل به ایجاز و قوّت دارد» یادکرده و پرداختن به داستان‌‌های کوتاه را نوعی اعتیاد برای خود می‌دانسته است. داستان‌هایی که در آنها به روزمرگی‌های زندگی و اتفاقات ساده‌ی آن می‌پردازند. کارور این ویژگی را یعنی گفتن از زندگی و روزمرگی‌ها و همین چیزهای ساده‌ی آن، در شعرهایش نیز دارد. تصویر کردن جریان زندگی عادی در لفافه‌ای موزون و زیبا از توانمندی‌های اوست. او چنان ساده از عادی‌ترین اتفاق‌های زندگی می‌گوید و چنان راحت آنها را وصف می‌کند که خواننده را جدای از حیرت در تفکر فرومی‌برد. ریموند کارور از جزئیاتی سخن می‌گوید که ملموس است و برای همه ما رخ‌داده است. مسائلی که همه ما در زندگی‌هایمان، در تعاملات روزمره و همین امور عادی که درگیرشان هستیم،‌ دیده‌ایم و تجربه‌شان کرده‌ایم. امور روزمره‌ای که گاه زندگی را می‌سازند و گاه آن را روبه‌زوال و تباهی پیش می‌رانند. مجله «گاردین» «ریموند کارور» را به خاطر ویژگی‌های نوشتاری‌اش «چخوف آمریکا» نامید. «وقتی از عشق حرف می‌زنیم» نام مجموعه شعری عاشقانه است که در آن ریموند کارور توانسته به صورت شعر حضور انسان در زندگی عادی، دنیای متلاطم، پیچیدگی زندگی امروزی و از همه مهم‌تر عشقی که در این بستر می‌توانیم تجربه کنیم، صحبت می‌کند. نام کتاب نامی هوشمندانه است، که به‌تنهایی خواننده را به‌سوی خود می‌کشید تا در پی درک معنای عشق برآید. کارور با انتخاب این عنوان خوانندگانش را از پیش برای خود داشت. پرسشی فراگیر و سوالی همگانی که بشر هنوز پاسخی متقن برایش پیدا نکرده اما همچنان به دنبال آن در حرکت و تکاپو است.

اگر به رمان‌ها و داستان‌های عاشقانه علاقه دارید، پیشنهاد می‌کنیم یادداشت «معرفی ۲۰ رمان عاشقانه برای دوران عاشقی» را هم بخوانید.

۲۰ رمان عاشقانه برای دوران عاشقی

صد غزل عاشقانه- پابلو نرودا

پابلو نرودا عاشقانه‌هایش را از شیلی به تمام جهان رساند. او که در عرصه سیاست نیز حضور فعالی داشت در دنیای ادبیات تا جایی پیش رفت که جایزه نوبل ادبی را از آن خود کرد. نرودا زبان شعر را بهترین وسیله در انتقال مفاهیم گسترده و کلان انسانی می‌دانست و توانسته بود به‌خوبی از این حربه بهره گرفته آنها را به تصویر درآورد. تصاویری آرام و نرم که تجربه‌ای دست‌یافتنی برای هر فردی بود. پابلو نرودا شاعری برای همه‌ی زمان‌ها و همه‌ی مکان‌ها بود. شعرهایش مانند ضربه‌ای آرام در طول زمان پیش‌آمده و تاثیرش را در طول گذر دوران و در هر نقطه به‌نوعی گذاشته و در پهنه‌ی جهان پخش‌شده است. شعر عاشقانه نرودا چون نوازشی است که از گذشته تاکنون گرمایش بر تن زمان حس می‌شود. نوشته‌هایش چنان گیرا هستند که هرکدام به‌نوعی ارزش خواندن دارند و «صد غزل عاشقانه» ازآنجاکه رنگ عشق دارد و به احوالات آن بیشتر پرداخته، پیشنهاد اول ماست. پابلو نرودا با خلاقیت بی‌نظیرش و با تبحری که در درآمیختن روح سیال انسانی و کلمات داشته راه خود را به عمق روان انسان گشوده و از چیزهایی سخن گفته که هرکدام از ما تجربه‌اش کرده و از کنه جان مزه‌اش را چشیده است. شعرهایش را که می‌خوانی هر بار به خودت می‌گویی «این خود منم». او چنان ماهرانه از احساسات غریب آدمی، درست از همان لحظه‌ای که آنها رخ می‌نمایند، سخن گفته که انگار این خود خواننده است که بر پهنه‌ی کاغذ نقش بسته. خواندن شعرهای عاشقانه‌اش مثال دمیدن دوباره روح بر جسم خسته‌ی آدمی است. او چنان ماهرانه شما را با کلمات وارد دنیای بی‌کران عاشقی می‌کند که گاه حتی فراموش می‌کنید این اشعار به زبان دیگری سروده شده و بعد به فارسی برگردانده شده‌اند.

هایکوهای عاشقانه-الن کامینکز

بی‌شک خواندن هایکو را باید در صدر لذت‌های انسانی جای داد. متن را پیش رویت می‌گذاری، دو سه خط بیشتر نیست، می‌خوانی و در لایتناهی بی‌کرانی غرق می‌شوی. چند لغت ساده و یک هم‌نشینی حساب‌شده تو را به دریایی می‌کشاند. حال حساب کنید اگر این معجون از عشق گفته باشد. گفتن از معنایی چنان گسترده در قالب چند لغت که نهایتا در سه یا چهار سطر شعرگونه تجلی می‌یابند کار آسانی نیست. اینکه در یک هایکو که درک آنی لحظه‌ای است به معنایی چنان عمیق بپردازی نیز علاوه بر توانایی شاعرانه، تسلط بر گسترده‌ی لغت و کلام را می‌طلبد. مهارت شاعران در انتخاب لغت، چینش آنها و رسیدن به معنای حقیقی بیان بسیار تعیین‌کننده است. «هایکوهای عاشقانه» مجموعه‌ای است که به همت «الن کامینکز» گردآوری‌شده و رضی هیرمندی آن را به فارسی برگردانده است. سیر اشعار از ابتدای جرقه‌های عشق در وجود آدمی تا بال‌وپر گرفتن آن پیش می‌رود. از حلاوت درک عشق تا جدایی و فراق همه را در برمی‌گیرد. پیشنهاد می‌کنم در اولین فرصت به سراغ این کتاب بروید. خواندن هایکوی عاشقانه لذتی چون یک نوشیدنی گرم میان برف و سرما دارد و جان آدمی را در آغوش خود گرم می‌کند.

دوستت دارم امضای من است-نزار قبانی

شعر عاشقانه نزار قبانی قلب انسان را می‌درد و در میانه‌ی جان آدمی آرام می‌گیرد. توانایی شاعر ازیک‌طرف و وسعت بی‌کران زبان عرب از سمت دیگر ما را به بی‌کرانی دوست‌داشتنی وصل می‌کنند. مجاورت این دو، معجزه آفریده و شاهکارهایی را رقم‌زده است که هر بار بخوانی‌شان بازهم دلت سیر نمی‌شود. قبانی را شاعر عشق و آزادی می‌دانند بس که در این دو حوزه به‌درستی و نیکی سروده است. نزار قبانی از عشق چنان می‌گوید که هرکدام از ما درک کرده و می‌کنیم. عشق از دید او پدیده‌ای ماورایی و دست‌نیافتنی نیست. امری است که به آن مبتلا می‌شویم و با چاره یا بی‌چاره، با معشوق و یا در فراق او، در آن می‌مانیم و رشد می‌کنیم. او با گفتن از عشق، از معشوق و از وطن می‌گوید. نگاه واقع‌گرایانه‌ نزار قبانی به اتفاقی سهل و دشوار چون عشق، خواننده را با دنیای درون واژگانش آشنا و درک دیگر مفاهیمی که به آنها پرداخته و ابعاد دیگری چون سیاست را پوشش می‌دهند، آسان‌تر می‌کند. کتاب «دوستت دارم امضای من است» مجموعه‌ای بی‌نظیر از شعرهای عاشقانه نزار قبانی است. شعرهایی عاشقانه که خوانندگان به‌نام عرب آنها را خوانده و به گوش مردم جهان رسانیده‌اند. حتی اگر این آوازها را شنیده‌اید، خواندن متن شعر را از دست ندهید. بی‌شک با هر بار خواندن لایه‌ای دیگر از معنای عمیق آن برای شما رو خواهد شد.

ماه و ماهی-علیرضا بدیع

علیرضا بدیع شاعر و غزل‌سرای جوانی است که در عرصه شعر خوب ظاهرشده و توانسته آثار مقبولی ارائه کند. اشعار او که در رادیو و تلویزیون نیز به اجرای برنامه‌هایی با محتوای ادبی نیز پرداخته و گاه به‌عنوان کارشناس ادبی در آنها حضورداشته، جوایزی را در چند کنگره و جشنواره از آن خود کرده است. برخی علیرضا بدیع را به‌واسطه این برنامه‌ها، برخی به‌واسطه همکاری‌هایش با بزرگان موسیقی و آواز ایران و برخی نیز با سروده‌ای تحت عنوان «ماه و ماهی» که حجت اشرف‌زاده آن را خوانده است، می‌شناسند. کتاب «ماه و ماهی» که نامش را از همین شعر عاشقانه وام گرفته مجموعه‌ای از غزل‌های اوست. انتشارات چلچله هم نسخه‌ی صوتی این کتاب شعر عاشقانه را تهیه کرده است.

(۲,۲۵۴ بازدید تا امروز)
اشتراک گذاری